การสื่อสารเพื่อการเตรียมตัวตายของผู้สูงอายุ
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการสื่อสารเพื่อการเตรียมตัวตายของผู้สูงอายุในสังคมไทย การให้ความหมายเรื่องความตายของผู้สูงอายุ และพฤติกรรมการสื่อสารเพื่อการเตรียมตัวตายของผู้สูงอายุ ระเบียบวิธีวิจัยเชิงคุณภาพ เก็บข้อมูลผู้สูงอายุกรณีศึกษา 18 คน โดยใช้แบบสัมภาษณ์ชนิดมีโครงสร้างและแบบปลายเปิด ผลการวิจัย ผู้สูงอายุไทยให้ความหมายเรื่องความตาย 5 ความหมาย คือ การไม่มีชีวิตอยู่ , การเคลื่อนย้ายของจิต , การเปลี่ยนภพตามพระประสงค์ของพระเจ้า , การเดินทางครั้งใหม่-การเกิด และการพลัดพรากหรือถูกทำให้พลัดพรากจากที่เป็นอยู่ ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเตรียมตัวตายของผู้สูงอายุมี 4 ปัจจัยหลัก ได้แก่ ปัจจัยตัวบุคคล ปัจจัยศาสนา ปัจจัยด้านสังคมวัฒนธรรม และปัจจัยสถานภาพทางสังคมเศรษฐกิจ สื่อและช่องทางการสื่อสารเพื่อการเตรียมตัวตายของผู้สูงอายุ ได้แก่ สื่อบุคคล สื่อเฉพาะกิจ สื่อเชิงวัฒนธรรม สื่อวัตถุ และสื่อสังคม
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เอกสารอ้างอิง
ภาษาไทย
กฤตินี ณัฏฐวุฒิสิทธิ์. (2558). การตลาดเพื่อความสุข. กรุงเทพ: กรุงเทพธุรกิจ มีเดีย.
กฤตยา อาชวนิจกุล และ วรชัย ทองไทย, บรรณาธิการ (2549). ประชากรของไทย ณ พ.ศ. 2549 ภาวะการตาย ภาพสะท้อนความมั่นคงของประชากร. นครปฐม : สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล
กาญจนา แก้วเทพ. (2557). ศาสตร์แห่งสื่อและวัฒนธรรมศึกษา ฉบับพิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพ: บริษัท ภาพพิมพ์ จำกัด.
นันทนา วงษ์ไทย. (2562). อรรถศาสตร์ปริชานเบื้องต้น. กรุงเทพฯ : บริษัท เวิร์ค ออล พริ๊นท์ จำกัด.
ประสิทธ์ กุลบุญญา (2563). วิธีการเผชิญความตายและรูปแบบการเตรียมตัวตายสำหรับผู้สูงวัยตามหลักพระพุทธศาสนา. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ. ปีที่ 5 ฉบับที่ 10 (ตุลาคม 2563).
พระครูอรรถจริยานุวัตร. (2564). การเตรียมตัวตายตามแนวพระพุทธศาสนา. วารสารวิชาการโรงเรียนนายเรือ ด้านสังคมศาสตร์ มนุษยศาสตร์ และศึกษาศาสตร์, 8(1), 55-65.
เพ็ญจันทร์ ประดับมุข-เซอร์เรอร์. (2560). ความตายในหลากหลายมิติวัฒนธรรม. นนทบุรี: สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ.
ภัสวลี นิติเกษตรสุนทร. (2547). ทฤษฎีและพฤติกรรมการสื่อสาร. นนทบุรี : มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
ภาวิกา ศรีรัตนบัลล์. (2561). "บ้าน" สุดท้ายของชีวิต มุมมองเชิงสังคมวิทยาต่อการบริบาลคุณภาพชีวิตระยะสุดท้าย ฉบับปรับปรุง พิมพ์ครั้งที่ 3. กรุงเทพ : สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ (สช.).
