ปัจจัยชี้วัดคุณภาพชีวิตของประชาชนในเขตควบคุมมลพิษของประเทศไทย
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยในครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาปัจจัยสำคัญที่ชี้วัดคุณภาพชีวิตของประชาชนในเขตควบคุมมลพิษของประเทศไทย เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ทำเก็บรวบรวมข้อมูลใน 3 พื้นที่ คือ พื้นที่อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา พื้นที่จังหวัดสมุทรสาคร และ พื้นที่อำเภอบ้านแหลม จังหวัดเพชรบุรี โดยใช้วิธีการสนทนากลุ่ม จำนวนทั้งหมด 12 กลุ่ม แบ่งเป็น กลุ่มประชาชน 6 กลุ่ม และกลุ่มผู้นำชุมชน 6 กลุ่ม และทำการรวบรวมข้อมูลจากการเอกสารทางวิชาการต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับคุณภาพชีวิต และองค์ประกอบในการประเมินคุณภาพชีวิต ผลการศึกษา พบว่าปัจจัยชี้วัดคุณภาพของประชาชนในเขตควบคุมมลพิษ ประกอบด้วย 5 ด้าน คือ ด้านที่อยู่อาศัย ด้านสภาพเศรษฐกิจ ด้านสภาพสังคม ด้านสภาพแวดล้อม และด้านสุขภาพอนามัย โดยมีจำนวนตัวชี้วัดทั้งหมด 26 ตัว ปัจจัยด้านที่มีจำนวนตัวชี้วัดมากที่สุด คือ ปัจจัยด้านสภาพแวดล้อม (7 ตัวชี้วัด) เนื่องจากพื้นที่ตัวอย่างที่ทำการศึกษาเป็นพื้นที่ในเขตควบคุมมลพิษ กลุ่มตัวอย่างจึงให้ความสำคัญและคำนึงถึงปัจจัยด้านสภาพแวดล้อมมากกว่าด้านอื่นๆ สำหรับปัจจัยรองลงมา คือ ปัจจัยด้านสุขภาพอนามัย (6 ตัวชี้วัด) ด้านที่อยู่อาศัย (5 ตัวชี้วัด) ด้านสภาพสังคม (5 ตัวชี้วัด) และด้านสภาพเศรษฐกิจ (3 ตัวชี้วัด) ซึ่งการที่กลุ่มตัวอย่างคำนึงถึงปัจจัยด้านเศรษฐกิจน้อยกว่าด้านอื่นๆ เนื่องมาจากพื้นที่ดังกล่าว มีโรงงานอุตสาหกรรมจำนวนมาก มีการจ้างงานและสร้างรายได้ให้กับประชาชนในพื้นที่อยู่แล้ว ดังนั้น ในการประเมินค่าดัชนีคุณภาพชีวิตของประชาชนในแต่ละพื้นที่ เพื่อให้ได้ค่าดัชนีคุณภาพชีวิตที่เหมาะสมที่สุด จึงควรมีการศึกษาเชิงลึกถึงปัจจัยชี้วัดคุณภาพชีวิต ก่อนทำการประเมิน เนื่องจากในแต่ละพื้นที่มีลักษณะทางกายภาพและสภาพปัญหาที่แตกต่างกัน
Article Details
Copyright
Connexion: Journal of Humanities and Social Sciences has an exclusive right to publish the accepted articles in any form. However, the author retains the following rights:
1. The right to the ownership of the article;
2. The right to use all or part of the article in his/her other works;
3. The right to re-produce the article for personal use or for use in the author’s organisation, in which case the author must obtain permission from Connexion: Journal of Humanities and Social Sciences;
4. The right to make copies of all or part of the work for educational use or for the author’s use in classroom teaching; and
5. The right to include the work (both the preprinted and printed versions) in an institutional repository.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์. (2548) รายงานการศึกษาโครงการกำหนดตัวชี้วัดคุณภาพชีวิต, กรุงเทพฯ: สำนักมาตรฐานการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์.
เกื้อ วงศ์บุญสิน. (2538) ประชากรกับการพัฒนา, กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม กรมควบคุมมลพิษ. (2555) ประกาศคณะกรรมการสิ่งแวดล้อมแห่งชาติ เรื่องกำหนดเขตควบคุมมลพิษ, จาก https://www.pcd.go.th/download/regulation.cfm?task=s6 [ค้นเมื่อ 5 ธันวาคม 2554]
กระทรวงเทคโนโลยีและการสื่อสาร สำนักงานสถิติแห่งชาติ. (2554) ดัชนีชี้วัดที่สำคัญของประชากรและที่อยู่อาศัย สำมะโนประชากรและเคหะ พ.ศ. 2533 และ พ.ศ. 2543 (ทั่วราชอาณาจักร), จาก https://service.nso.go.th/nso/data/data/datao5_3.pdf [ค้นเมื่อ 5 ธันวาคม 2554]
นิตยา ภู่แสนธนาสาร. (2548) กฎระเบียบทางสิ่งแวดล้อม, กรุงเทพฯ: ภาควิชาวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อม คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
บุญสม หรรษาศิริพจน์. (2535) คุณภาพชีวิตและสิ่งแวดล้อม, กรุงเทพฯ: สำนักวิจัยสถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์.
Berg, B. L. (2007) Qualitative research methods for the social sciences (6th ed.), Long Beach: California State University.
Campbell, A. (1976) Subjective measures of well-being, American Psychologist.
Sharma, R.C. (1988) The Meaning of Quality of Life, In R.C. Sharma, editor, Population, resource, environment and quality of life, New Delhi: Dhanpat Rai and Sons.
World Health Organization. (1993) WHOQOL study protocol. WHO.
