การประกันสิทธิและเสรีภาพขั้นพื้นฐานของประชาชนโดยองค์กรตุลาการ

บทคัดย่อ

             บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการประกันสิทธิและเสรีภาพขั้นพื้นฐานของประชาชนโดยองค์กรตุลาการ ซึ่งถือเป็นหน่วยงานที่สำคัญต่อการทำหน้าที่พิจารณาพิพากษาคดีตามกลไกที่กำหนดไว้ในกฎหมายวิธีสบัญญัติ (procedural law) เพื่อให้บรรลุเป้าหมายในการนำไปสู่การประกันสิทธิและเสรีภาพที่กำหนดไว้ในกฎหมายสารบัญญัติ (substantive law) เพราะการกระทำของรัฐจะต้องถูกตรวจสอบได้โดยองค์กรตุลาการตามหลักการที่กำหนดไว้ในหลักนิติรัฐของรัฐที่ปกครองแบบประชาธิปไตยเสรีนิยม (liberal democracy) องค์กรตุลาการซึ่งประกอบด้วยศาลรัฐธรรมนูญ ศาลยุติธรรม และศาลปกครอง ทำหน้าที่พิจารณาพิพากษาคดีตามเนื้อหาสาระที่กำหนดไว้ในกฎหมายจัดตั้ง ซึ่งทำให้การพิจารณาคดีสิทธิและเสรีภาพถูกพิจารณาตามองค์ประกอบความผิดในประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ และประมวลกฎหมายอาญา พิจารณาลักษณะการกระทำหรือการละเมิดสิทธิของหน่วยงานของรัฐหรือเจ้าหน้าที่รัฐตามพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยวิธีพิจารณาคดีของศาลรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2561 และพระราชบัญญัติจัดตั้งศาลปกครองและวิธีพิจารณาคดีปกครอง พ.ศ. 2542 โดยมิได้พิจารณาสาระสำคัญหรือสารถะ (substance) ที่เป็นความผิดเกี่ยวกับสิทธิและเสรีภาพเป็นการเฉพาะจึงทำให้คดีสิทธิและเสรีภาพไม่ได้ถูกหยิบยกขึ้นเพื่อสร้างบรรทัดฐานทางกฎหมายในการทำให้สังคมได้รับรู้ว่า กรณีนี้เป็นการละเมิดสิทธิหรือมิใช่ กรณีข้างต้นย่อมทำให้การประกันสิทธิและเสรีภาพไม่บรรลุวัตถุประสงค์ที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