ภาพชนชั้นล่างในภาพยนตร์ของบุญส่ง นาคภู่

บทคัดย่อ

งานวิจัยเรื่อง ภาพชนชั้นล่างในภาพยนตร์ของบุญส่ง นาคภู่ เป็นงานวิจัยเชิงคุณภาพ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภาพของชนชั้นล่างที่ถูกนำเสนอในภาพยนตร์ของบุญส่ง นาคภู่ และศึกษามุมมองแนวความคิดของผู้ส่งสารในการนำเสนอภาพชนชั้นล่างผ่านภาพยนตร์ โดยใช้วิธีการวิเคราะห์ตัวบทจากภาพยนตร์ชนชั้นล่างของบุญส่ง นาคภู่ จำนวน 6 เรื่อง และวิธีการสัมภาษณ์แบบเจาะลึกผู้กำกับบุญส่ง นาคภู่

ผลการวิจัยพบว่าภาพของชนชั้นล่างที่ปรากฏในภาพยนตร์มีลักษณะไม่สวยงาม มีวิธีการดำเนินเรื่องด้วยปัญหาความยากจนขัดสนและความสัมพันธ์ในครอบครัว ตัวละครเอกชนชั้นล่างจะมีลักษณะรอให้ปัญหามาถึงตัวจึงจะต่อสู้ หลายตัวละครเห็นแก่ตัว และจบลงด้วยตัวละครชนชั้นล่างต้องยอมรับผล และเปลี่ยนแปลงตนเองให้เข้ากับระบบ โดยทางออกที่ผู้กำกับนำเสนอผ่านแก่นความคิดคือต้องพึ่งตนเองหรือต้องยอมรับและเปลี่ยนแปลงตนเอง

วิธีการประกอบสร้างความหมายผ่านภาษาภาพยนตร์ชนชั้นล่างของบุญส่ง นาคภู่ ตั้งอยู่บนจุดยืนที่จะทำให้ผู้ชมที่เป็นชนชั้นกลางปัญญาชนได้ใช้ความคิดค้นหาเรื่องราว และความหมายจนเกิดเป็นความเข้าใจในสิ่งที่เขาต้องการจะสื่อสาร ผ่านภาษาภาพยนตร์ที่เปิดพื้นที่ให้ผู้ชมได้มีอิสระในการคิด โดยใช้การถ่ายภาพที่เน้นภาพระยะไกล ซึ่งเอื้อต่อการจัดองค์ประกอบภาพเพื่อสื่อความหมาย การใช้เสียงที่เน้นเสียงธรรมชาติเป็นหลัก รวมถึงการตัดต่อด้วยจังหวะที่เนิบช้าเพื่อให้เวลากับผู้ชมได้ค่อยซึมซับข้อมูล และคิดเชื่อมโยงตามจนเกิดปัญญา

บุญส่งมองชนชั้นล่างว่าเป็นผู้ถูกกระทำโดยโครงสร้างของสังคมที่กลุ่มคนชนชั้นล่างเหล่านี้ไม่ได้มีทางเลือกมาก ไม่ได้มีอำนาจต่อรองหรือแก้ปัญหาได้จริง ต้องอยู่ในสภาวะจำยอมและทำทุกทางเพื่อให้ตนเองมีชีวิตรอดในฐานะปัจเจกบุคคล