คำศัพท์ที่กำลังสูญไป: ข้อสันนิษฐานเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงทางศัพท์ในภาษาไทถิ่นที่พูดในจังหวัดน่าน

Main Article Content

พิณรัตน์ อัครวัฒนากุล

Abstract

This paper is a part of the research results of the project entitled, ‘Lexical and Phonological Variation and Change in Tai Dialects Spoken in Nan Province’, which analyzes and compares variation and change in five Tai dialects, i.e. Kam Mueang, Lue, Khün, Phuan and Lao, spoken by three different age groups. The domains of language use are also considered. Some speculation on the tendency of phonological and lexical change in the future for these dialects are proposed.


The lexical data used in this paper were elicited by interviewing the language resource persons (LRPs) using two word lists, i.e., (1) A list of lexical items shared among all five Tai dialects (250 items) and (2) A list of lexical items used differently among the five Tai dialects or which some dialects use differently from the others (550 items). A total of 800 lexical items were elicited. The LRPs, both male and female, are classified into three age groups, an elderly group (60 years old and above), a middle-aged group (35-50 years old), and a young group (15-25 years old), with five LRPs in each age group. The data analyzed for this paper come from a total of 75 LRPs (5 LRPs X 3 age groups X 5 Tai dialects).


A part of the research findings on lexical variation in the five Tai dialects showed that some lexical items were rarely used among the speakers. Some were used only by the elderly group while the middle-aged and the young groups hardly used, or never used, or had never heard them. Therefore, lexical loss was speculated to occur in the future of these Tai dialects. This paper presents examples of the lexical items of each Tai dialect which tend to be lost. The grouping and numbers of those lexical items were presented in order to show which groups of lexical items possibly disappear from the Tai dialects in the near future.

Downloads

Download data is not yet available.

Article Details

How to Cite
อัครวัฒนากุล พ. (2012). คำศัพท์ที่กำลังสูญไป: ข้อสันนิษฐานเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงทางศัพท์ในภาษาไทถิ่นที่พูดในจังหวัดน่าน. MFU Connexion: Journal of Humanities and Social Sciences, 2(1), 25–103. Retrieved from https://so05.tci-thaijo.org/index.php/MFUconnexion/article/view/241425
Section
Research article

References

คณาจารย์ภาควิชาภาษาศาสตร์ คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์. (2543) พจนานุกรมลาว-ไทย-อังกฤษ (Lao-Thai-English Dictionary) ฉบับเฉลิมพระเกียรติ, กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์.

ดุษฎีพร ชำนิโรคศานต์. (2526) ภาษาศาสตร์เชิงประวัติและภาษาไทเปรียบเทียบ, กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

ธีระพันธ์ ล. ทองคำ และคณะ. (2550) ศัพทานุกรม 15 ภาษาที่พูดในจังหวัดน่าน (Dictionary of the 15 Languages Spoken in Nan Province): รายงานผลการวิจัย, กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.

ปราณี กุลละวณิชย์ และคณะ. (2527) ศัพท์ไท 6 ภาษา, กรุงเทพฯ: ศูนย์ภาษาและ วรรณคดีไทย คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

พิณรัตน์ อัครวัฒนากุล. (2555) การแปรและการเปลี่ยนแปลงทางศัพท์และเสียงใน ภาษาไทถิ่นที้พูดในจังหวัดน่าน: รายงานผลการวิจัย, กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.

มะหาสิลา วีระวงส์. (2549) วจนานุกม พาสาลาว (ฉบับปรับปรุงใหม่), นครหลวงเวียงจันทน์: จำปาการพิมพ์.

รังสิตา สุวรรณมุสิก. (2547) การแปรของคำศัพท์ภาษาไทยถิ่นใต้ อำเภอเกาะสมุย จังหวัดสุราษฎร์ธานี ในผู้พูดสามระดับอายุ, วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตร มหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยทักษิณ.

