การจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นเรื่องศิลปะของการแทงหยวกกล้วยใน สถานศึกษาสังกัดส านักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 10 จังหวัดเพชรบุร

Main Article Content

วรรณีศา สีฟ้า
ปิยากร หวังมหาพร

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่อง การจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นเรื่องศิลปะของการแทงหยวกกล้วยในสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 10 จังหวัดเพชรบุรี มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาระดับการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นเรื่องศิลปะของการแทงหยวกกล้วยในสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 10 จังหวัดเพชรบุรี 2) เพื่อศึกษาปัจจัยที่มีผลต่อการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นเรื่องศิลปะของการแทงหยวกกล้วยในสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 10  จังหวัดเพชรบุรี และ 3) เพื่อศึกษาแนวทางการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นเรื่องศิลปะของการแทงหยวกกล้วยในสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 10 จังหวัดเพชรบุรี การศึกษาวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยแบบผสมผสาน ประชากรกลุ่มตัวอย่างในการวิจัยเชิงปริมาณ ได้แก่ ครูในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 10 จังหวัดเพชรบุรี จำนวน 300 คน และการวิจัยเชิงคุณภาพ ได้แก่ (1) ศึกษาธิการจังหวัด จำนวน 1 คน (2) วัฒนธรรมจังหวัด จำนวน 1 คน (3) ผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 1 คน (4) ครูสอนวิชาการแทงหยวกและครูผู้สอนประจำกลุ่มสาระที่เกี่ยวข้อง จำนวน 8 คน และ (5) คณะช่างแทงหยวกเมืองเพชร จำนวน 8 คน รวมเป็น 19 คน ผลการวิจัยพบว่า ระดับการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นเรื่องศิลปะของการแทงหยวกกล้วยในสถานศึกษาในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 10 จังหวัดเพชรบุรีประกอบด้วย การแสวงหาความรู้ การสร้างความรู้ การจัดเก็บและการค้นคืน การถ่ายทอดความรู้และการใช้ประโยชน์ การจัดการกระบวนการและการจัดการสื่อสาร พบว่า ผู้ตอบแบบสอบถาม ให้คะแนนอยู่ในระดับมาก โดยให้คะแนนด้านการจัดกระบวนการ มากเป็นอันดับที่ 1 ด้านการจัดการสื่อสาร เป็นอันดับ 2 รองลงมาเป็นด้านการจัดเก็บและการค้นคืน และด้านการแสวงหาความรู้ เป็นลำดับสุดท้าย ปัจจัยด้านการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นเรื่องศิลปะของการแทงหยวกกล้วยในสถานศึกษา ประกอบด้วย ด้านภาวะผู้นำ ด้านวัฒนธรรม ด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ ด้านการวัดผล ด้านโครงสร้างพื้นฐาน ด้านวิสัยทัศน์ ด้านทักษะการเรียนรู้ ด้านการมีส่วนร่วมและด้านบรรยากาศการทำงาน พบว่า ผู้ตอบแบบสอบถาม ให้คะแนนอยู่ในระดับมาก โดยให้คะแนนด้านวัฒนธรรม มากเป็นอันดับที่ 1 ด้านทักษะการเรียนรู้ เป็นอันดับ 2 รองลงมาเป็นด้านเทคโนโลยีสารสนเทศ และด้านโครงสร้างพื้นฐาน เป็นลำดับสุดท้าย แนวทางการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นเรื่องการแทงหยวกในสถานศึกษาในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 10 จังหวัดเพชรบุรีนั้น ศึกษาธิการจังหวัด วัฒนธรรมจังหวัด สถานศึกษา จะมีการทำงานร่วมกัน ร่วมสร้างเครือข่ายภูมิปัญญาท้องถิ่น แชร์ประสบการณ์  ภูมิปัญญาท้องถิ่นที่เป็นประโยชน์ ในอดีตมาใช้สร้างความรู้ใหม่เพื่อพัฒนาการเรียนการสอนให้กับนักเรียนในสถานศึกษา และมีการเก็บเป็นฐานข้อมูลไว้ และทางศึกษาธิการจังหวัดก็ดำเนินการนำมาขึ้นทะเบียน แล้วเปรียบเทียบกับหลักสูตรของโรงเรียน เพื่อนำมาใส่ในหน่วยการเรียนรู้สำหรับการทำแผนสอนนักเรียน เมื่อทางโรงเรียนหรือครูประจำกลุ่มสาระการเรียนรู้นำองค์ความรู้ดังกล่าวมาสอนกับนักเรียนทั้งในด้านทฤษฎีและปฏิบัติ ช่วงเวลาดังกล่าวจะมีการเชิญคณะช่างแทงหยวกเมืองเพชรมาสาธิต พร้อมทั้งให้ความรู้เพิ่มเติมให้แก่นักเรียน นอกจากนั้นยังได้มีการจัดกิจกรรมต่างๆ เพื่อให้นักเรียนได้แสดงศักยภาพได้อย่างเต็มที่ มีการสนับสนุนยกย่อง ให้รางวัลแก่นักเรียนที่ชนะการแข่งขัน สำหรับงบประมาณในการจัดกิจกรรมต่างๆ จะได้รับการสนับสนุนจากจังหวัดเพชรบุรี วัฒนธรรมจังหวัด รวมถึงองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น หลังจากเสร็จสิ้นกิจกรรมจะมีการร่วมกันถอดองค์ความรู้ด้านภูมิปัญญาท้องถิ่นไว้อย่างเป็นระบบในแฟ้มพัฒนางาน ตำราเรียน เอกสารและระบบเทคโนโลยีสารสนเทศ เช่น คอมพิวเตอร์ เว็ปไซด์ ของโรงเรียนในจังหวัดเพชรบุรี เพื่อใช้ค้นหาความรู้สำหรับการเรียนการสอนครั้งต่อไป เพื่อการพัฒนาการจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นในสถานศึกษาอย่างยั่งยืน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สีฟ้า ว. ., & หวังมหาพร ป. . . (2021). การจัดการความรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่นเรื่องศิลปะของการแทงหยวกกล้วยใน สถานศึกษาสังกัดส านักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษา เขต 10 จังหวัดเพชรบุร. วารสารมนุษยสังคมปริทัศน์, 23(2), 208–225. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/hspbruacthjournal/article/view/256804
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมวิชาการ. (2542). การพัฒนาหลักสูตรตามความต้องการของท้องถิ่น. กรุงเทพฯ: คุรุสภาลาดพร้าว.

