การใช้เทคโนโลยีโดรนในการจัดส่งสินค้าแบบ Last Mile Delivery ในระยะทางและเวลาที่จำกัด

ผู้แต่ง

  • รัฏฐพล เลิศประเสริฐเวช สาขาวิชาการจัดการโลจิสติกส์และโซ่อุปทาน คณะโลจิสติกส์ มหาวิทยาลัยบูรพา
  • พชร กิจจาเจริญชัย สาขาวิชาการจัดการโลจิสติกส์และโซ่อุปทาน คณะโลจิสติกส์ มหาวิทยาลัยบูรพา

คำสำคัญ:

อากาศยานไร้คนขับ, การจัดส่งสินค้าขั้นสุดท้าย, ประสิทธิภาพการขนส่ง

บทคัดย่อ

               การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาและเปรียบเทียบประสิทธิภาพด้านระยะเวลาในการจัดส่งสินค้าระหว่างเทคโนโลยีอากาศยานไร้คนขับ และรถขนส่งสินค้า ภายใต้สภาพแวดล้อมที่แตกต่างกัน และเพื่อหาแนวทางเพิ่มประสิทธิภาพการขนส่งสินค้าขั้นสุดท้าย การวิจัยนี้เป็นการศึกษาแบบผสมผสานเชิงคุณภาพและเชิงปริมาณ โดยใช้การคำนวณระยะทางและสร้างแบบจำลอง ด้วยโปรแกรม Arena เพื่อจำลองการปฏิบัติงานในพื้นที่ อ.เมือง จ.ชลบุรี ในระยะทาง 5 กิโลเมตร ตลอดระยะเวลา 1 ปี ผลการวิจัยพบว่าภายใต้สภาพแวดล้อม ปกติ โดรนสามารถจัดส่งสินค้าได้รวดเร็วกว่ารถขนส่งประมาณ 24% เนื่องจากใช้เส้นทางการบินแบบการกระจัด (Displacement) ซึ่งปราศจากอุปสรรคการจราจรทางบก อย่างไรก็ตาม ประสิทธิภาพของโดรนมีความเปราะบางสูงต่อสภาพอากาศ โดยเฉพาะในสภาวะฝนตกหนัก โดรน "ไม่สามารถขนส่งสินค้าได้" ในขณะที่ รถขนส่งยังคงปฏิบัติงานได้แม้จะล่าช้า ผลการจำลองสถานการณ์ยังชี้ให้เห็นว่า แม้โดรนจะมีความคล่องตัวสูง (มีสินค้าคงค้างในระบบ (WIP) เฉลี่ยต่ำกว่ารถขนส่ง 28 เท่า) แต่ปัญหาคอขวดที่แท้จริงของระบบโลจิสติกส์โดยรวมคือ ขั้นตอนการจัดการคำสั่งซื้อ (Order WIP) ซึ่งมีปริมาณสะสมสูงสุดถึง 59,792 ชิ้น ดังนั้นการเพิ่มประสิทธิภาพการขนส่งจึงไม่สามารถพึ่งพาเพียงการเปลี่ยนพาหนะ แต่จำเป็นต้องใช้รูปแบบการขนส่งแบบผสมผสานและต้องปรับปรุงกระบวนการจัดการคำสั่งซื้อภายในองค์กรเป็นลำดับแรก 

ประวัติผู้แต่ง

รัฏฐพล เลิศประเสริฐเวช, สาขาวิชาการจัดการโลจิสติกส์และโซ่อุปทาน คณะโลจิสติกส์ มหาวิทยาลัยบูรพา

สาขาวิชาการจัดการโลจิสติกส์และโซ่อุปทาน คณะโลจิสติกส์ มหาวิทยาลัยบูรพา 

พชร กิจจาเจริญชัย, สาขาวิชาการจัดการโลจิสติกส์และโซ่อุปทาน คณะโลจิสติกส์ มหาวิทยาลัยบูรพา

สาขาวิชาการจัดการโลจิสติกส์และโซ่อุปทาน คณะโลจิสติกส์ มหาวิทยาลัยบูรพา

เอกสารอ้างอิง

ไทยพีบีเอส. (2565, 26 มิถุนายน). Amazon เตรียมใช้โดรนส่งของ Prime Air ส่งสินค้าในสหรัฐฯ (ออนไลน์). เข้าถึงได้จาก: https://www.thaipbs.or.th/news/content/316742 [2568, 1 กันยายน].

ผู้จัดการออนไลน์. (2562, 7 กรกฎาคม). ไปรษณีย์จีนใช้โดรนส่งพัสดุข้ามทะเลไกล 100 กม. ถึงที่หมายใน 50 นาที (ออนไลน์). เข้าถึงได้จาก: https://mgronline.com/china/detail/9620000064331 [2568, 1 กันยายน].

พรพล เทศทอง. (2564). การพัฒนากฎหมายโดรนขนส่งทางอากาศของประเทศไทย: ศึกษากรณีการขนส่งทางอากาศภายในประเทศ. วารสารรามคําแหง ฉบับนิติศาสตร์, 10(2), หน้า 131-172.

Desloovere, W. (2020). An evaluation of the potential to use drone deliveries as last-mile logistics: In Jämtland. Östersund: Mid Sweden University.

Kitjacharoenchai, P. (2020). Optimization models and analysis of truck-drone hybrid routing for last mile delivery. Doctor of Philosophy, Industrial Engineering, School of Industrial Engineering West Lafayette, Indiana.

Persson, E. (2021). A systematic literature review on drones'application in last-mile delivery. Master Thesis, Department of Industrial Design, Industrial Management and Mechanical Engineering, Faculty of engineering and sustainable development Gavle university.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-02-20

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิจัย