การมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำหนดนโยบายการกระจายอำนาจ: ศึกษาเปรียบเทียบประเทศไทยกับสหราชอาณาจักร
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์หลักเพื่อศึกษาการมีส่วนร่วมของประชาชนในการกำหนดนโยบายการกระจายอำนาจในสหราชอาณาจักรและประเทศไทยรวมถึงปัจจัยและบริบทที่ส่งผลต่อการมีส่วนร่วมดังกล่าว โดยอาศัยสามแนวคิด ได้แก่ แนวคิดทฤษฎีการกระจายอำนาจ แนวคิดการมีส่วนร่วมของอาร์นสไตน์ (Sherry R. Arnstein) และแนวคิดพหุกระแสของคิงด็อน (John W. Kingdon) และดำเนินการตามแนวทางของวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ อันมีวิธีการเก็บรวบรวมข้อมูลด้วยการวิจัยเอกสารในรูปแบบต่างๆ จากนั้นจึงนำข้อมูลที่ได้มาวิเคราะห์ด้วยเทคนิควิธีการวิเคราะห์เนื้อหา โดยผลการศึกษา พบว่า การมีส่วนร่วมในการกำหนดนโยบายการกระจายอำนาจในประเทศไทยและสหราชอาณาจักรมีลักษณะที่เหมือนกันประการหนึ่ง คือ การผลักดันนโยบายโดยชนชั้นนำซึ่งโดยมากมักจะปรากฏในรูปแบบของการยื้ออำนาจระหว่างชนชั้นนำที่กุมอำนาจศูนย์กลางกับชนชั้นนำในท้องถิ่น ส่วนลักษณะที่แตกต่างกันนั้นสามารถสรุปได้สองประการ ประการแรก คือ กระบวนการกำหนดนโยบายกระจายอำนาจของสหราชอาณาจักรนั้นมีรูปแบบการมีส่วนร่วมที่หลากหลายกว่ากระบวนการกำหนดนโยบายกระจายอำนาจของไทย ประการที่สอง คือ ด้วยบริบทที่แตกต่างกันอย่างมาก การกระจายอำนาจในสหราชอาณาจักรได้พัฒนาไปสู่การแยกรัฐอิสระ ในขณะที่ประเทศไทยยังดำเนินอยู่ในวงจรการกระจายอำนาจเพื่อรวมศูนย์
Downloads
Article Details
- เนื้อหาและข้อมูลที่ลงตีพิมพ์ในวารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรง ซึ่งกองบรรณาธิการวารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใดๆ
- บทความและข้อมูล ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำข้อมูลไปใช้ประโยชน์ในทางวิชาการ ขอให้อ้างอิงแหล่งที่มาด้วย
เอกสารอ้างอิง
โกวิทย์ พวงงาม. (2550). การปกครองท้องถิ่นไทย: หลักการและมิติใหม่ในอนาคต. กรุงเทพฯ: วิญญูชน.
ดารารัตน์ คำเป็ง. (2559). รายงานการวิจัยฉบับสมบูรณ์ เรื่อง "ระดับการมีส่วนร่วมทางการเมืองของชุมชนโดยรอบมหาวิทยาลัยพะเยา". พะเยา: มหาวิทยาลัยพะเยา.
ถวิลวดี บุรีกุล. (2552). พลวัตการมีส่วนร่วมของประชาชน: จากอดีต จนถึงรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550. กรุงเทพฯ: สถาบันพระปกเกล้า.
ธเนศวร์ เจริญเมือง. (2545). 100 ปี การปกครองท้องถิ่นไทย พ.ศ. 2440-2540. กรุงเทพฯ: โครงการจัดพิมพ์คบไฟ.
ประสงค์ชัย เศรษฐสุรวิชญ์. (2558). การศึกษาการเข้าสู่วาระนโยบาย: วิเคราะห์ตัวแบบพหุกระแสและการนำไปใช้. วารสารการเมือง การบริหาร และกฎหมาย, 7(3), 301-331.
ปรัชญา เวสารัชช์. (2542). การปกครองท้องถิ่นของประเทศญี่ปุ่น. กรุงเทพฯ: โครงการส่งเสริมการบริหารจัดการที่ดีโดยกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่น.
