การวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยันของการบริหารจัดการเรียนรู้เชิงรุกของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองคาย เขต 1
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์โมเดลองค์ประกอบและตัวบ่งชี้ของการบริหารจัดการเรียนรู้เชิงรุกของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองคาย เขต 1 ซึ่งเป็นกลไกสำคัญในการยกระดับคุณภาพผู้เรียนในศตวรรษที่ 21 โดยใช้วิธีวิจัยเชิงปริมาณ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาและครู จำนวน 240 คน ใช้วิธีการสุ่มตัวอย่างแบบแบ่งชั้นภูมิตามขนาดของโรงเรียนเป็น 3 กลุ่ม คือ ขนาดเล็ก ขนาดกลาง และขนาดใหญ่ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แบบสอบถามแบบมาตรประมาณค่า 5 ระดับ ซึ่งมีค่าความตรงเชิงเนื้อหาอยู่ระหว่าง 0.60-1.00 และมีค่าความเชื่อมั่นของแบบสอบถามเท่ากับ 0.966 วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติพื้นฐานและการวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน (Confirmatory Factor Analysis: CFA)
ผลการวิจัยพบว่า องค์ประกอบของการบริหารจัดการเรียนรู้เชิงรุกของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองคาย เขต 1 ประกอบด้วย 4 องค์ประกอบ 12 ตัวบ่งชี้ ผลการทดสอบโมเดลองค์ประกอบเชิงสมมุติฐานมีความสอดคล้องกลมกลืนกับข้อมูลเชิงประจักษ์ (χ²= 39.9, df = 47, χ²/df = 0.848, P-Value = 0.759, RMSEA =0.000, SRMR =0.016, CFI = 1.000, TLI = 1.003) องค์ประกอบในรูปคะแนนมาตรฐานมีค่าน้ำหนักองค์ประกอบ (Factor Loading) ตั้งแต่ 0.859-0.976 โดยองค์ประกอบที่มีค่าน้ำหนักสูงสุดคือ การพัฒนาสมรรถนะครู รองลงมาคือ การพัฒนาหลักสูตรฐานสมรรถนะ การสร้างวิสัยทัศน์การเรียนรู้เชิงรุก และการใช้สื่อการเรียนรู้ปัญญาประดิษฐ์ ตามลำดับ ผลการวิจัยสะท้อนว่าองค์ประกอบทั้ง 4 ด้านมีความสัมพันธ์เชื่อมโยงกันอย่างเป็นระบบ และสามารถใช้เป็นกรอบในการกำหนดนโยบาย วางแผน และพัฒนาการบริหารจัดการเรียนรู้เชิงรุกของผู้บริหารสถานศึกษา เพื่อยกระดับคุณภาพผู้เรียนและประสิทธิภาพการจัดการเรียนรู้ให้สอดคล้องกับบริบทการศึกษาในปัจจุบันได้อย่างยั่งยืน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กัลยา วานิชย์บัญชา. (2559). สถิติสำหรับงานวิจัย. กรุงเทพมหานคร : สามลดา.
ทิศนา แขมมณี. (2564). ศาสตร์การสอน: องค์ความรู้เพื่อการจัดกระบวนการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ. (พิมพ์ครั้งที่ 23). กรุงเทพมหานคร : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
นงลักษณ์ พันธ์วิไล และคณะ. (2567). บทบาทของผู้บริหารสถานศึกษาในการส่งเสริมการจัดการเรียนรู้เชิงรุกตามการรับรู้ของครูในสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสุรินทร์ เขต 1. วารสารศิลปการจัดการ, 8(2), 334-350.
บังอร เสรีรัตน์ และคณะ. (2566). คู่มือการจัดทำหลักสูตรสถานศึกษาฐานสมรรถนะ. กรุงเทพมหานคร : มูลนิธิสยามกัมมาจล.
ประกฤติยา ทักษิโณ. (2559). เอกสารประกอบการอบรมการวิเคราะห์ข้อมูลด้วยโปรแกรม LISREL และ M-Plus. ขอนแก่น : มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
พิมพันธ์ เดชะคุปต์. (2565). สมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกแบบรวมพลังสร้างเสริมสมรรถนะของผู้เรียน. กรุงเทพมหานคร : ศูนย์หนังสือแห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
เพชรจันทร์ ภูทะวัง. (2565). การพัฒนาโปรแกรม เสริมสร้างสมรรถนะการจัดการเรียนรู้เชิงรุกของครูโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. ใน วิทยานิพนธ์ปริญญาการศึกษาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารและพัฒนาการศึกษา. มหาวิทยาลัยสารคาม.
วิลาวัณย์ จารุอริยานนท์. (2567). สมรรถนะครูในศตวรรษที่ 21 (Teacher’s Competencies in 21st Century). กรุงเทพมหานคร : โอ. เอส. พริ้นติ้ง เฮ้าส์.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองคาย เขต 1. (2566). แผนพัฒนาการศึกษาขั้นพื้นฐาน พ.ศ.2566-2567. เรียกใช้เมื่อ 15 สิงหาคม 2568 จาก http://www.nkedu1.go.th/ NEW2563/?id=9&ch =24&fi=597.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาหนองคาย เขต 1. (2567). รายงานผลตามแผนปฏิบัติการประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2567. เรียกใช้เมื่อ 15 สิงหาคม 2568 จาก จากhttps://shorturl.asia/jnRZr.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). แนวทางการนิเทศเพื่อพัฒนาและส่งเสริมการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) ตามนโยบาย ลดเวลาเรียนเพิ่มเวลารู้. เรียกใช้เมื่อ 18 กรกฎาคม 2568 จาก https://academic.obec.go.th/web/document/view/143.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2568). หลักสูตรการศึกษาประถมศึกษาตอนต้น (ชั้นประถมศึกษาปีที่ 1 - 3) พุทธศักราช 2568. เรียกใช้เมื่อ 15 สิงหาคม 2568 จาก http://www.academic.obec.go.th/web/document/view/315.
สุรศักดิ์ ปาเฮ. (2568). ปัญญาประดิษฐ์เพื่อการศึกษา หลักการสู่วิธีการปฏิบัติ. ลำปาง: คำนำ.
สุวิมล ติรกานนท์. (2551). การสร้างเครื่องมือวัดตัวแปรในการวิจัยทางสังคมศาสตร์: แนวทางสู่การปฏิบัติ. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพมหานคร: ศูนย์หนังสือแห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Gerdruang and Panwatanasakul. (2021). Development for Active Learning Management Guidelines to Promote Multiple Intelligences in Students at Educational Institutions. Turkish Online Journal of Qualitative Inquiry (TOJQI), 12(9), August 2021.
Niemi, H., Pea, R. D., & Lu, Y. (2023). AI in learning. Springer International Publishing.
Richardson, J. W., & Khawaja, S. (2025). Meta-synthesis of school leadership competencies to support learner-centered, personalized education. Frontiers in Education,10,1537055.
Thummaphan, P., et al. (2022). Competency-based school curriculum: A development and implementation framework. Rajabhat Chiang Mai Research Journal, 23(3), 185–203.
