Physical Transformation of Informal Settlements Following Demolition along the Taling Chan Railway Road
Article Sidebar
Main Article Content
Abstract
Slum communities in Thailand emerged from the transition from an agricultural society to an industrialized one. People migrated to the capital to pursue employment, resulting in numerous slum communities nestling within the city. The rapid population growth and expansion of slum communities led to the demolition of these communities to create public utilities and improve the city's landscape, impacting residents there. Currently, the Bang Khun Non area is the site of several land development projects, including the Orange Line electric train project. The proposed route, along the Taling Chan railway line, is lined with slum communities. Therefore, the demolition of these slum communities is necessary in accordance with government policy.
This article focuses on studying the impacts of slum demolition along the Taling Chan railway line. This study examines document data, maps, and historical photographs, as well as fieldwork and photographic observations. The purpose of this study is to analyze settlement patterns and architectural features of the slum communities. The study reveals that the development of the Orange Line electric train project is a key factor leading to demolition, relocation, and the establishment of new settlements adjacent to the demolition site. It can therefore identify problems arising from slum demolition that affect neighboring areas, settlement patterns and the characteristics of houses in slum communities that have been re-established in neighboring areas, as a result of government policies.
Article Details
References
การเคหะแห่งชาติ. (2542). นโยบายและแผนแม่บทการพัฒนาที่อยู่อาศัยและชุมชนเมือง. ฝ่ายนโยบายและแผน.
เครือมาศ มารอด. (2563). ความเปลี่ยนแปลงการใช้พื้นที่ชุมชนป้อมมหากาฬ พ.ศ. 2502–2561 [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ]. DSpace. http://irithesis.swu.ac.th/dspace/handle/123456789/1015
จิรสิน ชมไพศาล. (2560). แนวทางการพัฒนาพื้นที่สาธารณะจากพื้นที่เศษเหลือในเมือง : กรณีศึกษาพื้นที่ใต้ทางด่วน [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์]. TU Digital Collections. https://digital.library.tu.ac.th/tu_dc/frontend/Info/item/dc:142139
ฐานิส สุดโต [@thestandardth]. (2568, 7 มกราคม). ปิดสะพานข้ามถนนจรัญสนิทวงศ์ เริ่มงานก่อสร้างรถไฟฟ้าสายสีส้มช่วงบางขุนนนท์-ศูนย์วัฒนธรรมฯ [Photograph]. Instagram. https://www.instagram.com/p/DEhFypjhc11/?img_index=3&igsh=eGZmMjFlemJ2MmN4
เดชา สังขวรรณ และรุ่งนภา เทพภาพ. (2553). ปัญหาคนจนเมืองในชุมชนแออัด : องค์ความรู้และกระบวนการขับเคลื่อนเปรียบเทียบประเทศไทยและประเทศเกาหลี. วารสารเอเชียตะวันออกศึกษา, 15(1), 40–56.
ธนิตา ชาญชิตปรีชา. (2564). ผลกระทบทางเศรษฐกิจและสังคมจากการพัฒนาเมือง : กรณีศึกษาชุมชนแออัดถนนพระรามสี่ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย]. Chulalongkorn University Theses and Dissertations (Chula ETD). https://digital.car.chula.ac.th/chulaetd/11068
ธัญทิพา เวทมาหะ. (2560). รายงานการศึกษาประชากรกรุงเทพมหานครและปริมณฑล ปี พ.ศ. 2560. กองนโยบายและแผนงาน สำนักการวางผังเมืองและพัฒนาเมือง กรุงเทพมหานคร.
ธิติญา เหล่าอัน. (2563). ชุมชนข้างทางรถไฟกับผลกระทบจากการสร้างรถไฟรางคู่ : ศึกษากรณีชุมชนข้างทางรถไฟ อำเภอเมือง จังหวัดขอนแก่น. วารสารสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์, 46(1), 254–289.
บุญเลิศ วิเศษปรีชา. (2562). สิทธิที่จะมีส่วนร่วมในเมือง. CMU Journal of Law and Social Sciences, 12(2), 85–122.
บุญเลิศ วิเศษปรีชา. (2564). การเคลื่อนไหวแนวปะทะเพื่อเรียกร้องสิทธิที่จะมีส่วนร่วมในเมืองโดย เครือข่ายสลัม 4 ภาค. วารสารสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร, 17(2), 177–217.
ปรีย์วรา มีมาก. (2567). พลวัตการต่อสู้ต่อรองที่ดินชุมชนริมทางรถไฟตลิ่งชัน [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยศิลปากร.
ภควุฒิ ทวียศ. (2562). คน พื้นที่ เมืองและอุตสาหกรรม : ว่าด้วยเรื่องปฏิสัมพันธ์ของคนกับการขยายตัวของเมืองและอุตสาหกรรมในพื้นที่เมืองพระประแดงยุคพัฒนา. วารสารอักษรศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร, 41(1), 104–128.
ภาวรรณ ธนาเลิศสมบูรณ์. (2565, 23 สิงหาคม). บ้านเราถูกไล่ : ความไม่แน่นอนด้านที่อยู่อาศัยในเมื่องที่ไม่มีผืนดินสำหรับคนจน. The101.world. https://www.the101.world/urban-poverty-house-and-land/
มงคลลักษณ์ มัทวพันธุ์. (2565). ความมั่นคงในที่อยู่อาศัยของคนจนเมืองในกรุงเทพมหานคร : กรณีศึกษาเปรียบเทียบชุมชน 2 แห่งในย่านบึงกุ่ม-นวมินทร์ [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
ยงยุทธ บุราสิทธิ์. (2556). ชุมชนคนอีสานกับปัญหาความเหลื่อมล้ำทางสังคมในกรุงเทพมหานคร : กรณีศึกษาชุมชนแห่งหนึ่งในกรุงเทพมหานคร. วารสารภาษาและวัฒนธรรม, 32(1), 67–92.