วนิดา สารพร. (2531) วิเคราะห์การเปลี่ยนแปลงการใช้คำของคนสามระดับอายุใน ภาษาไทยยวน ตำบลดอนแร่และตำบลคูบัว อำเภอเมือง จังหวัดราชบุรี, วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยศิลปากร.

วรวิทย์ เลี้ยงถนอม. (2532) พจนานุกรมภาษาไทยพวน, ม.ป.ท.: มูลนิธิไทยพวน.

วีระพงศ์ มีสถาน. (2543) พจนานุกรมลาว-ไทย (Lao-Thai Dictionary), นครปฐม: สถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเพื่อพัฒนาชนบท มหาวิทยาลัยมหิดล.

ศรินยา จิตบรรจง และดุษฎี กองสมบัติ. (2551) การเปลี่ยนแปลงการใช้คำศัพท์ ภาษาญ้อของชาวบ้านท่าขอนยาง ตำบลท่าขอนยาง อำเภอกันทรวิชัย จังหวัดมหาสารคาม, มหาสารคาม: ภาควิชาภาษาไทยและภาษาตะวันออก คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.

ศูนย์วัฒนธรรมจังหวัดเชียงใหม่ และศูนย์ศิลปวัฒนธรรม สถาบันราชภัฏเชียงใหม่. (2539) พจนานุกรมภาษาถิ่นภาคเหนือ, เชียงใหม่: ส.ทรัพย์การพิมพ์.

สถาบันภาษา ศิลปะและวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่. (2550) พจนานุกรมภาษาล้านนา, เชียงใหม่: เชียงใหม่โรงพิมพ์แสงศิลป์.

สายัณ สวมทอง. (2544) คำศัพท์ภาษาไทยถิ่นของคนสามระดับอายุ ในตำบลควน ธานี อำเภอกันตัง จังหวัดตรัง, วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยทักษิณ.

สุวัฒนา เลี่ยมประวัติ และกันทิมา วัฒนะประเสริฐ. (2539) วิเคราะห์การใช้คำและ การแปรของภาษาของคนสามระดับอายุในชุมชนภาษาลาวลุ่มน้ำท่าจีน (An Analysis of Lexical Use and Variation among Three Generations in Lao Language Communities of Thacin River Basin): รายงานผลการวิจัย, นครปฐม: โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยศิลปากร วิทยาเขตพระราชวัง สนามจันทร์.

อัญชลี บูรณะสิงห์. (2531) วิเคราะห์การเปลี่ยนแปลงการใช้คำของคนสามระดับอายุ ในภาษาไทยโซ่ง, วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยมหิดล.

อุทัยวรรณ ตันหยง. (2526) วิเคราะห์การเปลี่ยนแปลงการใช้คำของคนสามระดับอายุในภาษาลาวพวน, วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยศิลปากร.

Gedney, W. J. (1994) ‘Khuen and Yong dialects’, in Hudak, T. J. (ed.) William J. Gedney’s Southwestern Tai Dialects:Glossaries, Texts, and Translations, Michigan Papers on South and Southeast Asia 42. Ann Arbor: Center for South and Southeast Asian Studies, The University of Michigan, pp. 975-1055.

Gedney, W. J. (1996) ‘Glossary’, in Hudak, T. J. (ed.) William J. Gedney’s The Lue language: Glossary, texts, and translations, Michigan Papers on South and Southeast Asia 44. Ann Arbor: Center for South and Southeast Asian Studies, The University of Michigan, pp. 1-1215.

Hudak, T. J. (ed.) (1994) William J. Gedney’s Southwestern Tai dialects: Glossaries, texts, and translations, Michigan Papers on South and Southeast Asia 42, Ann Arbor: Center for South and Southeast Asian Studies, The University of Michigan.

Hudak, T. J. (ed.) (1996) William J. Gedney’s the Lue language: Glossary, texts, and translations, Michigan Papers on South and Southeast Asia 44, Ann Arbor: Center for South and Southeast Asian Studies, The University of Michigan.

Petsuk, R. (1978) General characteristics of the Khün language. Unpublished M.A. Thesis, Faculty of Graduate Studies, Mahidol University.