นโยบายสาธารณะ: กระบวนการผลักดันร่างพระราชบัญญัติยุทธศาสตร์ลำไย
Main Article Content
บทคัดย่อ
พืชเศรษฐกิจของไทยประกอบด้วยข้าว ยางพารา อ้อย มันสำปะหลัง และปาล์มน้ำมัน ที่ปลูกกระจายอยู่ทั่วประเทศไทยยกเว้นภาคเหนือ เมื่อพิจารณาข้อมูลจำนวนผลผลิตต่อตันของผลผลิตทางการเกษตรของภาคเหนือ พบว่าหนึ่งในพืชที่เกษตรกรภาคเหนือปลูกมากที่สุด ได้แก่ ลำไย กลุ่มผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทุกภาคส่วนทั้งกลุ่มเกษตรกรผู้ปลูกลำไย หน่วยงานราชการ และภาคการเมืองจึงมีความพยายามผลักดันให้ลำไยกลายเป็นพืชเศรษฐกิจของภาคเหนือ ทว่าแม้รัฐจะมีนโยบายสนับสนุนเกษตรกรผู้ปลูกลำไยอย่างไร เมื่อเกิดสภาวการณ์อันไม่พึงประสงค์ไม่ว่าจะเป็นในเรื่องของราคาผลผลิตลำไยตกต่ำ ปัญหาสภาพภูมิอากาศแปรปรวน หรือต้นทุนการเพาะปลูกเพิ่มสูงขึ้น เกษตรกรผู้ปลูกลำไยกลับไม่ได้รับการเยียวยาช่วยเหลือ และสนับสนุนเท่าที่ควร จึงเป็นเหตุให้เกิดการเรียกร้องและเสนอให้มีการออกพระราชบัญญัติยุทธศาสตร์ลำไย บนฐานการตลาดนำการผลิตเพื่อแก้ไขปัญหาอย่างมีประสิทธิภาพ มีหน่วยงานและผู้รับผิดชอบของภาครัฐที่ต้องดำเนินการให้เกิดประสิทธิผล ตลอดจนสร้างความยั่งยืนแก่เกษตรกรผู้ปลูกลำไยและระบบเศรษฐกิจของประเทศไทยต่อไป ซึ่งสถานะปัจจุบันอยู่ในขั้นตอนของการพิจารณาร่างพระราชบัญญัติเป็นรายมาตรา โดยบทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างความเข้าใจถึงขั้นตอนและกระบวนการผลักดันในการออกพระราชบัญญัติยุทธศาสตร์ลำไยอันเป็นที่เชื่อว่าจะส่งผลดีต่อการปลูกลำไยของประเทศทั้งระบบ
Article Details

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ลิขสิทธิ์
เอกสารอ้างอิง
กองบรรณาธิการ Spacebar. (2568). ลำไยนอกฤดูราคาตก กระทบหนักอากาศหนาว-ลูกไม่โต. สืบค้นจาก Spacebar: https://spacebar.th/business/longan-out-season-price-drops-impact-cold-weather-small-fruit
ครูบ้านนอก.คอม. (2565). ความหมายและความสำคัญของการเกษตร. สืบค้นจาก https://www.kroobannok.com/90267
พิชญ์ จิตต์ภักดี, อาภาลัย สุขสำราญ, เจตฑถ์ ดวงสงค์ถ์, ภัทร ชมภูมิ่ง, และ สุดเขต สกุลทอง. (2564). การขับเคลื่อนนโยบายการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ผ่านสื่อบันเทิงของสาธารณรัฐเกาหลี. วารสารวิชาการวิทยาลัยบริหารศาสตร์, 4(4), 157-172.
