การศึกษาการปรับปรุงแสงประดิษฐ์ในห้องเรียนของมหาวิทยาลัย: กรณีศึกษาคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อศึกษาแนวทางการปรับปรุงแสงประดิษฐ์ที่เหมาะสมในห้องเรียนของมหาวิทยาลัย โดยทำการศึกษาห้องเรียนของคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ที่แตกต่างกันจำนวน 3 ห้องเรียน ได้แก่ ห้องเรียนขนาดเล็ก ห้องเรียนขนาดกลาง และห้องปฏิบัติการเขียนแบบ เนื่องจากเป็นห้องเรียนที่มีการใช้งานสูงที่สุด และเป็นตัวแทนของห้องเรียนส่วนใหญ่ในคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ โดยจำลองแสงธรรมชาติในช่วงเวลา 9.00–16.00 น. จำลองแสงธรรมชาติในช่วงวันวสันตวิษุวัต (21 มีนาคม) วันครีษมายัน (21 มิถุนายน) วันศารทวิษุวัต (21 กันยายน) และวันเหมายัน (21 ธันวาคม) ตัวแปรต้นในการศึกษาครั้งนี้มี 2 อย่าง ตัวแปรแรกคือ ชนิดของหลอดไฟ ได้แก่ 1) หลอด LED ชนิด E27 2) หลอด LED ชนิด MR16 จำนวน 2 หลอด และ 3) หลอดฟลูออเรส-เซนต์ ส่วนตัวแปรที่ 2 คือ การจัดวางแนวโคมไฟ 4 รูปแบบ ได้แก่ 1) การจัดวางรูปแบบเดิม 2) การจัดวางโดยอ้างอิงการใช้งาน 3) การจัดวางแบบหลีกเลี่ยงแสงธรรมชาติ 4) การจัดวางแบบกระจาย ผลการศึกษาพบว่า การใช้หลอด LED ชนิด E27 ประกอบกับการจัดวางผังในรูปแบบเดิมเหมาะสมกับห้องเรียนขนาดเล็ก โดยการใช้หลอด LED ชนิด E27 กับการจัดวางแบบกระจายเหมาะสมกับห้องเรียนขนาดกลาง และห้องปฏิบัติการเขียนแบบที่สุด โดยผลการศึกษาครั้งนี้จะนำไปเป็นตัวอย่างในการปรับปรุงแสงประดิษฐ์ในห้องเรียนในมหาวิทยาลัยที่คล้ายคลึงได้ต่อไป
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน. (2564). แนวปฏิบัติหลักของกฎกระทรวงกำหนดมาตรฐานในการบริหารและการจัดการด้านความปลอดภัยฯ เกี่ยวกับความร้อนแสงสว่าง และเสียง พ.ศ. 2549. กรม.
ชิดชนก ประสพสุข และปุณณมี สัจจกมล. (2555). การอนุรักษ์พลังงาน และการทดแทนฟลูออเรสเซนต์ด้วย LED กรณีศึกษาบริษัทต้าชิงคอตตอนไทย. การประชุมวิชาการข่ายงานวิศวกรรมอุตสาหการ ประจำปี พ.ศ. 2555 (หน้า 1091–1095). ชะอำ เพชรบุรี. http://www.dms.eng.su.ac.th/filebox/FileData/EEM017.pdf
ประกาศกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน เรื่อง มาตรฐานความเข้มของแสงสว่าง พ.ศ. 2561. (2561, 21 กุมภาพันธ์). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 135 ตอนพิเศษ 39 ง หน้า 15.
วิทยา แหลมทอง. (2563). แสงสว่างสำหรับห้องเรียนในคณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล. Mahidol R2R e-Journal, 7(1), 149–158.https://doi.org/10.14456/jmu.2020.13
ศิรินภา จันทรโคตร และยิ่งสวัสดิ์ ไชยะกุล. (2560). แสงสว่างสำหรับห้องเรียนในมหาวิทยาลัยขอนแก่น. การประชุมวิชาการเทคโนโลยีอาคารด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อม ครั้งที่ 4 (BTAC 2017), 4, 227–236.
