โครงสร้างเชิงสัณฐานและความมั่นคงทางอาหารของชุมชนล้อมรั้วในเมือง: กรณีศึกษาเทศบาลเมืองแม่โจ้ จังหวัดเชียงใหม่
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อวิเคราะห์โครงสร้างเชิงสัณฐานชุมชนและสถานการณ์ความมั่นคงทางอาหารครัวเรือนของชุมชนล้อมรั้ว วิธีวิจัยใช้การสำรวจพื้นที่ สังเกตการณ์ สัมภาษณ์กลุ่มตัวอย่าง และประมวลผลแบบจำลองสแปซซินแทกซ์ ผลวิจัยพบว่า ชุมชนเมือง มีพื้นที่อยู่อาศัย ร้อยละ 56.07 พื้นที่ชุมชนล้อมรั้ว ร้อยละ 10.20 การเพิ่มขึ้นของชุมชนล้อมรั้วส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลงการใช้ที่ดินและการเข้าถึงพื้นที่ มีค่าเฉลี่ยการเข้าถึงพื้นที่ระดับเมือง ระดับย่าน และการเชื่อมต่อ คือ 0.58749, 1.28635 และ 2.893 ตามลำดับ สอดคล้องกับความสัมพันธ์ของระดับช่วงถนนที่ระยะเชื่อมต่อกิจกรรมกับพื้นที่จุดหมายปลายทางของการเดินทางและพื้นที่เหมาะสมของรัศมีบริการกิจกรรมที่ระยะ 800 เมตร มีค่าเฉลี่ย 47.5739 และ 149.797 ตามลำดับ ที่ระยะ 1,200 เมตร มีค่าเฉลี่ย 77.5987 และ 312.853 ตามลำดับ แต่ไม่พบว่า มีความสัมพันธ์กับชุมชนล้อมรั้ว ครัวเรือนในชุมชนล้อมรั้วมีความมั่นคงทางอาหารระดับดีในแง่ความเพียงพอ แต่ขาดการเข้าถึงอาหาร การใช้ประโยชน์จากอาหารของครัวเรือน และเสถียรภาพทางอาหาร ผลการวิจัยนำมาสู่ข้อเสนอแนะในการจัดการพื้นที่เมืองจากการเปลี่ยนแปลงโครงสร้างเชิงสัณฐานและความมั่นคงทางอาหารของชุมชนผ่านแนวคิดสร้างสรรค์สวนกินได้ขนาดเล็กเพื่อนำไปสู่แนวปฏิบัติและขับเคลื่อนร่วมกันในอนาคต
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงมหาดไทย. กรมที่ดิน. (2566). ฐานข้อมูลจัดสรรที่ดินและอาคารชุด. https://app.dol.go.th/DOL9Q001.aspx
ไขศรี ภักดิ์สุขเจริญ. (2561). กำแพงในซอยและรั้วในใจ การปรับแนวคิดในการฟื้นฟูเมือง. https://www.tuda.or.th/index.php/2018/08/02/000002/
คณะกรรมการอาหารแห่งชาติ. (2560). (ร่าง) กรอบยุทธศาสตร์การจัดการด้านอาหารประเทศไทย พ.ศ. 2560–2579. https://extranet.who.int/ncdccs/Data/THA_B16_s21_The%20Second%20Strategic%20Framework%20for%20Food%20Management%20in%20Thailand.pdf
เทศบาลเมืองแม่โจ้. (ม.ป.ป.). ประวัติความเป็นมาและข้อมูลพื้นฐาน. http://www.maejocity.go.th/about.php?id=55
วรวิทย์ ศุภวิมุติ. (2561, กันยายน-ธันวาคม). การสูญเสียพื้นที่เกษตรกรรมโดยรอบถนนวงแหวนรอบกลางเมืองเชียงใหม่. วารสารวิจัยและพัฒนา วไลยลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์ สาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี, 13(3), 103–113.
อภิรดี เกษมศุข. (2561). สแปซซินแทกซ์ หนึ่งการศึกษาสัณฐานวิทยา. บริษัท เมจิค พลับบลิเคชั่น.
SDG Move Team. (ม.ป.ป.). เป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (sustainable development goals). SDG Move. https://www.sdgmove.com/intro-to-sdgs/
Al_Sayed, K. (2018). Space syntax methodology: A teaching guide for The MRes/MSc space syntax course (Version 5). Bartlett School of Architecture, UCL.
Blakely E. J., & Snyder M. G. (1997). Fortress America: Gated communities in the United States. Brookings Institution Press.
Center for Community Progress. (2023, April). Vacant land project. https://communityprogress.org/resources/projects/lafayette-greens/
The Economist Group. (2022). Global food security index 2022. https://impact.economist.com/ sustainability/project/food-security-index/about
Food and Agriculture Organization of the United Nations. (2023). Understanding food insecurity: Insight through the lens of gender and urbanization. https://www.fao.org/interactive/state-of-food-security-nutrition/en/
Hillier, B. (1996). Space is the machine: A configurational theory of architecture. Cambridge Press.
Landman, K. (2000). Gated communities and urban sustainability: Taking a closer look at the future. In Strategies for a Sustainable Built Environment [Symposium]. 2nd Southern African conference on sustainable development in the built environment. Pretoria, South Africa.
Myrtle Village Green. (2021). The only community garden, outdoor learning space, and secular gathering place of its kind in this part of bed study. https://www.myrtlegreen.org/
Nes, A., & Yamu, C. (2021). Introduction to space syntax in urban studies. Springer.
Sennett, R. (1971). The uses of disorder: Personal identity and city life. Allen Lane.
Simon, O. J. (1994). Garden city 21: Creating a livable urban environment. McGraw-Hill.