กลวิธีทางภาษาที่ใช้บริภาษในช่วงการเปลี่ยนแปลงนายกรัฐมนตรีคนใหม่ของประเทศไทยในแอปพลิเคชันเอ็กซ์

Main Article Content

ศักดิพัฒน์ อยู่สุข
วิจิตรา เพ็งแข
วุฒินันท์ แก้วจันทร์เกตุ

บทคัดย่อ

บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษากลวิธีทางภาษาที่ใช้บริภาษนายกรัฐมนตรีคนใหม่ผ่านข้อความ #นายกรัฐมนตรี X ในแอปพลิเคชันเอ็กซ์ จำนวน 250 ข้อความแรกที่มีการปรากฏใช้แฮชแท็กดังกล่่าว โดยใช้แนวคิดการบริภาษในมุมมองทางวัจนปฏิบัติศาสตร์ ผลการศึกษาพบว่ากลวิธีทางภาษาที่ใช้บริภาษนายกรัฐมนตรีคนใหม่ของประเทศไทยในแอปพลิเคชันเอ็กซ์ สามารถจำแนกเป็น 3 กลวิธี ได้แก่ 1) กลวิธีการบริภาษแบบตรงไปตรงมา ประกอบด้วย การใช้คำหยาบ การใช้คำที่มีความหมายเชิงลบ และการใช้สำนวนเพื่อแสดงความหมายทางลบ เพื่อต่อว่า ด่าทอ หรือตำหนิพฤติกรรมและคำพูดที่ไม่พึงประสงค์ของนายกรัฐมนตรีคนใหม่ 2) กลวิธีการบริภาษแบบอ้อม ประกอบด้วย การใช้ถ้อยคำนัยผกผัน การใช้สแลง และการใช้อุปลักษณ์ เพื่อเหน็บแนม เสียดสี ประชดประชันพฤติกรรมและคำพูดที่ไม่พึงประสงค์ของนายกรัฐมนตรีคนใหม่ และ 3) กลวิธีเสริมการบริภาษ ประกอบด้วย การใช้คำที่ลดสถานภาพ การใช้สัญรูป การใช้คำลงท้ายเสริมความรู้สึก การใช้เครื่องหมายวรรคตอนหรือตัวเลขแสดงความรู้สึก และการใช้คำอุทานที่แสดงความรู้สึก เพื่อเพิ่มน้ำหนักความรุนแรงของถ้อยคำบริภาษ ทั้งนี้ กลวิธีทางภาษาที่ใช้บริภาษดังกล่าวสะท้อนภาพทางการเมืองของสังคมไทยในปัจจุบันที่ใช้การบริภาษเป็นเครื่องมือในการต่อรองอำนาจทางการเมือง รวมทั้งแสดงความสัมพันธ์เชิงอำนาจระหว่างผู้บริภาษที่มีอำนาจในพื้นที่สังคมออนไลน์กับผู้ถูกบริภาษที่มีอำนาจบริหารสูงสุดในการบริหารประเทศอีกทั้งการบริภาษยังเป็นการระรานทางไซเบอร์ด้วย

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
อยู่สุข ศ., เพ็งแข ว., & แก้วจันทร์เกตุ ว. (2026). กลวิธีทางภาษาที่ใช้บริภาษในช่วงการเปลี่ยนแปลงนายกรัฐมนตรีคนใหม่ของประเทศไทยในแอปพลิเคชันเอ็กซ์. วารสารธรรมศาสตร์, 45(1), 177–195. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/tujo/article/view/276875
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ขวัญทิพย์ อรุณรุวิวัฒน์, ธรรมวัฒน์ พัฒนาสุทธินนท์, สุรเดช พิมไทย, วิภาดา รัตนดิลก ณ ภูเก็ต, และวุฒินันท์ แก้วจันทร์เกตุ. (2564). กลวิธีทางภาษาที่ใช้บริภาษในแอปพลิเคชันทวิตเตอร์: กรณีศึกษาประเด็นปัญหาความรักของนักแสดงหญิงและนักร้องชาย. วารสารมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร, 18(2), 103-120.

