ปัจจัยในการตัดสินใจของผู้ประกอบการอสังหาริมทรัพย์ในการเข้าร่วมโครงการ บ้านล้านหลัง ระยะที่ 1–3 (พ.ศ. 2561–2567)

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากลยุทธ์ของผู้ประกอบการในการพัฒนาที่อยู่อาศัยในราคาที่จ่ายได้ ศึกษาปัจจัยที่ขับเคลื่อนการเข้าร่วมโครงการบ้านล้านหลังระหว่าง พ.ศ. 2561–2567 และประเมินผลลัพธ์รวมถึงข้อจำกัดในการดำเนินงาน วิธีดำเนินการวิจัยเป็นแบบผสานวิธี โดยรวบรวมข้อมูลจากเอกสารองค์กรและการสัมภาษณ์เชิงลึกกับผู้บริหารจากบริษัทกรณีศึกษา 4 บริษัท ซึ่งแบ่งเป็นบริษัทในตลาดหลักทรัพย์และนอกตลาดหลักทรัพย์ การวิเคราะห์เชิงเปรียบเทียบระหว่างกรณีศึกษาถูกนำทางด้วยกรอบแนวคิดด้านความรับผิดชอบต่อสังคมและสิ่งแวดล้อม การอุดหนุนที่อยู่อาศัย และการพิจารณาสินเชื่อ ผลการศึกษาพบว่า 1) ผู้ประกอบการมองการพัฒนาที่อยู่อาศัยราคาที่จ่ายได้เป็นโอกาสทางธุรกิจควบคู่กับความรับผิดชอบต่อสังคม โดยบริษัทในตลาดหลักทรัพย์เข้าร่วมเพื่อระบายสินค้าคงคลังที่มีอยู่ ในขณะที่บริษัทนอกตลาดหลักทรัพย์มีสัดส่วนกึ่งหนึ่งที่ขอสินเชื่อเพื่อพัฒนาโครงการใหม่ และอีกกึ่งหนึ่งเป็นการนำโครงการที่พัฒนาแล้วเข้าร่วมโครงการ 2) บริษัทในตลาดหลักทรัพย์ถูกขับเคลื่อนด้วยปัจจัยด้านวิสัยทัศน์องค์กรและความเชี่ยวชาญภายใน ส่วนบริษัทนอกตลาดหลักทรัพย์ให้ความสำคัญกับปัจจัยด้านการตลาดในท้องถิ่น โดยมีข้อจำกัดกำลังซื้อและหนี้ครัวเรือนของประชาชนเป็นปัจจัยภายนอกร่วมกัน 3) การเข้าร่วมช่วยเสริมภาพลักษณ์ด้านความยั่งยืน โดยบริษัทในตลาดหลักทรัพย์เพิ่มความเร็วกระแสเงินสดได้ดี ขณะที่บริษัทนอกตลาดหลักทรัพย์ได้รับผลเชิงประชาสัมพันธ์​ และบางส่วนสามารถลดต้นทุนการเงินผ่านสินเชื่อพัฒนาโครงการได้ แต่อัตราการปฏิเสธสินเชื่อที่สูงและเพดานราคาขายยังคงเป็นข้อจำกัดสำคัญ

งานวิจัยนี้มีข้อเสนอแนะเชิงกลยุทธ์ว่า ภาครัฐต้องไม่ปล่อยให้นโยบายจำกัดอยู่เพียงมิติทางการเงินหรือการสนับสนุนสินเชื่อดอกเบี้ยต่ำแต่เพียงอย่างเดียว แต่จำเป็นต้องขยายมิติการช่วยเหลือในด้านอื่น ๆ เข้ามาร่วมส่งเสริม โดยเฉพาะการปรับปรุงและผ่อนปรนข้อกฎหมายผังเมืองรวมถึงหลักเกณฑ์การจัดสรรที่ดินให้เอื้อต่อการพัฒนาโครงการราคาประหยัด ควบคู่ไปกับการที่ภาครัฐเข้ามาช่วยสนับสนุนระบบสาธารณูปโภคขั้นพื้นฐานในทำเลที่ใกล้แหล่งงานเชิงพาณิชย์และอุตสาหกรรม ซึ่งการบูรณาการมาตรการส่งเสริมที่รอบด้านและไม่ใช่เฉพาะด้านการเงินนี้จะช่วยลดต้นทุนฝั่งอุปทานอย่างเป็นรูปธรรม และจูงใจให้ภาคเอกชนรักษาการลงทุนได้อย่างยั่งยืนในระยะยาว