ทบทวนคำอธิบายว่าด้วยปัญหาไฟใต้เกิดจากความขัดแย้งทางการเมือง ผลประโยชน์ และธุรกิจผิดกฎหมาย: กรณีศึกษาความรุนแรงต่อนักการเมือง พ.ศ. 2547-2562: A Case Study of Violence against Politicians During 2004-2019 - Chanhong, Anawat (วารสารวาระการเมืองและสังคม, 2022)
บทความชิ้นนี้เป็นส่วนหนึ่งของการศึกษาเรื่อง “ความรุนแรงต่อนักการเมืองในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ (2547-2562): รูปแบบและปัจจัยของความรุนแรง” ที่ศึกษาปรากฏการณ์ความรุนแรงต่อนักการเมืองในพื้นที่โดยมีเป้าหมายเพื่อทบทวนคำอธิบายของรัฐไทยต่อสังคมที่ว่า สถานการณ์ความไม่สงบในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้มีสาเหตุสำคัญมาจากความขัดแย้งทางการเมือง ผลประโยชน์ และธุรกิจผิดกฎหมายซึ่งมีนักการเมืองในพื้นที่เป็นตัวแสดงสำคัญที่อยู่เบื้องหลัง ผลการศึกษาพบว่า เมื่อวิเคราะห์ผ่านกรอบแนวคิดความรุนแรงต่อนักการเมืองอันมีสาเหตุจากการแย่งชิงผลประโยน์และอำนาจทางการเมือง พื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้มีความถึงพร้อมของปัจจัยทั้งในระดับโครงสร้างและระดับปัจเจกบุคคลหลายประการเอื้อให้เกิดปรากฏการณ์ดังกล่าว อย่างไรก็ตาม เมื่อพิจารณาข้อมูลเชิงสถิติคำอธิบายข้างต้นกลับมีน้ำหนักน้อยเกินไปต่อการอธิบายว่าเป็นสาเหตุหลักของสถานการณ์ความไม่สงบในพื้นที่ ยิ่งไปกว่านั้น ข้อมูลเชิงสถิติยังบ่งชี้อีกว่าชุดคำอธิบายว่าด้วยสงครามแบ่งแยกดินแดนจะเป็นหนทางไปสู่ความเข้าใจสาเหตุที่แท้จริงของปัญหาความไม่สงบในพื้นที่ที่ถูกปกปิดด้วยคำอธิบายเรื่องความขัดแย้งทางการเมือง ผลประโยน์ และธุรกิจผิดกฎหมาย