การวิเคราะห์และเปรียบเทียบอัตลักษณ์ของชุมชนบ้านถ้ำ อำเภอดอกคำใต้ และชุมชนศรีถ้อย อำเภอแม่ใจ จังหวัดพะเยาภายใต้กรอบสัญวิทยา
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การศึกษาอัตลักษณ์ชุมชนจังหวัดพะเยาครั้งนี้เน้นค้นหาและวิเคราะห์อัตลักษณ์ชุมชนตำบลศรีถ้อย อำเภอแม่ใจ และตำบลบ้านถ้ำ อำเภอดอกคำใต้ จังหวัดพะเยา โดยใช้ข้อมูลทางวัฒนธรรม ประเพณี และวิถีชีวิตของชุมชนทั้งสอง การเก็บรวบรวมข้อมูลภาคสนามใช้การสัมภาษณ์แบบเจาะลึก สัมภาษณ์กลุ่ม และวิเคราะห์SWOT โดยผู้เข้าร่วมที่คัดเลือกมาแบบเจาะจงจำนวน 40 คน แล้วนำข้อมูลมาวิเคราะห์ภายใต้กรอบแนวคิดอัตลักษณ์ และทฤษฎีสัญวิทยา ผลการศึกษาพบว่า ชุมชนศรีถ้อยมีอัตลักษณ์หลักคือ "ลิ้นจี่" ซึ่งมีบทบาทสำคัญต่อชุมชน ทั้งในพิธีกรรมทางศาสนา เช่น พิธีสู่ขวัญ สืบชะตา และบวชต้นลิ้นจี่ แสดงถึงความสำคัญของการปลูกลิ้นจี่อยู่คู่กับวิถีชีวิตวัฒนธรรมชุมชน ส่วนบ้านถ้ำมีอัตลักษณ์ที่สำคัญคือ "ปูหิน" เป็นปูน้ำจืดโบราณที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์ และเป็นตัวชี้วัดความสมบูรณ์ของระบบนิเวศน์ในท้องถิ่น จากการวิเคราะห์เปรียบเทียบพบว่า บ้านถ้ำมีอัตลักษณ์ที่เชื่อมโยงกับประวัติศาสตร์ และพิธีกรรมทางศาสนา ในขณะที่ศรีถ้อยมีอัตลักษณ์ที่เกี่ยวข้องกับการเกษตรและกิจกรรมชุมชน ผลการวิเคราะห์ชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของบริบททางพื้นที่ในการสร้าง และแสดงออกถึงอัตลักษณ์ที่แตกต่างกันในแต่ละชุมชน และในกรอบทฤษฎีสัญวิทยา ตัวสัญญะของบ้านถ้ำถูกแทนภาพด้วยปูหิน ตัวแทนใน “สัตว์” ส่วนศรีถ้อยถูกแทนภาพด้วยลิ้นจี่ ตัวแทนใน “พืช” ที่สะท้อนภาพวิถีชีวิตและวัฒนธรรมของคนในแต่ละชุมชน
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
Barthes, R. (1967). Elements of Semiology (A. Lavers & C. Smith, Trans.). London: Jonathan Cape. (Original work published 1964)
Eco, U. (1976). A Theory of Semiotics. Bloomington: Indiana University Press.
National Research Council of Thailand. (2018). Research report on the identity and lifestyle of communities in Thailand. Bangkok: National Research Council of Thailand.
Tajfel, H., & Turner, J. C. (1979). An integrative theory of intergroup conflict. In W. G. Austin & S. Worchel (Eds.), The Social Psychology of Intergroup Relations (pp. 33-47). Monterey, CA: Brooks/Cole.
Hall, S. (1997). Cultural identity and diaspora. In K. Woodward (Ed.), Identity and Difference (pp. 51-59). London: Sage.
Saussure, F. de (1916). Course in General Linguistics. New York: McGraw-Hill.
Barthes, R. (1972). Mythologies (A. Lavers, Trans.). Hill and Wang. (Original work published 1957).
Goffman, E. (1959). The Presentation of Self in Everyday Life. New York: Anchor Books.
Williams, D. R., & Patterson, M. E. (1999). Environmental psychology: Mapping landscape meanings for ecosystem management. In H. K. Cordell & J. C. Bergstrom (Eds.). Integrating social sciences and ecosystem management: Human dimensions in assessment, policy, and management (pp. 141-160). Champaign, IL: Sagamore Press.
Kaewthep, K., et al. (2012). Old media, new media, semiotics, identity, and ideology. Bangkok: Phap Pim Printing Partnership.
Kaewthep, K. (2010). New Approaches to Communication Studies. Bangkok: Phap Pim Printing Partnership.
Boonmee, T. (1986). An introduction to semiology and its application in socio-anthropological studies. Political Science Review Journal, 1(1), December 1986. Ramkhamhaeng University.
Banmuang. (2024, October 6). Monks from renowned temples preserve rock crabs to maintain ecological balance. Banmuang. https://www.banmuang.co.th/news/region/400837
