สภาพการอยู่อาศัยของเจ้าของกิจการแผงลอยอาหารเยาวราช
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ร้านค้าแผงลอยเป็นเศรษฐกิจไม่เป็นทางการที่พบมากที่สุดในหน่วยเศรษฐกิจของประเทศไทย เยาวราชเป็นแหล่งร้านค้าอาหารแผงลอยกลางคืนที่มีชื่อเสียงและมีการประกอบอาชีพภายในที่พักอาศัย งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาลักษณะทางเศรษฐกิจ สังคม สภาพการอยู่อาศัย ของเจ้าของกิจการในเยาวราช รวบรวมข้อมูลโดยการใช้แบบสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้าง จำนวน 93 ตัวอย่าง และลงพื้นที่สำรวจพื้นที่พักอาศัย โดยการสุ่มตัวอย่างแบบมีโควตาจำนวน 25 ตัวอย่าง วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนาและการวิเคราะห์ความสัมพันธ์
การประกอบอาชีพค้าขายแผงลอยบนถนนเยาวราชเปิดบริการ 18.00-24.00 น. ณ จุดผ่อนผันในที่สาธารณะ ผลการศึกษาพบว่า 1) ประเภทแผงลอยอาหารในเยาวราชเป็นประเภทของหวานมากที่สุด ร้อยละ 37.6 มีลักษณะการปรุงอาหารและการให้นั่งรับประทานอาหารบริเวณแผงลอยริมทางเดิน โดยมีการปรุงอาหารในพื้นที่แผงลอย ร้อยละ 63.6 2). การจัดเตรียมอาหาร พบว่าเจ้าของกิจการใช้ทักษะของตัวเองในกระบวนการที่มีผลต่อคุณภาพสินค้าเช่น การจัดซื้อสินค้า ร้อยละ 96.8 การเตรียมวัตถุดิบ ร้อยละ 59.2 การปรุงอาหาร ร้อยละ 63.5 และการขาย ร้อยละ 88.1 โดยใช้ลูกจ้างในลักษณะกระบวนการที่เป็นแรงงาน เช่น การซักล้างและการจัดเก็บ ร้อยละ 59.2และ 61 ตามลำดับ ที่พักอาศัยเป็นสถานที่สำหรับจัดเตรียมของวัตถุดิบ ร้อยละ 88.2 การซักล้างและจัดเก็บส่วนใหญ่ทำบริเวณจุดขาย ร้อยละ 66.6 และร้อยละ71 ตามลำดับ 3.) สภาพสังคมและเศรษฐกิจของเจ้าของกิจการแผงลอยอาหาร ส่วนใหญ่เป็นเพศชาย ร้อยละ 72 อายุ 38-52 ปี ร้อยละ 49.5 สถานภาพสมรส ร้อยละ 76.3 มีภูมิลำเนาในเยาวราช ร้อยละ 48.4 มีการประกอบกิจการขนาดเล็กทำในครอบครัวร้อยละ 60.2 ระยะเวลาดำเนินกิจการมากกว่า 20 ปี 4). สภาพการอยู่อาศัยของเจ้าของกิจการแผงลอยอาหาร พบว่า อาศัยอยู่ใกล้แหล่งขายรัศมี 1 กิโลเมตร ร้อยละ 58.1 ทั้งนี้การเลือกที่ตั้งของแหล่งงานส่วนใหญ่เลือกอยู่ใกล้กับถิ่นที่อยู่อาศัยเดิมมากที่สุด เพื่อลดค่าใช้จ่ายต้นทุนในการประกอบอาชีพ ที่พักอาศัยส่วนใหญ่เป็นอาคารพาณิชย์ ร้อยละ 40.9 พื้นที่พักอาศัยมีขนาด 120-300 ตารางเมตร ร้อยละ 46 ในการสำรวจที่พักอาศัย พื้นที่บางส่วนได้ถูกต่อเติมเพื่อการจัดเตรียมวัตถุดิบและปรุงอาหารโดยเฉพาะพื้นที่หน้าอาคารและพื้นที่หลังอาคาร ร่วมกับการอยู่อาศัย ทำให้เกิดปัญหาความคับแคบและไม่ถูกสุขลักษณะ จากงานวิจัยนี้จะนำไปสู่ความเข้าใจสภาพการอยู่อาศัยและสามารถเป็นแนวทางในการจัดการพื้นที่ภายในที่พักอาศัยให้สอดคล้องกับการประกอบอาชีพและจะส่งผลดีต่อสุขาภิบาลอาหารต่อธุรกิจแผงลอยอาหารต่อไป
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Griffin Shea. "Best 23 cities for street food from Miami to Tokyo." Accssed May 6, 2018. https://edition.cnn.com/travel/article/best-cities-street-food/index.html.
