แนวทางการบริหารสถานศึกษาแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์สำหรับโรงเรียนขนาดเล็ก สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน

Main Article Content

ณรงค์ศักดิ์ สีดอน
พัชรินทร์ ชมภูวิเศษ
สุชาดา บุบผา

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพปัจจุบัน สภาพที่พึงประสงค์ และความต้องการจำเป็นในการบริหารสถานศึกษาแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์สำหรับโรงเรียนขนาดเล็ก และ 2) พัฒนาแนวทางการบริหารสถานศึกษาแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์สำหรับโรงเรียนขนาดเล็ก การวิจัยใช้ระเบียบวิธีวิจัยแบบผสมผสาน แบ่งเป็น 2 ระยะ ระยะที่ 1 ศึกษาสภาพและความต้องการจำเป็น กลุ่มตัวอย่างคือผู้บริหารและครู จำนวน 138 คน ได้มาโดยการสุ่มแบบแบ่งชั้นภูมิ เครื่องมือเป็นแบบสอบถาม มีค่าความเชื่อมั่น 0.98 วิเคราะห์ข้อมูลด้วยความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และดัชนีความต้องการจำเป็น ระยะที่ 2 พัฒนาแนวทางด้วยการสัมภาษณ์จากผู้ทรงคุณวุฒิ และประเมินความเหมาะสม ความเป็นไปได้ และความเป็นประโยชน์ พร้อมนำผลประเมินมาปรับปรุงข้อเสนอปฏิบัติให้สอดคล้องกับบริบทพื้นที่ ข้อจำกัด ทรัพยากร บุคลากร และเป้าหมายผู้เรียนของโรงเรียนขนาดเล็กอย่างรอบด้านชัดเจนยิ่งขึ้น


ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพปัจจุบันของการบริหารสถานศึกษาแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์อยู่ในระดับมาก ส่วนสภาพที่พึงประสงค์อยู่ในระดับมากที่สุด ประเด็นสำคัญที่มีความต้องการจำเป็นสูงสุดคือ การกำหนดตัวชี้วัดผลการดำเนินงานและปัจจัยหลักแห่งความสำเร็จ และการวัดผล ประเมินผล ติดตาม และรายงานผล 2) แนวทางการบริหารสถานศึกษาประกอบด้วย 6 ด้าน ได้แก่ การกำหนดวิสัยทัศน์ พันธกิจ และวัตถุประสงค์ การกำหนดตัวชี้วัดและปัจจัยหลักแห่งความสำเร็จ การวางแผนและปฏิบัติตามแผนกลยุทธ์ การมีส่วนร่วมของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย การให้รางวัลตอบแทน และการวัดผล ประเมินผล ติดตาม และรายงานผล ผลการประเมินแนวทางโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุดทุกด้าน แสดงว่าแนวทางที่พัฒนาขึ้นเหมาะสม เป็นไปได้ นำไปใช้ได้ และเป็นประโยชน์ต่อการยกระดับประสิทธิผลของโรงเรียนขนาดเล็ก

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กระทรวงศึกษาธิการ. (2567). แผนปฏิบัติราชการ ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568 ของกระทรวงศึกษาธิการ. กรุงเทพมหานคร : กระทรวงศึกษาธิการ.

กลุ่มพัฒนาระบบบริหาร สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ. (2566). แผนปฏิบัติราชการ ระยะ 5 ปี (พ.ศ. 2566-2570) ของกลุ่มพัฒนาระบบบริหาร สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ.

กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา. (2566). รายงานสถานการณ์ความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา ปี 2565. กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา.

การญ์พิชชา กชกานน, เกรียงวุธ นีละคุปต์, ปุญญาพัฒน์ จันทร์เพชร, และ สุดารัตน์ อินทรัตน์. (2566). ข้อมูลพื้นฐานโรงเรียนขนาดเล็ก กรณีศึกษา: โครงการส่งเสริมการมีส่วนร่วมภาคประชาสังคมเพื่อพัฒนาคุณภาพการศึกษา. คณะครุศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏหมู่บ้านจอมบึง.

เกษศิรินทร์ โสมคง. (2569). การบริหารงานงบประมาณแบบมุ่งเน้นผลสัมฤทธิ์ตามหลักธรรมาภิบาลในสถานศึกษา. วารสารการบริหารและพัฒนาท้องถิ่น, 4(3), 1-15.

จตุพร เข็มพรมมา, ธงชัย เพ็งจันทร์, และ พรรณภัทร จารุจิตร์. (2567). กลยุทธ์การบริหารสถานศึกษาเพื่อพัฒนาความเป็นนวัตกรของครูโรงเรียนขนาดเล็กในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. Journal of Roi Kaensarn Academi, 9(12), 1066–1079.

จีรพันธ์ สัญญาสัมพันธ์. (2566). การบริหารงานแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์ของผู้บริหารสถานศึกษาในอำเภอแม่ลาน้อย สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาแม่ฮ่องสอน เขต 2. ใน วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่.

นันทรัตน์ เจริญกุล. (2565). การบริหารนโยบายและกลยุทธ์การศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพมหานคร : สำนักพิมพ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

นุชลี จันทรังษี. (2566). ปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการดำเนินงานแนะแนวในโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาสกลนคร. ใน วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.

วิโรจน์ สารรัตนะ. (2566). แนวคิด ทฤษฎี และประเด็นเพื่อการบริหารการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 9). ทิพยวิสุทธิ์.

สายฝน เหล่าลาภะ. (2565). แนวทางการบริหารแบบมุ่งผลสัมฤทธิ์ของผู้บริหารสถานศึกษาโรงเรียนขยายโอกาส จังหวัดอุดรธานี. ใน วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2564). แนวทางการบริหารงบประมาณสถานศึกษา. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2567). นโยบายและจุดเน้นของสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2567-2568. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน.

สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา. (2567). รายงานสภาวะการศึกษาไทย ปี 2565 การฟื้นฟูการเรียนรู้และเร่งรัดประสิทธิผลการเพิ่มโอกาสทางการศึกษา. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา.

สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2565). แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 13 (พ.ศ. 2566–2570). กรุงเทพมหานคร : สำนักงานนายกรัฐมนตรี.

Pham, L. D., Nguyen, T. D., Springer, M. G., & Wotto, M. R. (2021). Teacher merit pay: A meta-analysis. American Educational Research Journal, 58(3), 525-560.

Yamane, T. (1973). Statistics: An introductory analysis. (3rd ed.). Harper & Row.