ความต้องการเตรียมความพร้อมและแนวทางการพัฒนาโปรแกรมการเตรียมความพร้อมสู่สังคมผู้สูงวัยตามวิถีอิสลามในจังหวัดนราธิวาส
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความต้องการและแนวทางการพัฒนาโปรแกรมการเตรียมความพร้อมสู่สังคมผู้สูงวัยตามวิถีอิสลามในจังหวัดนราธิวาส ใช้ระเบียบวิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ (Qualitative Research) มีกลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญ จำนวน 20 คน โดยเลือกแบบเจาะจง ประกอบด้วย ผู้นำศาสนา นักวิชาการ ผู้เชี่ยวชาญ และผู้อายุมุสลิมที่เป็นอาสาสมัครเข้าร่วมการวิจัย ใช้การสัมภาษณ์เป็นเครื่องมือในการเก็บรวบรวม การวิเคราะห์ข้อมูลด้วย การสรุปประเด็นสำคัญเพื่อวิเคราะห์และตีความเนื้อหา และเสนอข้อมูลเชิงพรรณนาสอดคล้องกับวัตถุประสงค์
ผลการศึกษาพบว่า 1) ความต้องการในการเตรียมความพร้อมของผู้สูงอายุมุสลิมมีดังนี้ 1.1) การดูแลสุขภาพและเพิ่มพูนความรู้ในการปฏิบัติดูแลตนเอง 1.2) การเสริมสร้างความรู้และความเข้าใจในการปฏิบัติศาสนกิจ 1.3) การส่งเสริมอาชีพและการบริหารการเงิน 1.4) การสร้างความสัมพันธ์ในครอบครัวและสังคม 1.5) การเรียนรู้ทักษะการใช้เทคโนโลยี และ 2) แนวทางการพัฒนาโปรแกรมการเตรียมความพร้อมสำหรับผู้สูงอายุมุสลิมมีดังนี้ 2.1) การเพิ่มพูนความรู้ด้านศาสนาให้สามารถปฏิบัติศาสนกิจที่ถูกต้อง 2.2) จัดกิจกรรมการเรียนรู้ตลอดชีวิตตามวิถีอิสลาม 2.3) การดูแลตนเองตามวิถีอิสลาม 2.4) การอาชีพเสริม และการวางแผนทางการเงิน 2.5) การปรับตัวเข้าสู่วัยสูงอายุและการอยู่ร่วมกันในสังคม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ลิขสิทธิ์
เอกสารอ้างอิง
เกษตรชัย และหีม, ปัญญา เทพสิงห์, ธงพล พรหมสาขา ณ สกลนคร, และ ฮัสบุลเลาะ อาศิสสกุล. (2562). การวิจัยเชิงปฏิบัติการเพื่อส่งเสริมการเรียนรู้อิสลามของผู้สูงอายุมุสลิมในสามจังหวัดชายแดนภาคใต้ : กรณีศึกษาตำบลเขาตูม และตำบลยะรัง อำเภอ ยะรัง จังหวัดปัตตานี (รายงานวิจัย). กรุงเทพฯ: สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.)
จารุวรรณ ไผ่ตระกูล, และ นะฤเนตร จุฬากาญจน์. (2559). ความเข้าใจทางด้านวัฒนธรรมเพื่อการดูแลสุขภาพของผู้สูงอายุชาวไทยมุสลิม. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์, 8(2), 142-152.
จุรีย์ ธีรัชกุล, อนงค์ ภิบาล, และ อุไร หัถกิจ. (2559). ความต้องการการดูแลทางจิตวิญญาณด้านการมีความสัมพันธ์กับผู้อื่นและพลังนอกเหนือตนของผู้ป่วยมุสลิมที่เคยเข้ารับการผ่าตัดในแผนกศัลยกรรมทั่วไปโรงพยาบาลศูนย์แห่งหนึ่งในจังหวัดชายแดนใต้ของไทย. วารสารมหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์, 1(8), 39-52.