Yasmeen, Gisèle and Narumol Nirathron. "Vending in Public Space: The Case of Bangkok." WIEGO Policy Brief (Urban Policies) 16 (May 2014): 1-37.
จิรภัทร สองบัณฑิตย์. "รูปแบบการดัดแปลงอาคารและค่าใช้จ่ายของการเปลี่ยนแปลงการใช้งานตึกแถว ในเขตเทศบาล เมืองศรีราชา จังหวัดชลบุรี." วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาเคหการ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2558.
ธเนศ ขุมทรัพย์. "ความสัมพันธ์ระหว่างค่าใช้จ่ายด้านที่อยู่อาศัยค่าใช้จ่ายในการเดินทางเข้าสู่แหล่งงานและที่ตั้งที่อยู่อาศัย กรณีศึกษา ผู้ที่ทำงานในอาคารสำนักงานย่านถนนสาทร." วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ภาควิชาเคหการ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2549.
ธานี ชัยวัฒน์. "เศรษฐกิจนอกระบบและเศรษฐกิจนอกกฎหมาย." ใน หลักสูตรการบริหารเศรษฐกิจสาธารณะสำหรับผู้บริหาร
ระดับสูง รุ่นที่ 12 สถาบันพระปกเกล้า ณ ห้องสุโขทัยธรรมราชา ศูนย์ราชการเฉลิมพระเกียรติ 80 พรรษา, 4 มกราคม 2557.
นฤมล นิราทร. "การจัดการการค้าหาบเร่แผงลอยในกรุงเทพมหานคร : ข้อสังเกตและข้อเสนอแนะ อภิวัฒน์ การเรียนรู้ ....สู่จุดเปลี่ยนประเทศไทย." วารสารสังคมวิทยามานุษยวิทยา 33, 2 (2557): 50.
ประจักษ์ ศกุนตะลักษณ์. เศรษฐศาสตร์เมือง. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2531.
ปิยาณีย์ วิธุรวานิชย์. "ปัจจัยที่อิทธิพลต่อรูปแบบการตัดสินใจเข้าสู่อาชีพหาบเร่แผงลอย กรณีศึกษาถนนสีลม." วิทยานิพนธ์
ปริญญามหาบัณฑิต คณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2548.
ยงวุฒิ เสาวพฤษ์. "Thai Street Food 4.0 ฝันให้ไกล ไปให้ถึง." สืบค้น 6 พฤษภาคม 2561. https://www.prachachat.net/economy/news-108211.
วงศ์พัฒนา ศรีประเสิรฐ. "มุมมองเศรษฐกิจไทย: ไม่เป็นทางการ." วารสารวิทยาการจัดการ 1, 1 (2557): 17-38.
เวสพล ตรีธาราทิพย์. "โครงข่ายกิจกรรมของแผงลอยอาหาร กรณีศึกษาย่านเยาวราช." วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัญฑิต คณะ
สถาปัตยกรรมศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2559.
สมาคมผู้สื่อข่าวไทยจีน. "ลุย Street Food เยาวราช ยกระดับมาตรฐานดึงดูดนักท่องเที่ยว." สืบค้น 6 พฤษภาคม 2561.
https://www.tcjapress.com/2017/05/06/ลุย-street-food-เยาวราช-ยกระดับมาต/.
