แนวทางการพัฒนาที่พักอาศัยที่สนับสนุนกิจการโรงพยาบาลเอกชน เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงการแพทย์
Main Article Content
บทคัดย่อ
การท่องเที่ยวเชิงการแพทย์เป็นอุตสาหกรรมสำคัญที่มีบทบาทอย่างมากต่อการสร้างรายได้และการพัฒนาประเทศ โดยการจัดหาที่พักอาศัยสำหรับผู้ป่วยและญาติชาวต่างชาติถือเป็นองค์ประกอบที่สนับสนุนการดำเนินงานของโรงพยาบาลเอกชนและยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความต้องการและวิเคราะห์รูปแบบทางกายภาพภายในที่พักอาศัย เพื่อนำเสนอแนวทางการพัฒนาที่พักอาศัยที่ตอบสนองความต้องการด้านกายภาพของผู้ป่วยและญาติชาวต่างชาติที่เข้ามารับบริการจากโรงพยาบาลเอกชน การวิจัยนี้ใช้ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ โดยเลือกกรณีศึกษาที่พักอาศัยประเภทโรงแรม และเซอร์วิสอะพาร์ตเมนต์ รวมจำนวนทั้งหมด 6 แห่ง ซึ่งตั้งอยู่ในรัศมี 1 กิโลเมตรจากโรงพยาบาลเอกชนในกรุงเทพมหานคร เก็บรวบรวมข้อมูลผ่านการสัมภาษณ์เชิงลึก และการสัมภาษณ์แบบมีโครงสร้างจากกลุ่มตัวอย่างจำนวนทั้งหมด 30 คน
ผลการวิจัยพบว่า ความต้องการที่พักอาศัยของผู้ใช้บริการมีความแตกต่างกันตามภูมิภาค ผู้ใช้บริการจากภูมิภาคเอเชียและอาเซียนให้ความสำคัญกับความคุ้มค่าและความสะดวกสบายขั้นพื้นฐาน ผู้ใช้บริการจากยุโรป อเมริกา และภูมิภาคอื่นให้ความสำคัญกับสภาพแวดล้อมในที่พักและบริการด้านการฟื้นฟูสุขภาพ ขณะที่ผู้ใช้บริการจากตะวันออกกลางให้ความสำคัญกับรูปแบบการพักอาศัย ที่รองรับครอบครัวขนาดใหญ่และสิ่งอำนวยความสะดวกที่ครบวงจร โดยปัจจัยหลักที่มีผลต่อการเลือกที่พัก ได้แก่ ราคา ทำเลที่ตั้งใกล้โรงพยาบาล คุณภาพห้องพักและการบริการ ความสะอาด และสิ่งอำนวยความสะดวก
จากผลการศึกษาสามารถสรุปได้ว่า แนวทางการพัฒนาที่พักอาศัยเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงการแพทย์ควรเน้นการออกแบบพื้นที่และบริการที่มีความยืดหยุ่น เหมาะสมกับผู้เข้าพักทุกช่วงวัย รองรับทั้งการเข้าพักระยะสั้นและระยะยาว มีพื้นที่รองรับกิจกรรมสำหรับครอบครัว สิ่งอำนวยความสะดวกที่ครบถ้วน และสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการฟื้นฟูสุขภาพและจิตใจ อันจะช่วยยกระดับศักยภาพของประเทศไทยในการพัฒนาเป็นศูนย์กลางสุขภาพนานาชาติ และส่งเสริมอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวเชิงการแพทย์ได้อย่างมีประสิทธิภาพ
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา. กรมการท่องเที่ยว. (2557). มาตรฐานการท่องเที่ยวไทย มาตรฐานที่พักเพื่อการท่องเที่ยว เล่มที่ 2 ประเภทโรงแรม ระดับ 1–4 ดาว. สำนักพัฒนาบริการท่องเที่ยว. https://thaits.avalue.co.th/services/uploads/standard/document/files
Krungthai COMPASS. (2565). รีสตาร์ท Medical hub พาเศรษฐกิจไทย ฝ่าวิกฤติโควิด-19. https://krungthai.com/Download/economyresources/EconomyResourcesDownload_467Medical
กฤตภัค วรธิติพงศ์. (2558). ความพึงพอใจของผู้เข้าพักอาศัยอาคารอยู่อาศัยรวมที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับโรงพยาบาลเอกชน กรณีศึกษา : โครงการเซอร์วิสอพาร์ทเมนต์และอพาร์ทเมนต์รอบโรงพยาบาลกรุงเทพ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD). https://digital.car.chula.ac.th/chulaetd/72098
กันต์สินี กันทะวงศ์วาร, อัครพงศ์ อั้นทอง, และมิ่งสรรพ์ ขาวสอาด. (2559). รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์ ความสามารถในการแข่งขันของอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวเชิงสุขภาพ (เมดิคัล). สํานักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ.
กัลป์ตินันท์ ทรงสิทธิ์. (2563). แนวทางการพัฒนาที่พักอาศัยโดยรอบโรงพยาบาลเพื่อสนับสนุนการดูแลระยะกลาง กรณีศึกษา : ที่พักรอบโรงพยาบาล 4 ศูนย์ (ภาคเหนือ ภาคใต้ ภาคกลางและตะวันออก และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ) [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD). https://digital.car.chula.ac.th/chulaetd/4139
การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย. กองวิจัยการตลาดการท่องเที่ยว. (2564). รายงานฉบับสมบูรณ์ โครงการศึกษาห่วงโซ่อุปทานการท่องเที่ยวเชิงการแพทย์ (Medical Tourism) ของไทย ปี 2563. https://intelligencecenter.tat.or.th/articles/33248
โกศล จึงเสถียรทรัพย์, พุทธชาติ แผนสมบุญ, และธนวรรณ สาระรัมย์. (2560). การออกแบบสภาพแวดล้อมสถานพยาบาลให้เอื้อต่อการเยียวยา (Healthcare Healing Environment Design) ปีที่ 2. สถาบันวิจัยระบบสาธารณสุข (สวรส.)