รัฐบาลไทย. (2568). Fruit Board เคาะ โครงการนำร่องส่งเสริมการผลิตลำไยคุณภาพเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่ม ตั้งเป้า 8 จังหวัดภาคเหนือ พร้อมกำชับหน่วยงานในสังกัดควบคุมคุณภาพสินค้าเกษตรไทย เพื่อสร้างความเชื่อมั่น. สืบค้นจาก https://www.thaigov.go.th/news/contents/details/88432
สภาเกษตรกรแห่งชาติ. (2565). พ.ร.บ.ลำไย. สืบค้นจาก https://www.nfc.or.th/content/tag/%E0%B8%9E-%E0%B8%A3-%E0%B8%9A-%E0%B8%A5%E0%B8%B3%E0%B9%84%E0%B8%A2
สฤษฏ์พงษ์ เกี่ยวข้อง. (2567). รายงานผลการรับฟังความคิดเห็นและการวิเคราะห์ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นจากร่างกฎหมาย ร่างพระราชบัญญัติส่งเสริมการพัฒนาและบริหารจัดการผลไม้ไทย พ.ศ. ... สืบค้นจาก https://ftp.parliament.go.th/section77/manage/files/file_20240304152827_2_337.pdf
สำนักงานเลขาธิการวุฒิสภา. (2560). กระบวนการตราพระราชบัญญัติตามหมวด 7 รัฐสภา ส่วนที่ 4 บทที่ใช้แก่สภาทั้งสอง ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. สืบค้นจาก https://www.senate.go.th/assets/portals/93/fileups/253/files/process3_60.pdf
สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2567ก). การรับฟังความคิดเห็นต่อร่าง พ.ร.บ. ตามมาตรา 77 ของรัฐธรรมนูญ. สืบค้นจาก https://www.parliament.go.th/section77/survey_detail.php?id=367
สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2567ข). บันทึกการประชุมสภาผู้แทนราษฎร ชุดที่ 26 ปีที่ 2 ครั้งที่ 9 (สมัยสามัญประจำปีครั้งที่หนึ่ง). สืบค้นจาก https://msbis.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/parliament_report/main_warehouse_dll_x.php?aid=11408&mid=4591
สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2567ค). บันทึกการออกเสียงลงคะแนนของสมาชิก สภาผู้แทนราษฎร ในการประชุมสภาผู้แทนราษฎร ครั้งที่ 9 (สมัยสามัญประจำปีครั้งที่หนึ่ง). สืบค้นจาก https://msbis.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/parliament_report/main_warehouse_dll_x.php?aid=11404&mid=4591
สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2567ง). ร่างพระราชบัญญัติยุทธศาสตร์ลำไย พ.ศ. ... (นายรังสรรค์ มณีรัตน์ กับคณะ เป็นผู้เสนอ). สืบค้นจาก https://www.parliament. go.th/section77/manage/files/file_20240315172329_1_367.pdf
สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. (2565). ร้อยละและปริมาณผลผลิตเป็นรายเดือนรวมทั้งประเทศ ภาคและจังหวัด ปี 2565. สืบค้นจากhttps://www.oae.go.th/assets/portals/1/fileups/prcaidata/files/product%2065.pdf
สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. (2567). สถิติการเกษตรของประเทศไทย ปี 2566. สืบค้นจาก https://www.agrithai.org/wp-content/uploads/2024/03/statistic2566.pdf
สำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (องค์กรมหาชน). (2565). พืชเศรษฐกิจ สินค้าสร้างรายได้ในครัวเรือนและประเทศ. สืบค้นจาก https://www.arda.or.th/detail/6166
สำนักงานส่งเสริมและพัฒนาการเกษตรที่ 6 เชียงใหม่. (2566). ข้อมูลเอกภาพพืชเศรษฐกิจภาคเหนือ. สืบค้นจาก https://ndoae.doae.go.th/plant-unity1.php?p=13
สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. (2568). บันทึกการประชุมคณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาร่าง พ.ร.บ.ยุทธศำสตร์ ลำไย พ.ศ. .... สภาผู้แทนราษฎร ครั้งที่ 17. กรุงเทพฯ: รัฐสภาไทย.
อรวรรณ เกษร. (2560). กระบวนการตรากฎหมายตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 : การเสนอร่างกฎหมาย. สืบค้นจาก https://old.parliament.go.th/ewtadmin/ewt/elaw_parcy/ewt_dl_link.php?nid=1851
ไอลอว์. (2562). ขั้นตอนออกกฎหมายตามรัฐธรรมนูญ 2560. Retrieved from iLaw: https://www.ilaw.or.th/articles/3667
Bardach, E. (1978). The implementation game: what happens after a bill becomes a law. Cambridge: MIT Press.
Dye, T. R. (1967). Policy outcomes in public education. Retrieved from https://files.eric.ed.gov/fulltext/ED011684.pdf
Easton, D. (1957). An approach to the analysis of political systems. World Politics, 9(3), 383-400.
Jitpakdee, P., Putjorn, J., Sangchatkaew, S., & Putjorn, T. (2021). The participatory public policy formulation of civil society on chemical usage reduction in agriculture: the case of Nong Bua Lamphu, Thailand. Humanities, Arts and Social Sciences Studies, 21(3), 416-424.
Lasswell, H. D. (1956). The decision process: Seven categories of functional analysis. College Park, MD: University of Maryland.
UoA Online. (2022). Perspectives in Public Policy – The Policy Cycle. Retrieved from https://www.online.auckland.ac.nz/2022/04/11/perspectives-in-public-policy-the-policy-cycle/