การวิเคราะห์คุณค่าภูมิปัญญาการแสดงละครชาตรีของจังหวัดเพชรบุรี
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์คุณค่าภูมิปัญญาละครชาตรีของจังหวัดเพชรบุรี จำนวน 5 คณะ ได้แก่ คณะพรมสุวรรณ คณะ พ เทพประสิทธิ์ คณะธิดาพรมสุวรรณ คณะปทุมศิลป์ และคณะเบญจาศิษย์ฉลองศรี โดยเลือกศึกษาพื้นที่แบบเจาะจง ได้แก่ วัดมหาธาตุวรวิหาร บ้านเจ้าภาพ สถานที่ที่มีสิ่งศักดิ์สิทธิ์และที่พักอาศัยของกลุ่มนักแสดงละครชาตรีในจังหวัดเพชรบุรี การวิเคราะห์ครั้งนี้ใช้หลักทฤษฎีคุณค่า (Axiology) ซึ่งประกอบด้วยคุณค่าสุนทรียศาสตร์ (Aesthetics) และคุณค่าจริยศาสตร์ (Ethics) ผลจากการวิจัยพบว่า การวิเคราะห์คุณค่าภูมิปัญญาละครตรีของจังหวัดเพชรบุรีมีคุณค่าสุนทรียศาสตร์ในด้านการแสดง ด้านวรรณกรรม และด้านพิธีกรรมความเชื่อ มีคุณค่าจริยศาสตร์แสดงถึงคุณธรรมการประพฤติตน คุณค่าด้านอื่น ๆ ได้แก่ วัฒนธรรม และอัตลักษณ์ ที่มีลักษณะเฉพาะประจำท้องถิ่นมีจุดเด่นที่ปรากฏในละครชาตรีของจังหวัดเพชรบุรี แสดงให้เห็นองค์ความรู้ที่มีข้อบ่งชี้ในการแก้ปัญหาตามบริบททางสังคมวัฒนธรรมที่ยังคงสร้างความความบันเทิงและจรรโลงจิตใจ กลายเป็นมรดกทางศิลปวัฒนธรรมที่มีการนำไปประยุกต์ใช้ให้เข้ากับยุคสมัย เกิดคุณค่าและเป็นประโยชน์อย่างยิ่งต่อการพัฒนาท้องถิ่นให้เป็นแหล่งเรียนรู้และแหล่งท่องเที่ยวทางวัฒนธรรม เสริมสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจของท้องถิ่นได้เป็นอย่างดี
Article Details
1. มุมมองและความคิดเห็นใด ๆ ในบทความเป็นมุมมองของผู้เขียน คณะบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยกับมุมมองเหล่านั้นและไม่ถือเป็นความรับผิดชอบของคณะบรรณาธิการ ในกรณีที่มีการฟ้องร้องเกี่ยวกับการละเมิดลิขสิทธิ์ ให้ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียน แต่เพียงผู้เดียว
2. ลิขสิทธิ์บทความที่เป็นของคณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรีมีลิขสิทธิ์ถูกต้องตามกฎหมาย การเผยแพร่จะต้องได้รับอนุญาตโดยตรงจากผู้เขียนและมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรีเป็นลายลักษณ์อักษร
เอกสารอ้างอิง
จันทิมา แสงเจริญ. (2539). ละครชาตรีเมืองเพชร. วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต ศิลปกรรมศาสตร์ (ดุริยางไทย) จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ทักษิณา พิพิธกุล. (2559). สุนทรียศาสตร์กับศิลปะ : จากการเสนอภาพตัวแทนถึงสุนทรียะเชิงสัมพันธ์. วารสารสถาบันวัฒนธรรมและศิลปะ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ, 17(2): 18-24.
นาวี สาสงเคราะห์, จินตนา สายทองคำ และสุรัตน์ จงดา. (2560). วิเคราะห์อัตลักษณ์ตัวนายโรงละครชาตรีเมืองเพชร. Veridian E-Journal: ฉบับภาษาไทย มนุษยศาสตร์ สังคมศาสตร์ และศิลปะ, 10(1): 666-678.
บุญมี แท่นแก้ว. (2539). จริยศาสตร์. กรุงเทพฯ: โอเดียนสโตร์.