กรมวิชาการ. (2544). คำอธิบายพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ. กรุงเทพฯ: วิญญชน.

กระทรวงวัฒนธรรม. (2559). นโยบายส่งเสริมและรักษามรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม พ.ศ. 2549.กรุงเทพฯ: กระทรวงวัฒนธรรม.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2542). นโยบายส่งเสริมภูมิปัญญาไทยในการจัดการศึกษาฉบับได้รับความเห็นชอบจากคณะรัฐมนตรี พ.ศ 2542. กรุงเทพฯ: กระทรวงศึกษาธิการ.

กระทรวงศึกษาธิการ. (2546). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และแก้ไขเพิ่มเติม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2545 พร้อมกฎกระทรวงที่เกี่ยวข้องและพระราชบัญญัติการศึกษาภาคบังคับ พ.ศ. 2545. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์องค์การรับส่งสินค้าและพัสดุภัณฑ์.

บุญส่ง หาญพานิช. (2546). การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการความรู้ในสถาบันอุดมศึกษา.วิทยานิพนธ์ครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต (การอุดมศึกษา),บัณฑิตวิทยาลัยจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

บุญส่ง หาญพานิช. (2546). การพัฒนารูปแบบการบริหารจัดการความรู้ในสถาบันอุดมศึกษา. วิทยานิพนธ์ครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต (การอุดมศึกษา) บัณฑิตวิทยาลัยจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

เบญจา ยอดดำเนิน-แอ็ตติกจ์ และกาญจนา ตั้งชลทิพย์. (2552). การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ: การจัดการข้อมูล การตีความ และการหาความหมาย. กรุงเทพฯ: บริษัท ซีโนพับลิชชิ่ง (ประเทศไทย.

วิลาวัลย์ มาคุ้ม. (2549). การพัฒนาตัวบ่งชี้การจัดการความรู้ของครูในสถานศึกษาขั้นพื้นฐานสังกัดกระทรวงศึกษาธิการ. ปริญญานิพนธ์การศึกษาดุษฎีบัณฑิต สาขาบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.

วีรวุธ มาฆะศิรานนท์. (2541). การพัฒนาวิสัยทัศน์ผู้นํา. กรุงเทพฯ : เอ็กเปอร์เน็ท.

วีระพล แสงรัตนทองคำ. (2544). วิสัยทัศน์ของผู้บริหารองค์การบริหารส่วนตําบล จังหวัดฉะเชิงเทรา. วิทยานิพนธ์ คอ.ม. (การบริหารอาชีวศึกษา). กรุงเทพฯ: บัณฑิตวิทยาลัย สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง.

สมชาย ภคภาสน์วิวัฒน์. (2541). วิสัยทัศน์ประเทศไทย ปี 2000. กรุงเทพฯ: มติชน.

สำนักคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2542). แนวทางส่งเสริมภูมิปัญญาไทยในการจัดการศึกษา. กรุงเทพฯ : พิมพ์ดี.

สำนักคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2541). แนวทางส่งเสริมภูมิปัญญาไทยในการจัดการศึกษา. กรุงเทพฯ: พิมพ์ดี.

สำนักคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2542). แนวทางส่งเสริมภูมิปัญญาไทยในการจัดการศึกษา. กรุงเทพฯ: พิมพ์ดี.

สำนักคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2543). ปฏิรูปการเรียนรู้ผู้เรียนสำคัญที่สุด. กรุงเทพฯ: พิมพ์ดี.

สำนักคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2547). สถิติข้อมูลทางการศึกษาสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐานปีการศึกษา 2547.กรุงเทพฯ: สำนักงานนโยบายและแผนการศึกษา ศาสนา และวัฒนธรรม สำนักงานปลัดกระทรวง.

สุภางค์ จันทวานิช. (2550). วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

หทัยกาญจน์ ชูตระกูล. (2557). การจัดการความรู้ของภูมิปัญญาท้องถิ่นด้านอาหารของชุมชนตลาดดอนหวาย จังหวัดนครปฐม. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยราชภัฏสวนดุสิต.