แนวทางการส่งเสริมการวางแผนการเงินก่อนเกษียณด้วยทฤษฎีหมวกหกใบ สำหรับครูที่ลงทะเบียนในระบบ OBEC DEBT CLINIC
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ พัฒนาและศึกษาผลการใช้แนวทางการส่งเสริมการวางแผนการเงินก่อนเกษียณตามทฤษฎีหมวกหกใบ สำหรับครูที่ลงทะเบียนในระบบ OBEC DEBT CLINIC กลุ่มผู้ให้ข้อมูลประกอบด้วยผู้ทรงคุณวุฒิ 9 คน และครู 9 คน โดยใช้การเลือกแบบเจาะจง กลุ่มเป้าหมายคือครูจำนวน 30 คน ซึ่งคัดเลือกแบบเจาะจงเช่นกัน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ 1) แบบวิเคราะห์สถานการณ์และความต้องการ 2) แบบสนทนากลุ่มเพื่อออกแบบแนวทาง 3) แบบประเมินความเหมาะสมของแนวทาง 4) แบบวัดพฤติกรรมการวางแผนการเงินก่อนเกษียณ และ 5) แบบสนทนากลุ่มเพื่อประเมินผลการใช้แนวทาง สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณ ได้แก่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการทดสอบค่าที ส่วนข้อมูลเชิงคุณภาพใช้การวิเคราะห์เชิงเนื้อหา
ผลการวิจัยพบว่า 1) แนวทาง ประกอบด้วย 6 ข้อ ได้แก่ (1) ครูรวบรวมข้อมูลที่จำเป็นต่อการวางแผนการเงิน (2) ครูรับฟังความรู้สึกของตนเอง เกี่ยวกับเรื่องเงิน (3) ครูประเมินความเสี่ยงและอุปสรรค ที่อาจเกิดขึ้น (4) ครูมองหาความเป็นไปได้และโอกาสที่ดีในอนาคต (5) ครูพัฒนาแนวทางใหม่ ๆ เพื่อสร้างวินัยทางการเงิน และ (6) ครูเป็นผู้กำกับกระบวนการวางแผนการเงินของตนเองอย่างมีระบบ และ 2) ครูมีคะแนนพฤติกรรมการวางแผนการเงินก่อนเกษียณหลังการใช้แนวทางสูงกว่าก่อนใช้แนวทางอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .01
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2567). หนังสือด่วนที่สุด ที่ ศธ 0206/ว 107 ลงวันที่ 8 กุมภาพันธ์ 2567 เรื่อง แนวทางการแก้ไขปัญหาหนี้สินของข้าราชการครู. ผู้แต่ง.
ธนาคารแห่งประเทศไทย. (2565). รายงานภาวะหนี้ครัวเรือนไทยและการบริหารความเสี่ยงทางการเงิน. ผู้แต่ง.
ประชาชาติธุรกิจ. (2568, 15 เมษายน). ข้าราชการถูกฟ้องล้มละลายพุ่งเท่าตัว ครูยังครองแชมป์ติดอันดับสูงสุด. https://www.prachachat.net/breaking-news/news-1793799
สำนักงานกองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ. (2564). รายงานสถานการณ์และการบริหารจัดการกองทุนบำเหน็จบำนาญข้าราชการ. ผู้แต่ง.
สำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมสวัสดิการและสวัสดิภาพครูและบุคลากรทางการศึกษา. (2567). รายงานสถานการณ์หนี้สินครูและบุคลากรทางการศึกษา ปีงบประมาณ 2567. ผู้แต่ง.
สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ. (2566). รายงานข้อมูลหนี้สินของข้าราชการครูและบุคลากรทางการศึกษา ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2566. กระทรวงศึกษาธิการ.
Ahmed, S. (2024). Financial knowledge and overconfidence: Implications for retirement planning effectiveness. Journal of Financial Planning Behavior, 12(2), 112–129.
Alavi, A., Parvin, N., Rahimi, M., & Karimi, M. (2023). Facilitators and barriers for successful retirement: A qualitative study. BMC Public Health, 23, Article 940.
Apostol, M. R., De Guzman, J. P., & Villanueva, K. L. (2025). The role of financial literacy, self-efficacy, and well-being in retirement preparedness among public school teachers in the Philippines. Asian Journal of Public Sector Management, 8(1), 33–52.