______. (2543). การปกครองท้องถิ่นของประเทศอังกฤษ. กรุงเทพฯ: โครงการส่งเสริมการบริหารจัดการที่ดีโดยกระจายอำนาจสู่ท้องถิ่น.
ปิยากร หวังมหาพร. (2546). นโยบายผู้สูงอายุของประเทศไทย. (วิทยานิพนธ์รัฐศาสตรดุษฎีบัณฑิต), จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
วัลลภา รุ่งศิริแสงรัตน์. (2545). บรรพบุรุษไทย: สมัยก่อนสุโขทัยและสมัยสุโขทัย. เชียงใหม่: สถานวิชาการนานาชาติ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.
วีระศักดิ์ เครือเทพ. (2558). 15 ปีการกระจายอำนาจของไทย. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มาหวิทยาลัย.
ศุภชัย ยาวะประภาษ, และปิยากร หวังมหาพร. (2555). นโยบายสาธารณะระดับท้องถิ่นไทย. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพฺ์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ศุภสวัสดิ์ ชัชวาลย์. (2555). การเมืองในกระบวนการกระจายอำนาจ: ศึกษาผ่านบทบาทของนักวิชาการ ข้าราชการ นักการเมือง และประชาชน. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Arnstein, S. R. (1969). A Ladder of Citizen Participation. Journal of the American Institute of planners, 35(4), 216-224.
Béland, D. (2005). Ideas and Social Policy: An Institutionalist Perspective. Social Policy & Administration, 39(1), 1-18.
Bochel, H., Mitchell, J., Denver, D., & Pattie, C. (2000). Scotland Decides: The Devolution Issue and the 1997 Referendum. Oxon: Routledge.
Bond, R., & Rosie, M. (2002). National Identities in Post-devolution Scotland. Scottish Affairs, 40(1), 34-53.
Bonney, N. (2002). Scottish Devolution: What Lies Beneath? The Political Quarterly, 73(2), 135-143. doi: 10.1111/1467-923X.00451
Bradbury, J., & Mitchell, J. (2005). Devolution: Between Governance and Territorial Politics. Parliamentary Affairs, 58(2), 287-302. doi: 10.1093/pa/gsi023
Bromley, C. (2003). Devolution: Scottish Answers to Scottish Questions?: the third Scottish Social Attitudes Report. Edinburgh: Edinburgh University Press.
Finlay, R. J. (1994). Scotland in the Twentieth Century: In Defence of Oligarchy? Scottish Historical Review, 73(1), 103-112.
Howlett, M. (1998). Predictable and Unpredictable Policy Windows: Institutional and Exogenous Correlates of Canadian Federal Agenda-setting. Canadian Journal of Political Science/Revue Canadienne De Science Politique, 31(3), 495-524.
Howlett, M., & Ramesh, M. (1995). Studying Public Policy: Policy Cycles and Policy Subsystems. Toronto: London: Oxford University Press.
Jeffery, C., & Mitchell, J. (2009). The Scottish Parliament 1999-2009: The First Decade. Edinburgh: Luath Press.
Keating, M. J. (2010). The government of Scotland: Public Policy Making After Devolution. Edinburgh: Edinburgh University Press.
Kingdon, J. W., & Thurber, J. A. (1984). Agendas, Alternatives, and Public Policies. Boston, MA: Little Brown.
Lynch, P. (2001). Scottish Government and Politics: An Introduction. Edinburgh: Edinburgh University Press.
Mitchell, J. (1996). Scotland in the Union, 1945-95: The Changing Nature of the Union State. In Devine T. M., & Finlay, R. J. Scotland in the Twentieth Century (pp. 85-101). Edinburgh: Edinburgh University Press.
Parry, R. (1988). Scottish political facts. Edinburgh: T. & T. Clark.
Stone, D. A. (1989). Causal Stories and the Formation of Policy Agendas. Political Science Quarterly, 104(2), 281-300.
Zahariadis, N., & Herweg, N. (2017). The Multiple Streams Approach. In The Routledge Handbook of European Public Policy (pp. 54-63). Oxon: Routledge.