สถาบันส่งเสริมการอนุรักษ์พลังงาน. (2560). คู่มือฝึกอบรม การประเมินศักยภาพการอนุรักษ์พลังงาน. http://energyauditorthai.com/wp-content/uploads/2017/01/04-บทที่-3-ระบบแสงสว่าง.pdf
Bannamas, S., & Jirapong, P. (2015). An intelligent lighting energy management system for commercial and residential buildings. 2015 IEEE Innovative Smart Grid Technologies - Asia (ISGT ASIA). https://doi.org/10.1109/ISGT-Asia.2015.7386986
Bishop, I. D., & Rohrmann, B. (2003). Subjective responses to simulated and real environments: A comparison. Landscape and Urban Planning, 65(4), 261-277. https://doi.org/10.1016/S0169-2046(03)00070-7
Bora, R., Tuaycharoen, N., Chompunich, R., & Saenkoontaoa, J. (2023). The effect of light shelf and translucent ceiling on daylighting performance in office building in Thailand. International Journal of Building, Urban, Interior and Landscape Technology, 21(2), 51–60. https://doi.org/10.56261/built.v21.251701
Castilla, N., Higuera-Trujillo, J. L., & Llinares, C. (2024). Virtual reality-based study assessing the impact of lighting on attention in university classrooms. Journal of Building Engineering, 86, 108902. https://doi.org/10.1016/j.jobe.2024.108902
Castilla, N., Llinares, C., Bisegna, F., & Blanca-Giménez, V. (2018). Emotional evaluation of lighting in university classrooms: A preliminary study. Frontiers of Architectural Research, 7(4), 600-609. https://doi.org/10.1016/j.foar.2018.07.002
The Chartered Institution of Building Services Engineers. (2011). LG05 lighting for education. https://www.cibse.org/knowledge-research/knowledge-portal/lighting-guide-05-lighting-for education-2011
Commission Internationale de l´Eclairage. (2017). Colour fidelity index for accurate scientific use. https://cie.co.at/publications/colour-fidelity-index-accurate-scientific-use
DIALux. (n.d.). Lighting design made easy with DIALux evo. https://www.dialux.com/en-GB/dialux
Ibañez, C. A., Zafra, J. C. G., & Sacht, H. M. (2017). Natural and artificial lighting analysis in a classroom of technical drawing: Measurements and HDR images use. Procedia Engineering, 196, 964–971. https://doi.org/10.1016/j.proeng.2017.08.037
IMARC. (2024). Thailand LED market report by product type (Panel lights, down lights, street lights, tube lights, bulbs, and others), application (commercial, residential, institutional, industrial), installation type (new installation, retrofit installation), and region 2025-2033. https://www.imarcgroup.com/thailand-led-market?utm.com
International Commission on Illumination. (2025). International standards. CIE.https://www.cie.co.at/publications/international-standards
KIMO Instruments. (n.d.). HQ 210 thermo-hygrometer - Air quality. https://www.kimoinstruments.com/detail/hq-210-thermo-hygrometer-air-quality
Lighting & Equipment. (n.d.). หลอด LED, L&E MR16. https://lightingshoponline.com/th/lamp-12-l0157.html
Lighting & Equipment. (n.d.). โคมดาวไลท์ติดลอย. https://lightingshoponline.com/th/products/indoor/lamp-downlight/d-l-lumax-white-4-inch.html
Philips. (n.d.). LED lamps E27. https://www.lighting.philips.com/prof/led-lamps-and-tubes/led-bulbs/led-lamps/929003008509_EU/product
Philips. (n.d.). MASTER LEDtube T8. https://www.lighting.philips.co.th/prof/led-lamps-and-tubes/led-tubes/master-ledtube-t8/929003806208_EU/product
Prasertseree, L., Tuaycharoen, N. (2025). The effect of curved light shelves, ceiling and window characteristics on daylighting in Thai classrooms. Journal of Daylighting, 12(1), 21-39. https://doi.org/10.15627/jd.2025.2
Salata, F., Golasi, I., di Salvatore, M., & de Lieto Vollaro, A. (2016). Energy and reliability optimization of a system that combines daylighting and artificial sources: A case study carried out in academic buildings. Applied Energy, 169, 250-266. https://doi.org/https://doi.org/10.1016/j.apenergy.2016.02.022
SECO Ligthing. (n.d.). Slim recessed mounted louver luminaire. http://secolighting.com/test.asp?p=63
Wan, M. (2022, December 28). School lighting: The definitive guide. LEDYi Lighting. https://www.ledyilighting.com/school-lighting-the-definitive-guide/