ชนัญญา ปัญจพล. (2558). การเตรียมความพร้อมเข้าสู่วัยผู้สูงอายุ: กรณีศึกษาสํานักงานปลัด กระทรวงสาธารณสุข (ส่วนกลาง) (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, กรุงเทพฯ.
ชวพร ธรรมนิตยกุล, และ กันยารัตน์ ศรีวิสทิยกุล. (2567). ความต้องการและรูปแบบการสื่อสารนวัตกรรมเพื่อส่งเสริมทักษะความเป็นพลเมืองดิจิทัลด้านความปลอดภัยทางเทคโนโลยีสารสนเทศสำหรับผู้สูงอายุ. วารสารมนุษยศาสตร์วิชาการ, 31(1), 75-93.
ชลิดา แย้มศรีสุข. (2563). การสร้างเครือข่ายโรงเรียนผู้สูงอายุจังหวัดลำปาง. วารสารวิชาการมหาวิทยาลัยราชภัฏภูเก็ต, 16(2), 19-30.
ธีรพัฒน์ ดีแก้ว. (2551). ปัญหาและความต้องการด้านสุขภาพและสวัสดิการของผู้สูงอายุในเขต เทศบาลตำบลบุญเรือง อำเภอเชียงของ จังหวัดเชียงราย (การค้นคว้าอิสระปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยขอนแก่น, ขอนแก่น.
บุษยา ลิ้มงาม. (2560). ความต้องการและแนวทางการพัฒนาให้สนับสนุนสวัสดิการผู้สูงอายุขององค์การบริหารส่วนตำบลบางพระ อำเภอศรีราชา จังหวัดชลบุรี (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยบูรพา, ชลบุรี.
พสุ วุฒินันท์. (2563). รูปแบบการให้คำปรึกษาครอบครัวและผู้สูงอายุ. วารสารพุทธจิตวิทยา, 5(2), 87-97.
พูนทรัพย์ เกตุวีระพงศ์. (2563). การพัฒนาศักยภาพของการออมและการประกอบอาชีพของผู้สูงวัย เพื่อการดำรงชีวิตอย่างยั่งยืนในภาคเหนือตอนบน. วารสารธรรมวัตร, 1(1), 39-48.
มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. (2564). สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2562. กรุงเทพฯ: สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย.
รอฮานี มาแจ, อัฟนาน จารง, และ มุสลิม คาเรง. (2565). การศึกษาสภาพปัญหาการดูแลผู้สูงอายุในครอบครัวมุสลิมในเขตตำบลบันนังสตา อำเภอบันนังสตา จังหวัดยะลา. MENARA : Journal of Islamic and Contemporary Issues (M-JICI), 3(1), 14-28.
วราพัชร จันทร์เส้ง. (2563). การศึกษาการทำงานของผู้สูงอายุชาวมุสลิมในจังหวัดสงขลา (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.
วัลยา ตูพานิช, สุธีกาญจน์ ไชยลาภ, และ กิตติ ไชยลาภ. (2562). ปัญหาและความต้องการของผู้สูงอายุในเขตเมือง. วชิรเวชสารและวารสารเวชศาสตร์เขตเมือง, 63(ฉบับเพิ่มเติม), 83-92.
สมคิด ยาเคน. (2564). ปัจจัยที่ส่งผลต่อการวางแผนทางการเงินส่วนบุคคลเพื่อเตรียมพร้อมสู่วัยเกษียณของพนักงานเทศบาลแม่กา อำเภอเมือง จังหวัดพะเยา. วารสารบริหารศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี, 10(2), 25-40.
สายพิณ ปั้นทอง. (2565). องค์ประกอบความต้องการจำเป็นพื้นฐานที่พึงประสงค์ของผู้สูงอายุชมรมผู้สูงอายุในสังกัดสำนักการแพทย์กรุงเทพมหานคร. วารสารศรีนครินทรวิโรฒวิจัยและพัฒนา (สาขามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์), 14(27), 145-159.
สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. (2568). ไทยเข้าสู่ “สังคมสูงอายุสมบูรณ์”สสส. – Rocket Media Lab เปิดข้อมูลสถานการณ์ผู้สูงอายุไทย ป่วย NCDs สูง! เตือน 3 ปัจจัยเสี่ยง สุขภาพ-เศรษฐกิจ-ที่อยู่อาศัย . สืบค้นจาก https://www.thaihealth.or.th/ไทยเข้าสู่-สังคมสูงอาย/
สำนักงานจังหวัดนราธิวาส. (2561). แผนพัฒนาจังหวัดนราธิวาส พ.ศ. 2561-2564 ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2564. นราธิวาส: กลุ่มงานยุทธศาสตร์และข้อมูลเพื่อการพัฒนาจังหวัด สำนักงานจังหวัดนราธิวาส.
สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัดนราธิวาส. (2565). รายงานสถานการณ์ทางสังคมจังหวัดนราธิวาส ประจำปี 2565. นราธิวาส: สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัดนราธิวาส กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์.
สุพล ศิริ. (2566). การเตรียมพร้อมเพื่อเข้าสู่สังคมผู้สูงอายุของประชาชนในจังหวัดเพชรบูรณ์. วารสารสหวิทยาการนวัตกรรมปริทรรศน์, 6(1), 167-176.
โสภณ เบื้องบน, สุวิมล ดอบุตร, และ ธีรนาถ สุวรรณเรือง. (2566). บทบาทในการพัฒนาชุมชน และความต้องการสวัสดการของผู้สูงอายุ ตำบลชานุวรรณ อำเภอพนมไพร จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ, 16(2), 47-58.
หอมหวล บัวระภา. (2565). ความต้องการของผู้สูงอายุและความพร้อมของสถาบันที่ให้บริการผู้สูงอายุ. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 7(6), 83-97.
อดิศักดิ์ นุชมี, อับดุลเลาะ หนุ่มสุข, และ กัลยาณี เจริญช่าง นุชมี. (2566). ความต้องการจำเป็นในการเรียนรู้และพัฒนาตนเองของสตรีมุสลิมใหม่ที่เข้ารับอิสลามด้วยการสมรส. วารสารศิลปศาสตร์มหาวิทยาลัยรังสิต, 19(1), 75-89.
อับดุลเลาะ เจ๊ะหลง และ เกษตรชัย และหีม. (2563). โปรแกรมกิจกรรมการเรียนรู้อิสลามเพื่อพัฒนาพฤติกรรมตามวิถีอิสลามสำหรับเยาวชนมุสลิมกลุ่มเสี่ยงในพื้นที่สามจังหวัดชายแดนภาคใต้. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม, 39(3), 20-32.
อับดุลเล๊าะ หมัดอะด้ำ. (2561). ความต้องการในการจัดการศึกษาอิสลามของประชาชนในชุมชนมุสลิม เกาะบูโหลน จังหวัดสตูล. วารสารวิทยาลัยอิสลามศึกษา มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์, 9(1), 1-13.
อิบราเฮ็ม ณรงค์รักษาเขต. (2551). ปรัชญาการศึกษาอิสลาม. สงขลา: หาดใหญ่กราฟฟิก
อุบลทิพย์ ไชยแสง, นิวัติ ไชยแสง, และอาบาดี เจะอาแดร์. (2566). สุขภาวะทางจิต : แนวคิดและแนวทางการสร้างเสริมในผู้สูงอายุตามบริบทชายแดนใต้. วารสารวิชาการสาธารณสุขชุมชน, 9(3), 9-18.
al- Azdiy, D,. al-Ashath, S. (2000). Sunan Abi Daud. Dar alKutub al-Arabiy. Beirut: Dar al-kutub al-Arabi.
Blackwood-Brown, C., Levy, Y., & D’Arcy, J. (2019). Cybersecurity Awareness and Skills of Senior Citizens: A Motivation Perspective. Journal of Computer Information Systems, 61(3), 195–206.
Lincoln, Y. S., & Guba, E. (1978). Naturalistic Inquiry. Beverly Hills, CA : SAGE.
Tohit, N., Browning, C. J., & Radermacher, H. (2011). We want a peaceful life here and hereafter’: healthy ageing perspectives of older Malays in Malaysia. Cambridge Core, 32(3), 405-424.
