รูปแบบผังโรงงานผลิตชิ้นส่วนคอนกรีตสำเร็จรูปในพื้นที่กรุงเทพมหานครและปริมณฑล

บทคัดย่อ

          บทความนี้เป็นส่วนหนึ่งของวิทยานิพนธ์เรื่อง การวางผังโรงงานผลิตชิ้นส่วนคอนกรีตสำเร็จรูปในพื้นที่กรุงเทพมหานครและปริมณฑล หลักสูตรสถาปัตยกรรมศาสตรมหาบัณฑิต สาขาเทคโนโลยีสถาปัตยกรรม สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบผังโรงงานผลิตชิ้นส่วนคอนกรีตสำเร็จรูป โดยทำการศึกษาข้อมูลทางกายภาพของโรงงาน ศึกษาอัตราส่วนการใช้พื้นที่ ศึกษาขบวนการผลิต และความสัมพันธ์ของขั้นตอนการทำงาน
          ผู้วิจัยได้ทำการคัดเลือกโรงงานในพื้นที่กรุงเทพมหานครและปริมณฑลเพื่อเป็นข้อมูลในการศึกษา โดยพิจารณาจากระยะเวลาที่เริ่มมีการผลิตชิ้นส่วนคอนกรีตสำเร็จรูปในประเทศไทย (พ.ศ.2537) ถึงปัจจุบันที่ได้ทำการวิจัย (พ.ศ.2563) เป็นจำนวน 4 โรงงานได้แก่ 1.โรงงานบริษัทซีคอนคอนสตรัคชั่นซีสเท็ม 2.โรงงานบริษัทดรีมแลนด์พร๊อพเพอร์ตี้ 3.โรงงานบริษัทซีโพส 4.โรงงานบริษัทพีเคพรีคลาสท์ ผู้วิจัยได้ทำการลงพื้นที่เก็บข้อมูลด้วยวิธีการสังเกตการณ์ จดบันทึก วัดระยะ และการสัมภาษณ์ผู้เกี่ยวข้องในโครงการเพื่อจัดทำแบบผังโรงงาน รูปตัด ขบวนการผลิต อัตราส่วนพื้นที่ แล้วจึงนำมาวิเคราะห์หารูปแบบของโรงงานผลิตชิ้นส่วนคอนกรีตสำเร็จรูป โดยบทความในครั้งนี้เป็นการวิเคราะห์ข้อมูลทางกายภาพของโรงงาน ไม่รวมถึงข้อมูลทางการผลิตเฉพาะของแต่ละโรงงาน
          จากการศึกษาโรงงานตัวอย่างและนำมาวิเคราะห์ผ่านขบวนการ พบว่าโรงงานผลิตชิ้นส่วนคอนกรีตสำเร็จรูป มีรูปแบบการวางผังที่ใกล้เคียงกันคือ รูปแบบเส้นทางสัญจร 2 ช่องทางเป็นลักษณะวนรอบโรงงานผลิต มีรูปแบบความสูงโรงงาน 2 รูปแบบที่สอดคล้องกับขั้นตอนการผลิต ประเภทของเครนที่ใช้ในโรงงาน และอัตราส่วนของพื้นที่ 4 ประเภทคือ พื้นที่การผลิต พื้นที่คลังสินค้า พื้นถนน และพื้นที่อื่นๆ ซึ่งจากการศึกษาข้อมูลพบว่าทั้ง 4 ประเภทมีอัตราส่วนพื้นที่เท่ากับ 24:12:49:15 ตามลำดับ