การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพของพื้นที่ศูนย์กลางย่อยดงโดก นครหลวงเวียงจันทน์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้ นำเสนอรูปแบบและลักษณะการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพในพื้นที่ศูนย์กลางย่อยดงโดก ซึ่งเป็นพื้นที่ที่มีการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพอย่างรวดเร็ว ด้วยการวิเคราะห์เปรียบเทียบการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพจากการวางแผนและผัง ประกอบด้วยการวางผังของมหาวิทยาลัยแห่งชาติลาว แผนผังเมืองรวมนครหลวงเวียงจันทน์ และจากการพัฒนาโครงการจริงที่ไม่อยู่ในแผน ซึ่งส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพในพื้นที่ศึกษา งานวิจัยมีวัตถุประสงค์ เพื่อทดสอบสมมติฐานว่า การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพในพื้นที่ศูนย์ย่อยดงโดก เกิดมาจากสาเหตุใดและมีรูปแบบอย่างไร ซึ่งกระบวนการวิจัยเริ่มจากการรวบรวมข้อมูลทุติยภูมิ ตามหน่วยงานต่าง ๆ ได้แก่ แผนและผังของมหาวิทยาลัย แผนผังเมืองรวมนครหลวงเวียงจันทน์ นโยบายและโครงการพัฒนาเมือง รวมถึงแผนที่เก่า นำข้อมูลเหล่านี้มาประมวล วิเคราะห์และปรับแต่ง เปรียบเทียบโดยการ ซ้อนทับ ด้วยเครื่องมือทางคอมพิวเตอร์ ที่สามารถอธิบายได้ถึงการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพที่เกิดขึ้นในพื้นที่ โดยมีขอบเขตเวลาศึกษาตั้งแต่ปีค.ศ. 1958 ซึ่งเป็นปีที่เริ่มการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพของพื้นที่ จนถึงปีค.ศ. 2020
การศึกษาพบว่า มีการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพในพื้นที่ศึกษาที่มีรูปแบบเกิดจากการวางแผนและผัง มี 4 ลักษณะได้แก่ 1. การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพจากการวางแผนของมหาวิทยาลัย เช่น ถนนในเขตมหาวิทยาลัย อาคารเรียนและอาคารบริหาร การจัดแบ่งพื้นในและนอกรั้วมหาวิทยาลัย พื้นที่ทางทหาร พื้นที่ชุมชน ย่านพาณิชยกรรมและเส้นขอบเขตวางแผน 2. การพัฒนาจากการวางแผนผังเมืองรวมที่อยู่นอกเขตมหาวิทยาลัย พบการเปลี่ยนแปลงการใช้ประโยชน์ที่ดิน โครงข่ายถนน และทางรถไฟ 3. ถนนสายหลัก 5 สายคือ ถนนไกสอน พมวิหาน ถนนดงโดก - สีเกิด ถนนโพนต้อง - ดงโดก ถนนเจ้าอานุและทางหลวงแผ่นดินเลขที่ 10 4. โครงการลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ (FDI)
ส่วนการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพจากรูบแบบการพัฒนาโครงการจริงที่ไม่อยู่ในแผน 3 ลักษณะคือ 1. การตั้งถิ่นฐานของประชาชนโดยรอบมหาวิทยาลัย 2. การพัฒนาถนนสายย่อย และ 3. การพัฒนาโครงการและอาคารของเอกชน ดังนั้น จึงให้สรุปได้ว่าการเปลี่ยนแปลงทางกายภาพของศูนย์กลางย่อยดงโดก นครหลวงเวียงจันทน์ เกิดจากการวางแผนและผัง และเกิดจากโครงการพัฒนาจริงที่ไม่อยู่ในแผน โดยจากการวางแผนและผัง มีรูปแบบลักษณะเป็นโครงการของภาครัฐ โครงสร้างพื้นฐานด้านการศึกษาและคมนาคมและการลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ ในขณะที่การเปลี่ยนแปลงทางกายภาพ จากโครงการพัฒนาจริงที่ไม่อยู่ในแผน เป็นโครงการของภาคเอกชน การตั้งถิ่นฐานของประชาชน การสร้างถนนสายย่อยและการพัฒนาอาคาร ซึ่งเป็นการพัฒนาที่ไม่สอดคล้องกับแผนและการพัฒนากายภาพของภาครัฐ และการขยายตัวของมหาวิทยาลัย
Article Details
เอกสารอ้างอิง
สถาบันโยธาและขนส่ง. (2015). การวางแผนผังรวมเขตหลังมหาวิทยาลัยแห่งชาติลาว เมืองไชทานี นครหลวงเวียงจันทน์. เวียงจันทน์: สถาบันโยธาและขนส่ง.
สถาบันโยธาและขนส่ง. (2017). รายงานการปรับปรุงแผนผังเมืองรวมนครหลวงเวียงจันทน์. เวียงจันทน์: สถาบันโยธาและขนส่ง.
Bounleuam, S. (2003). Vientiane, urban development strategies: Pro-stages and actors of urbanization in the capital of the LPDR. (PhD. thesis, Université Paris Ouest Nanterre La Défense).
Chiemsisoulath, M., & Sensombath, P. (2016). Twenty year of achievement (1996-2016). Vientiane: National University of Laos.
Faculty of Architecture. (2018). National University of Laos planning 1997 [Image scan]. Vientiane: National University of Laos.
Inthiphone, B., Phaboutdy, S., & Buakhamvongsa, V. (2016). History of the National University of Laos. Vientiane: National University of Laos.
Japan International Cooperation Agency. (2011).The project for urban development master plan study in Vientiane capital: Final report. Vientiane: Public Works and Transport Institute.
Marc, A., Colin, L., & William, L. (2007). Vientiane: Transformations of a Lao landscape. London: Routledge.
National University of Laos. (2015). Master plan of Dongdok campus 2015. Vientiane: National University of Laos.
PTI. (2002). Master plan of Vientiane 2002. Vientiane: Public Works and Transport Institute [PTI].
Sayarath, C. (2005). The image and evolution of Vientiane. Paris: Editions Recherches.
Teso, T. (1974). Higher education development in Laos. In A. Tapingkae (Ed.), The growth of Southeast Asian universities expansion versus consolidation. (pp.17-23). Singapore: Regional Institute of Higher Education and Development.
Tippetts, A., & McCarthy, Stratton. (1961). Tentative program and master plan Sisavangvong University (NBy 26403). Bangkok: (n.p.).
U.S. Army Map Service. (1971). Defense Mapping Agency Topographic Centre, Washington, D.C. Retrieved from http://www.explo-laos.com/Lao%20maps/Maps%201:50000/Ban%20Hatkian.jpg
Vongpraseuth, T., & Choi, C. G. (2015).Globalization, foreign direct investment and urban growth management: Policies and conflicts in Vientiane, Laos. Land Use Policy, 42, 790-799.