เบญจา แก้วอิน. (2566). หัวหน้าคณะ เบญจาศิษย์ฉลองศรี. สัมภาษณ์ 16 ธันวาคม 2566.
บุญธรรม จันทรสุข. (2566). หัวหน้าคณะ พรมสุวรรณ. สัมภาษณ์ 14 สิงหาคม 2566.
ประทินทิพย์ โถสกุล. (2566). หัวหน้าคณะประทินทิพย์. สัมภาษณ์ 16 สิงหาคม 2566.
ประภาพรรณ ภุมริน. (2564). นักแสดงละครชาตรีและคณะจัดการแสดงบริเวณศาลากลางหมู่บ้านตำบลหนองจอก อำเภอท่ายาง จังหวัดเพชรบุรี จังหวัดเพชรบุรีเมื่อ พ.ศ.2505. สัมภาษณ์ 16 สิงหาคม 2566.
ประเวศ วะสี. (2547). ภูมิปัญญาทางวัฒนธรรมกับการพัฒนา. ราชบัณฑิตยสถาน, 29(2): 275-280.
พาณี สีสวย. (2527). สุนทรียะของนาฏศิลป์ไทย. เอกสารประกอบการเรียนการสอนของภาควิชานาฏศิลป์ คณะวิชามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ วิทยาลัยครูธนบุรี, หน้า 1-14.
ไพบูลย์ โสภณสุวภาพ. (2562). ละครเพื่อการเรียนรู้สู่การเปลี่ยนแปลงตัวตนภายใน. วารสารดนตรีและการแสดง คณะดนตรีและการแสดงมหาวิทยาลัยบูรพา.
พระเมธีธรรมาภรณ์ (ประยูร ธมฺมจิตโต). (2539). การควบคุมสัญชาตญาณ. กรุงเทพฯ: สหธรรมิก, ก.
ราชบัณฑิตยสถาน. (2554). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน. กรุงเทพฯ: ราชบัณฑิตยสถาน.
วนิดา อินทรอำนวย. (2560). พระราชบัญญัติส่งเสริมและรักษามรดกภูมิปัญญาทางวัฒนธรรม พ.ศ. 2559. สืบค้นเมื่อ สิงหาคม 15, 2566 จาก https://www.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/elaw_parcy/ewt_dl_link.php?nid=1544
วิฑูรย์ คุ้มหอม. (2566). หัวหน้ากลุ่มสาระสังคมศาสนาและวัฒนธรรม โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยราชภัฏเพชรบุรี. สัมภาษณ์ 15 สิงหาคม 2566.
ส.ศิวรักษ์. (2545). ปรัชญาการศึกษา: ศาสตร์และศิลป์แห่งการปฏิรูปการเรียนรู้ (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: มูลนิธิเด็ก.
สุรพล วิรุฬห์รักษ์. (2549). นาฏยศิลป์ไทยรัชกาลที่ 9. กรุงเทพฯ: ธรรมดาเพรส.
สุรศักดิ์ ปานลักษณ์ และภัทระ คมขำ. (2562). ระเบียบวิธีการบรรเลงปี่พาทย์ประกอบละครชาตรี
คณะสุดประเสริฐ ในชุมชน เกาะบางปลา จังหวัดสมุทรปราการ. หลักสูตรศิลปศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาดุริยางค์ไทย คณะศิลปกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
สุมน จันทร์สุข. (2566). หัวหน้าคณะ พ เทพประสิทธิ์. สัมภาษณ์ 15 สิงหาคม 2566.
สะอาด จันทร์สุข. (2566). หัวหน้าคณะ ธิดาพรมสุวรรณ. สัมภาษณ์ 17 สิงหาคม 2566.
เสน่ห์ จามริก. (2537). แนวทางการพัฒนาการศึกษาไทย : บทวิเคราะห์เบื้องต้น (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ : มูลนิธิ,
หทัยรัตน์ ทับพร. (2566). ภูมิปัญญาไทยกับพัฒนศึกษา. กรุงเทพฯ: พรรณีพริ้นติ้งเซ็นเตอร์
หน่วยส่งเสริมจริยธรรม วัดมหาธาตุวรวิหาร จังหวัดเพชรบุรี. (2528). บทละครศีลธรรมเรื่องพญามัจจุราชและเพลงตับชุดพระไตรลักษณ์. เพชรบุรี: วัดมหาธาตุวรวิหาร.