ณรจญา ตัญจพัฒน์กุล. (2564, 23 สิงหาคม). ‘ประเทศที่ขับเคลื่อนด้วยการด่า’: ว่าด้วย ‘การด่า’ ในมุมมองมานุษยวิทยา. https://www.the101.world/swearing-as-everyday-formofresistance/

ณัฐพร พานโพธิ์ทอง. (2556). วาทกรรมวิเคราะห์เชิงวิพากษ์ตามแนวภาษาศาสตร์: แนวคิดและการนำมาศึกษาวาทกรรมในภาษาไทย (พิมพ์ครั้งที่ 2). โครงการเผยแพร่ผลงานวิชาการ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิิทยาลัย.

ทัตเทพ จันทรเมธีกุล และสมัชชนันท์ เอกปัญญากุล. (2565). อิทธิพลของการเปิดรับและทัศนคติต่อแฮชแท็กซีรีส์บนทวิตเตอร์ที่มีผลต่อพฤติกรรมการรับชมซีรีส์ไทยของกลุ่ม Generation Y และ Z. วารสารนิเทศศาสตรปริทัศน์, 26(1), 93-104.

พัชรินทร์ ทวิสุวรรณ. (2552). twitter สุโค่ย!. ซัคเซส มีเดีย.

ฟีลกู๊ด. (2564, 23 ธันวาคม). Cyberbullying คืออะไร วิธีรับมือการกลั่นแกล้งและระรานบนไซเบอร์แบบอยู่หมัด. https://fillgoods.co/facebook-marketing/no-shop-whatis-cyberbullying

ราชบัณฑิตยสถาน. (2556). พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2554 (พิมพ์ครั้งที่ 2). นานมีบุ๊คส์พับลิเคชั่นส์.

ราชบัณฑิตยสภา. (2562, 14 สิงหาคม). Cyber bully. [รูปภาพ]. www.facebook.com/RatchabanditThai/photos/a.2527569647301115/2527570907300989/?type=3&theater

วิสันต์ สุขวิสิทธิ์. (2547). วัจนกรรมการบริภาษในภาษาไทย. [วิทยานิพนธ์อักษรศาสตรมหาบัณฑิต]. จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ศิวริน แสงอาวุธ. (2557). วัจนบริภาษในข้อความแสดงทัศนะต่อข่าวการเมืองจากสื่ออินเทอร์เน็ต. [วิทยานิพนธ์ปรัชญาดุษฎีบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

สถาบันพระปกเกล้า. (2556, 4 พฤศจิกายน). นายกรัฐมนตรี. http://wiki.kpi.ac.th/index.php?title=%E0%B8%99%E0%B8%B2%E0%B8%A2%E0%B881%E0%B8%A3%E0%B8%B1%E0%B8%90%E0%B8%A1%E0%B8%99%E0%B8%95%E0%B8%A3%E0%B8%B5

อรรถวิทย์ รอดเจริญ. (2552). การศึกษาการใช้ภาษาบริภาษของนักการเมืองไทย. [วิทยานิพนธ์ศิลปะศาสตร มหาบัณฑิต]. มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

อินโฟเควสท์. (2567, 1 กันยายน). โพลชี้ ส.ค.การเมืองป่วนฉุดดัชนีการเมืองร่วงจากเดือนก่อน. https://www.infoquest.co.th/2024/425947

Austin, J.L. (1962). How to do things with words. Clarendon Press.

Lakoff, G. & Johnson, M. (1980). Metaphors we Live by. The University of Chicago Press.

Saeed, J. (1997). Semantics. Blackwell.

Searle, J. R. (1969). Speech acts: An essay in the philosophy of language. Cambridge University Press.

Searle, J. R. (1976). A classification of illocutionary acts. Language in Society, 5(1), 1-24. https://doi.org/10.1017/S0047404500006837

Wilson, D. & Sperber, D. (1992). On verbal irony. Lingua, 87(1-2), 53-76. https://doi.org/10.1016/0024-3841(92)90025-E