Bai, L., Lin, C., & Yu, H. (2023). Financial literacy, mental budgeting, and retirement planning behavior among working adults. Journal of Behavioral Finance, 24(1), 35–47.
Bartholomew, L. K., Markham, C. M., Ruiter, R. A. C., Fernández, M. E., Kok, G., & Parcel, G. S. (2016). Planning Health Promotion Programs: An Intervention Mapping Approach (4th ed.). Jossey-Bass.
Best, J. W. (1977). Research in education (3rd ed.). Prentice-Hall.
Chen, H. T. (2015). Practical Program Evaluation: Theory-Driven Evaluation and the Integrated Evaluation Perspective (2nd ed.). SAGE Publications.
Creswell, J. W. (2014). Research Design: Qualitative, Quantitative, and Mixed Methods Approaches (4th ed.). SAGE Publications.
De Bono, E. (1985). Six Thinking Hats. Penguin Books.
Eappen, A., & Venugopal, P. (2024). Enhancing financial literacy to manage pre-retirement financial risks. International Journal of Financial Education, 29(1), 45–62.
Elbilgahy, A. A., & Alanazi, F. J. (2025). Effect of applying six thinking hats teaching method for development through life span course on students opinion and critical thinking skills. BMC Medical Education, 25(1), 884.
Fuchsman, D., Lee, J., & Martinez, A. (2024). Empowering educators: Financial literacy programs and behavioral change among teachers. Journal of Financial Education and Behavior, 39(2), 112–129.
Ghaffar, A., Rashid, M., & Khattak, A. (2023). Developing behavior change interventions: A systematic process for health promotion in low-resource settings. International Journal of Health Promotion and Education, 61(2), 112–125.
Lan, T., & Lee, S. N. (2024). Exploring the influence from financial knowledge for retirement and retirement self-efficacy on life satisfaction through the mediator-retirement readiness among working adults in China. International Journal of Professional Business Review: Int. J. Prof. Bus. Rev., 9(6), 9.
Lusardi, A., & Mitchell, O. S. (2022). Financial literacy and planning: Implications for retirement wellbeing. Oxford University Press.
Mustafa, W. M. W., Islam, M. A., Hassan, M. S., & Kassim, M. A. M. (2025). The dynamics of financial retirement planning: financial attitude, health literacy, and the role of financial advisors with financial literacy as a moderator. Journal of Financial Services Marketing, 30(1), 3.
Nagpal, R. (2023). Employee financial literacy and retirement planning behavior: A case study. International Journal of Professional Business Review, 8(3), e03161.
Odueke, B. (2024). Steps To Your Personal Financial Freedom: Plan Well, Enjoy Life and Retire Rich. FriesenPress.
Patton, M. Q. (2015). Qualitative research & evaluation methods: Integrating theory and practice (4th ed.). SAGE Publications.
Shavit, T., Cohen, A., & Regev, M. (2022). Emotional readiness and self-efficacy in long-term financial planning: An exploratory study. International Journal of Consumer Studies, 46(5), 1123–1135.
Sundarasen, S., Rahman, M. M., & Ooi, P. W. (2024). Risk assessment and goal-setting in sustainable financial planning: A behavioral perspective. Sustainability, 16(2), 745.
Sundarasen, S., Rajagopalan, U., & Ibrahim, I. (2024). Financial Sustainability Through Literacy and Retirement Preparedness. Sustainability, 16(23), 10692.
Tomar, R., Das, P., & Liu, Y. (2021). Goal clarity, risk awareness, and financial planning behavior among public sector workers. International Review of Economics Education, 37, 100213.
Ugwu, C., Ugwuanyi, C., & Agbo, S. N. (2021). Proactive financial behaviours and preretirement anxiety: The mediating role of financial self-efficacy. Journal of Behavioral and Experimental Finance, 31, 100550.
United Nations. (2015). Transforming our world: The 2030 Agenda for Sustainable Development. https://sdgs.un.org/2030agenda
Xiao, J. J., O’Neill, B., Prochaska-Cue, K., Sorhaindo, B., & Garman, E. T. (2021). Promoting financial behavior change through financial education. Journal of Financial Counseling and Planning, 32(1), 98–115.
Ye, Z. (2025). Savings goals matter–Cognitive constraints, retirement planning, and downstream economic behaviors. Journal of Economic Behavior & Organization, 213, 324–341.