วรรษโรทัย ชาติประภาชัย. (2564). สถาปัตยกรรมตามมีตามเกิด : การออกแบบเพื่อชุมชนแออัด [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยศิลปากร]. SURE. ttps://sure.su.ac.th/xmlui/handle/123456789/26739
วรรษโรทัย ชาติประภาชัย และจีรศักดิ์ เกื้อสมบัติ. (2565). สถาปัตยกรรมตามมีตามเกิด : การออกแบบเพื่อชุมชนแออัด. การประชุมวิชาการระดับชาติ สถาปัตย์กระบวนทัศน์ 2565 (น. 103–119). คณะสถาป้ตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร.
ศิริมงคล ศุภธนาเศรษฐ์. (2561). สถิติข้อมูลชุมชนในเขตกรุงเทพมหานคร พ.ศ. 2561. กองนโยบายและแผนงาน สำนักการวางผังเมืองและพัฒนาเมืองกรุงเทพมหานคร.
สมจิตร จันทร์เพ็ญ. (2563, 20 เมษายน). คนไร้บ้านกับสถานการณ์ COVID-19. สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน. https://web.codi.or.th/20200420-13628/
สมสุข บุญญะบัญชา. (2549). โครงการบ้านมั่นคง : เมืองและชุมชนเพื่อทุกคน. วารสารสังคมสงเคราะห์ศาสตร์, 14(1), 16–30.
สิริลักษณ์ แก้วคงยศ. (2532). ชุมชนแออัด : ตะกอนบางกอก. รุ่งเรืองสาส์นการพิมพ์.
สุชาครีย์ ถิรเศรษฐ์. (2566). การปรับเปลี่ยนประโยชน์ใช้สอยของเรือนแถวไม้ริมน้ำชุมชนตลาดหัวตะเข้ กรุงเทพมหานคร จากปรากฏการณ์เจนตริฟิเคชั่น. วารสารวิชาการคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ สจล., 36(1), 37–57.
สุพิชชา โตวิวิชญ์. (2547). สมุดภาพวิชาการ เรื่องบ้านคนจนเมือง. คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร.
สุภาภรณ์ จินดามณีโรจน์. (2558). ประวัติศาสตร์ท้องถิ่นย่านปากคลองบางกอกน้อยฝั่งเหนือ. Veridian E-Journal, 8(2), 2546–2560.
อคิน รพีพัฒน์, ม.ร.ว. (2537). ชีวิตและจุดจบของชุมชนแออัดกรุงเทพฯ แห่งหนึ่ง. มูลนิธิภูมิปัญญา.
อคิน รพีพัฒน์, ม.ร.ว. (2542). ชุมชนแออัด : องค์ความรู้กับความเป็นจริง. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.).
อคิน รพีพัฒน์, ม.ร.ว., ดิเรก เต็งจำรูญ, ชลิต ทองปลิว, วรรณพร วิเชียรวงษ์, และบุญธรรม แย้มชื่น. (2525). ชุมชนแออัด : ปัญหาและแนวทางแก้ไข. สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.
อภิชาต พงษสวัสดิ์. (2561). การจัดการพื้นที่ทางวัฒนธรรมและประวัติศาสตร์ : กรณีศึกษาชุมชนป้อมมหากาฬ กรุงเทพมหานคร [วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิตไม่ได้ตีพิมพ์]. มหาวิทยาลัยธรรมศาตร์.
อมรินทร์เทวา วงค์พันธ์. (2567, 10 พฤศจิกายน). ชุมชนบนที่ดินการรถไฟฯ : ชะตากรรมและการต่อสู้เพื่อบ้านหลังใหม่ในวันต้องเตรียมคืนพื้นที่รับรถไฟความเร็วสูง. The101.World. https://www.the101.world/railway-houses-future/
อารยา พชรบัณฑิตย์. (2546). ความตั้งใจตั้งถิ่นฐานอย่างถาวรในชุมชนแออัดกรุงเทพมหานคร. วารสารประชากรศาสตร์, 18(1), 51–72.
อิทธิพร ขำประเสริฐ. (2566). การวิเคราะห์ปรากฏการณ์การเคลื่อนไหวของกระบวนการทางสังคมเพื่อการอนุรักษ์ชุมชนเมือง. วารสารข่วงผญา, 17(1), 67–88.
Atkinson, C. L. (2024). Informal settlements: A new understanding for governance and vulnerability study. Urban Science, 8(4), 2–18.
Azhar, J., & Gjerde, M. (2022). Perception of urban leftover space: A comparative study of built environment and non-built environment participants. Architecture, 2(2), 297–319. https://doi.org/10.3390/architecture2020017
Lefebvre, H. (1996). Right to the city. Blackwell. (Original work published 1968).
Leung, A. M. Y. (2018, March 2). Pet architecture. Medium. https://medium.com/@kagoleung/pet-architecture-6effeb4fd115
Payne, G. (Ed.). (2002). Land, rights and innovation: Improving tenure security for the urban poor. Practical Action.
Trancik, R. (1986). Finding lost space: Theories of urban design. Van Nostrand Reinhold.
UN-Habitat Thailand. (2023). UN-Habitat Thailand country programme overview 2023–2026. UN-HABITAT Regional Office for Asia and Pacific. https://fukuoka.unหhabitat.org/en/related-publications/5915/
United Nations Human Settlements Programme. (2003). The challenge of slums: Global report on human settlements 2003. Earthscan.
