การใช้งานมรดกวัฒนธรรมเพื่อกิจกรรมสร้างสรรค์ ในย่านท่าวัง จังหวัดนครศรีธรรมราช
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
ปัจจุบันแนวคิดเมืองสร้างสรรค์ได้กลายเป็นแรงผลักดันหลักในการพัฒนาเมือง มีการแข่งขันกันเพื่อดึงดูด รักษาและสร้างกลุ่มมวลชนสร้างสรรค์ (Florida, 2004) เนื่องจากกลุ่มมวลชนสร้างสรรค์ (creative class) เป็นกลไกสำคัญในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจสร้างสรรค์ อีกปัจจัยที่สำคัญ คือการสร้างคุณค่าจากวัฒนธรรม ซึ่งเป็นเครื่องมือสำคัญในการสร้างความแตกต่าง การพัฒนาเมืองสร้างสรรค์จึงต้องมีการให้ความสำคัญกับมรดกวัฒนธรรม ศิลปะ และอัตลักษณ์เฉพาะท้องถิ่น (พีรดร แก้วลาย และ ทิพย์สุดา จันทร์แจ่มหล้า, 2013)
ย่านท่าวัง จังหวัดนครศรีธรรมราช เป็นย่านที่เต็มไปด้วยมรดกวัฒนธรรมที่มีคุณค่าและเริ่มมีการรวมกลุ่มของมวลชนสร้างสรรค์เพื่อจัดกิจกรรมสร้างสรรค์และทำให้เกิดการใช้งานอาคารมรดกวัฒนธรรมมากขึ้น ภายใต้แนวคิดเมืองสร้างสรรค์ จึงจำเป็นต่อการศึกษาเหตุการณ์สำคัญที่เกิดขึ้นในย่าน และการใช้งานมรดกวัฒนธรรมเพื่อกิจกรรมสร้างสรรค์ในพื้นที่ตลอดช่วงเวลาที่ผ่านมา (พ.ศ. 2560-2564) โดยดำเนินการรวบรวมข้อมูลจากการสำรวจและการสัมภาษณ์ เพื่อนำมาวิเคราะห์ลักษณะการใช้งานที่สอดคล้องกับการเป็นสถานที่สร้างสรรค์ (creative places) ที่เกิดขึ้นและหาความเป็นไปได้ในการพัฒนาสู่ย่านเศรษฐกิจสร้างสรรค์ในอนาคต
ผลการศึกษา พบว่ามีอาคารมรดกวัฒนธรรมที่มีคุณสมบัติสอดคล้องกับการเป็นสถานที่สร้างสรรค์ (creative place) ตามแนวคิดของ Helmy (2015) ซึ่งมีคุณสมบัติที่เข้าเกณฑ์มากน้อยแตกต่างกัน อาคารที่มีคุณสมบัติมากข้อ ได้แก่ ตึกยาวนาครบวรรัตน์หรือบวรบาร์ซาร์ บ้าน JILL art space และยงคังคาเฟ่ ซึ่งอาคารทั้งสามได้รับการปรับเปลี่ยนการใช้งานให้เหมาะสมกับวิถีชีวิตปัจจุบัน สร้างประสบการณ์ใหม่ เกิดการเชื่อมต่อ สร้างปฏิสัมพันธ์ต่าง ๆ โดยที่ทั้งหมดได้รับการดำเนินการปรับปรุงฟื้นฟูอย่างถาวรโดยเจ้าของอาคารภาคเอกชนเอง การปรับปรุงฟื้นฟูอาคารเป็นปัจจัยสำคัญในการส่งเสริมให้เกิดกิจกรรมสร้างสรรค์ในพื้นที่ เนื่องจากพื้นที่สร้างสรรค์เป็นองค์ประกอบจำเป็นที่จะนำไปสู่การพัฒนาย่านเศรษฐกิจสร้างสรรค์ตามที่คาดหวังไว้ จึงมีข้อเสนอแนะให้ภาครัฐหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องควรเข้ามามีส่วนร่วมในการส่งเสริมให้เกิดการใช้งานมรดกวัฒนธรรมในเชิงสร้างสรรค์มากขึ้น
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Creative Nakhon. (2564, 9 ตุลาคม). ซีรีส์แนะนำอาคาร 10 หลัง [Facebook]. สืบค้นจาก https://web.facebook.com/Creativenakhon/posts/884812378825393
จิตรดารมย์ รัตนวุฒิ. (2560). มาตรการทางกฎหมายในการส่งเสริมการอนุรักษ์และการคุ้มครองมรดกทางวัฒนธรรม กรณีศึกษา การแสดงออกซึ่งศิลปวัฒนธรรมพื้นบ้าน. วารสารนิติศาสตร์และสังคมท้องถิ่น, 1(1), 135-169.
พีรดร แก้วลาย และ ทิพย์สุดา จันทร์แจ่มหล้า. (2556). แนวทางการพัฒนาเมืองจากสินทรัพย์ท้องถิ่นไทย. กรุงเทพฯ: บ.จรัญสนิทวงศ์การพิมพ์.
วิรุจ ถิ่นนคร. (2562). การประเมินคุณค่าสถาปัตยกรรมพื้นถิ่นในพื้นที่เมืองเก่า กรณีศึกษา ชุมชนเมืองเก่า นครศรีธรรมราช. (วิทยานิพนธ์ปริญญาดุษฎีบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร).
สำนักพัฒนาอุตสาหกรรมชุมชน. (2559). ทุนวัฒนธรรมไทยสู่การสร้างสรรค์เศรษฐกิจไทย. อุตสาหกรรมสาร, 58(1), 5-8.
Florida, R. (2004). Cities and the creative class. Oxfordshire: Routledge.https://doi.org/10.4324/9780203997673
Jokilehto, J. (2005). A history of architectural conservation. Oxfordshire: Routledge.
Landry, C. (2000). The creative city: A toolkit for urban innovators. [N.p.]: Earthscan.
Helmy, M. (2015). Creative places as a strategy for the development of cities. Retrieved from https://www.cpas-egypt.com/pdf/Mona%20Helmy/Researches/04%20Creative%20Places.pdf
