ความต้องการจำเป็นในการพัฒนาการบริหารตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 1
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบันและสภาพที่พึงประสงค์การบริหารตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 1 2) ศึกษาความต้องการจำเป็นในการพัฒนาการบริหารตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บริหารสถานศึกษา การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงสำรวจ กลุ่มตัวอย่าง ได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษาและครูผู้สอน 332 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบแบ่งชั้นภูมิ เครื่องมือที่ใช้เป็นแบบสอบถามมาตรประมาณค่า 5 ระดับ สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ความถี่ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และดัชนีความต้องการจำเป็น
ผลการวิจัยพบว่า สภาพปัจจุบันของการบริหารสถานศึกษาตามหลักธรรมาภิบาล โดยรวมอยู่ในระดับมาก (x̄ = 4.31) โดยด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือหลักฉันทามติ รองลงมาคือหลักการมีส่วนร่วม และด้านที่มีค่าเฉลี่ยต่ำสุดคือหลักประสิทธิภาพ ส่วนสภาพที่พึงประสงค์โดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (x̄ = 4.59) โดยด้านที่มีค่าเฉลี่ยสูงสุดคือหลักความเสมอภาค รองลงมาคือหลักประสิทธิภาพ และหลักนิติธรรม ผลการวิเคราะห์ความต้องการจำเป็นในการพัฒนาการบริหารตามหลักธรรมาภิบาล พบว่า โดยรวมมีค่าดัชนีความต้องการจำเป็นเท่ากับ 0.06 เมื่อพิจารณารายด้าน พบว่า ด้านที่มีความต้องการจำเป็นสูงสุดคือหลักประสิทธิภาพ รองลงมาคือหลักความรับผิดชอบ หลักความคุ้มค่า และหลักประสิทธิผล ผลการวิจัยสะท้อนให้เห็นว่าการพัฒนาการบริหารสถานศึกษาตามหลักธรรมาภิบาลควรให้ความสำคัญกับการเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารงาน ความรับผิดชอบ และใช้เป็นข้อมูลพื้นฐานในการกำหนดแนวทางพัฒนาผู้บริหารสถานศึกษาให้มีสมรรถนะเชิงธรรมาภิบาลมากยิ่งขึ้นอย่างต่อเนื่อง เพื่อเสริมสร้างระบบการบริหารที่โปร่งใสมีประสิทธิภาพ และนำไปสู่การพัฒนาคุณภาพการศึกษาอย่างยั่งยืน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กมลพรรณ พึ่งด้วง. (2560). การบริหารตามหลักธรรมาภิบาลกับประสิทธิผลของสถานศึกษา สังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสมุทรสาคร. ใน วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยศิลปากร.
ครองทิพย์ ดิลกโสภณ, & ยุทธศาสตร์ กงเพชร. (2566). การบริหารตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 1. วารสารพุทธปรัชญาวิวัฒน์, 7(2), 425–433.
ณัฐฐิภา ลาสงยาง. (2564). ความต้องการจำเป็นของการบริหารสถานศึกษาตามหลักธรรมาภิบาล ของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาเลย เขต 2. ใน วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยภาคตะวันออกเฉียงเหนือ.
ณัฐภรณ์ รามจะตุและรัตนา กาญจนพันธุ์. (2566). ธรรมาภิบาลของผู้บริหารสถานศึกษาในสังกัด สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาสระบุรี เขต 2. วารสารครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏบ้านสมเด็จเจ้าพระยา, 18(1), 166–176.
นิรมน ขันตี. (2561). การศึกษาบทบาทการบริหารสถานศึกษาตามหลักธรรมาภิบาลของผู้บริหาร สถานศึกษาขั้นพื้นฐานในจังหวัดจันทบุรี ระยอง และตราด. ใน วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณี.
นิรุติ ไมตรี. (2565). ความต้องการจำเป็นและแนวทางพัฒนาการบริหารตามหลักธรรมาภิบาลใน โรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 4. ใน วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
นุชรี นุชนิล. (2567). การบริหารสถานศึกษาตามหลักธรรมาภิบาล. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์, 11(12), 12–22.
ประเสริฐ สิงหลสาย, ธนู ศรีทอง, & เกษม แสงนนท์. (2025). ความต้องการจำเป็นทางการบริหาร สถานศึกษาในศตวรรษที่ 21 และแนวทางพัฒนาตามหลักธรรมาภิบาลของ วิทยาลัยเทคนิคสุรินทร์. วารสารวนัมฎองแหรกพุทธศาสตรปริทรรศน์, 12(2), 119–132.
พระราชกฤษฎีกาว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี พ.ศ. 2546 (และที่แก้ไขเพิ่มเติม). (2564). ราชกิจจานุเบกษา. เล่ม 120 ตอนที่ 100 ก หน้า 1-16 (9 ตุลาคม 2564).
สมบัติ ท้ายเรือคำ. (2552). ระเบียบวิธีวิจัยสำหรับมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์. มหาสารคาม : มหาวิทยาลัยมหาสารคาม.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาขอนแก่น เขต 1. (2568). การปฏิบัติงานข้าราชการและบุคลากรทางการศึกษา. (เอกสารอัดสำเนา).
Supriadi, D., Gunawan, G., & Rahmawati, R. (2021). Good school governance: An approach to principal’s decision-making quality in Indonesian vocational school. Journal of Educational Management Studies, 6(2), 115–126.