ภาวิกา ศรีรัตนบัลล์. (2566). ความหมายแห่งความตาย. ชุดความรู้สังคมวิทยาการตาย ความตาย และการจัดการหลังความตาย เล่ม 2. กรุงเทพ : สำนักพิมพ์ บริษัท กู๊ดเฮด พริ้นท์ติ้ง แอนด์แพคเกจจิ้ง กรุ๊ป จำกัด.
มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย. (2566). สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย 2566. นครปฐม: สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล.
สุภางค์ จันทวานิช. (2559). ทฤษฎีสังคมวิทยา. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหวิทยาลัย.
เอกภพ สิทธิวรรณธนะ. (2556). มิติทางวัฒนธรรมของความตายในโรงพยาบาลสมัยใหม่ : การศึกษาเชิงชาติพันธุ์วรรณาในโรงพยาบาลแห่งหนึ่งในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วิทยานิพนธ์ศิลปศาสตรมหาบัณฑิตสาขาสังคมศาสตร์การแพทย์และสาธารณสุข. นครปฐม: บัณฑิตวิทยาลัยมหาวิทยาลัยมหิดล.
ภาษาอังกฤษ
Aries, Philippe (1983). The hour of our death. translated from the French by Helen Weaver. Harmondsworth, Middlesex : Penguin Books, 1983
Chan, C. K. L. Y., Matthew K. (2009). Death preparation among the ethnic Chinese well-elderly in Singapore: an exploratory study. Omega, 60(3), 225-239.
Chan, H. H., & Thang, L. L. (2022). Active aging through later life and afterlife planning: Shūkatsu in a super-aged japan. Social Sciences, 11(1).
Charon, Joel. (2004). Symbolic interactionism : an introduction, an interpretation, an integration. New Jersey : Pearson/Practice Hall.
DORJI, N.; LAPIERRE, S. Perception of death and preference for end-of-life care among Asian Buddhists living in Montreal, Canada. Death Studies, [s. l.], v. 46, n. 8, p. 1933–1945, 2022.
Howarth, G. (2007). Death and Dying: A Sociological Introduction. United Kingdom, Europe: Polity Press.
Leming, M. R., & Dickinson, G. E. (1994). Understanding dying, death, and bereavement (3rd ed. ed.): Harcourt Brace.
Leishman, J. L. (2009). Perspectives on Death and Dying. Keswick: M&K Update Ltd.
Liu, Y., & van Schalkwyk, G. J. (2019). Death preparation of Chinese rural elders. Death Studies, 43(4), 270-279.
Moir, James (2009). Perspectives on Death and Dying. Keswick: M&K Update Ltd.
Sudnow, D. (1967). Passing on. Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall.
Upasen, R. t., Sureeporn. (2020). Death acceptance from a Thai Buddhist perspective: A qualitative study. European Journal of Oncology Nursing.
Walter, T. (2003). Historical and cultural variants on the good death. BMJ, 327(7408), 218.
Wilson, E., Caswell, G., Turner, N., & Pollock, K. (2024). Talking about death and dying: Findings from deliberative discussion groups with members of the public. Mortality, 29(1), 176-192.
Wong, P. T. P. (2008). Existential and spiritual issues in death attitudes (G. T. E. Adrian Tomer, Paul T.P. Wong Ed.). New York: Lawrence Erlbaum Associates.
Zhang, W. (2020). Is Death Taboo for Older Chinese Immigrants? Omega, Vol. 84 (4), pp. 1061-1080.
ระบบออนไลน์
กรมกิจการผู้สูงอายุ (2566). สถิติประชากรทางทะเบียนราษฎร. สืบค้นจากhttps://www.dop.go.th/th/know/1
เกื้อ วงศ์บุญสิน และคณะ. (2565). อนาคตประชากรไทย : ในวันที่การตายมากกว่าการเกิด. ข่าวสารและความรู้จากเว็บไซต์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. สืบค้นจาก https://www.chula.ac.th/highlight/79067/
ฐิตินันทน์ ผิวนิล (2566). “Social Death” ความตายทางสังคม: ความตายที่เกิดขึ้นได้ตลอดช่วงชีวิต. บทความจากเว็บไซต์ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร สืบค้นจาก https://www.sac.or.th/portal/th/article/detail/555