ไตรรัตน์ จารุทัศน์. (2558). Universal Design คู่มือการออกแบบเพื่อทุกคน (พิมพ์ครั้งที่2). กรมสงเสริมและพัฒนาคุณภาพชีวิตคนพิการ กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. https://phdb.moph.go.th/main/upload/web_news_files/
THAIPUBLICA. (2565, 23 กันยายน). ttb analytics คาด รพ.เอกชนปี’65 รายได้โต 3.2 แสนล้าน. https://thaipublica.org/2022/09/ttb-analytics53/
ประพันธ์ เอี่ยมศิริ. (2552). แผนธุรกิจโครงการ Serviced apartment ซอยทองหล่อ 19 ด้านการตลาด [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์]. TU Digital Collections. https://digital.library.tu.ac.th/tu_dc/frontend/Info/item/dc:123129
พรมิตร กุลกาลยืนยง. (2560). การท่องเที่ยวเชิงการแพทย์ในประเทศไทย : ความท้าทายและการพัฒนา. วารสารวิชาการนวัตกรรมสื่อสารสังคม, 5(1), 125–132. https://so06.tci-thaijo.org/index.php/jcosci/article/view/94969
พุทธรักษา สิรินทร. (2564). แนวทางการบริหารจัดการสถานที่กักกันทางเลือก (Alternative State Quarantine: ASQ) ในช่วงสถานการณ์การระบาดของโควิด-19 (COVID-19): กรณีศึกษา พื้นที่เขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD). https://digital.car.chula.ac.th/chulaetd/5065
สมาคมสถาปนิกสยาม ในพระบรมราชูปถัมภ์. (2557). BUILDINGS AND ENVIRONMENTS DESIGN RECOMMENDATION FOR ALL ข้อแนะนำการออกแบบ สิ่งอำนวยความสะดวกสำหรับทุกคน. บริษัท พลัสเพรส. https://asa.or.th/wp-content/uploads/2017/07/BAEDRFA.pdf
สาริกา ค้าสุวรรณ และรสชงพร โกมลเสวิน. (2556). โครงการภาพลักษณ์ด้านการท่องเที่ยวที่ผูกโยงกับสุขภาพของประเทศไทยในมุมมองของนักท่องเที่ยวชาวตะวันออกกลาง : รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์. สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมวิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.
Andriani, A. D, Mulyana, D., Dida, S., & Wahyudin, U. (2021). The role of healing environment in reducing the stress of patients with non-communicable disease. Journal of Natural Science Biology and Medicine, 12(3), 325. https://doi.org/10.4103/jnsbm.JNSBM Apartment service. (n.d.). What is a serviced apartment? https://www.apartmentservice.de/en/glossary/serviced-apartment
Birader, T. K., & Öztüren, A. (2019). Motivators and perceptions of island residents towards medical tourism in mainland. Journal of Tourism and Services, 10(19), 164-176.
Dalprà, M. (2023). Designing for independent living: The case study of an inclusive apartment for persons with disabilities. Journal of Civil Engineering and Architecture, 17, 493-501. https://doi: 10.17265/1934-7359/2023.10.003
Drägerwerk AG & Co. KGaA, Corporate Communications. (2015). Dräger review: Technology for life. https://www.draeger.com/Content/Documents/Content/draeger_review_110.pdf
Feng, H., Liu, Y., Liu, Z., Chi, Z., & Osmani, M. (2024). Sustainable healing and therapeutic design driven well-being in hospital environment. Buildings, 14(9), 2731. https://doi.org/10.3390/buildings14092731
Ghazaly, M., Badokhon, D., Alyamani, N., Alnumani, S. (2022). Healing architecture. Civil Engineering and Architecture, 10(3A), 108–117. https://doi.org/10.13189/cea.2022.101314
Kim, J. S., & Jeong, B. Y. (2020). Universal safety and design: Transition from universal design to a new philosophy. Work, 67(1), 157–164. https://doi.org/10.3233/WOR-203261
Kuo, C. L., & Lin, C. L. (2025). Exploring service needs and development strategies for the healthcare tourism industry through the APA-NRM technique. Sustainability, 17(15), 7068. https://doi.org/10.3390/su17157068
Kurar, İ. (2024). Barriers of developing medical tourism in a destination: Case of Antalya. Alma tourism - Journal of Tourism, Culture and Territorial Development, 14(25), 59–87. https://doi.org/10.6092/issn.2036-5195/11743
Le, C., & Pham, D. (2024). Age-inclusive hotel amenities in Vietnam and Finland. [Unpublished graduate thesis]. LAB University of Applied Sciences. https://www.theseus.fi/handle/10024/873769
Mackenzie, J. (2024). State of the hotel industry: Research on Challenges and Opportunities for 2025. Hotel Operations. https://hoteloperations.com/state-of-the-hotel-industry/
Zakaria, M., Islam, M. A., Islam, M. K., Begum, A., Poly, N. A., Cheng, F., & Xu, J. (2023). Determinants of Bangladeshi patients' decision-making process and satisfaction toward medical tourism in India. Frontiers in Public Health, 11, 1137929. DOI:10.3389/fpubh.2023.1137929