การสื่อสารเชิงกลยุทธ์ทางสิ่งแวดล้อมเพื่อความยั่งยืนขององค์การนอกภาครัฐในประเทศไทย

Main Article Content

บัณฑูร พานแก้ว

บทคัดย่อ

การศึกษาเรื่องการสื่อสารเชิงกลยุทธ์ทางสิ่งแวดล้อมเพื่อความยั่งยืนขององค์การนอกภาครัฐในประเทศไทยมีวัตถุประสงค์ 2 ข้อ คือ 1. เพื่อศึกษาปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการสื่อสารเชิงกลยุทธ์ทางสิ่งแวดล้อมเพื่อความยั่งยืนขององค์การองค์การนอกภาครัฐในประเทศไทย 2. เพื่อศึกษาการสื่อสารเชิงกลยุทธ์ทางสิ่งแวดล้อมเพื่อความอย่างยั่งยืนขององค์การนอกภาครัฐในประเทศไทย งานวิจัยชิ้นนี้ใช้วิธีการวิจัยเชิงคุณภาพ รวบรวมข้อมูลโดยการสัมภาษณ์เชิงลึกและเอกสารที่เกี่ยวข้องจากองค์การนอกภาครัฐ 4 แห่ง คือ มูลนิธิโลกสีเขียว สมาคมการค้านวัตกรรมเพื่อการเกษตรไทย มูลนิธิพื้นที่ชุ่มน้ำไทย และสมาคมอนุรักษ์นกและธรรมชาติแห่งประเทศไทย   โดยใช้ทฤษฎีการบริหารเชิงสถานการณ์ในการจัดการความขัดแย้งเชิงกลยุทธ์ และแนวคิดการสื่อสารเชิงกลยุทธ์เป็นกรอบการวิจัย พบว่าปัจจัยที่เกี่ยวข้องของการสื่อสารเชิงกลยุทธ์ขององค์การนอกภาครัฐในประเทศไทยประกอบด้วยปัจจัยภายในและปัจจัยภายนอก โดยปัจจัยภายนอกมี 5 ปัจจัย ประกอบด้วย 1) สภาพแวดล้อมมหภาค 2) สภาพแวดล้อมอุตสาหกรรม 3) ประเด็นปัญหา 4) ผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ภายนอก และ 5. อุปสรรค โดยปัจจัยภายนอกที่สำคัญที่สุดซึ่งองค์การนอกภาครัฐใช้เพื่อทำให้การดำเนินงานและการสื่อสารเชิงกลยุทธ์ประสบความสำเร็จคือ ประเด็นปัญหาและกฎหมาย องค์การนอกภาครัฐจะดำเนินกิจกรรมตามประเด็นปัญหาที่เกี่ยวข้องตามวิสัยทัศน์และพันธกิจทั้งตั้งไว้ แล้วทำงานร่วมกับผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย ส่วนปัจจัยภายในที่ส่งผลต่อการสื่อสารเชิงกลยุทธ์มี 5 ปัจจัย ประกอบด้วย 1)  ลักษณะของผู้นำ 2) ลักษณะองค์การ 3) ลักษณะแผนกที่ดูแลด้านการสื่อสาร 4) ลักษณะส่วนบุคคลของบุคลากร และ 5) ลักษณะความสัมพันธ์กับบุคลากรภายนอก โดยปัจจัยภายในที่สำคัญที่สุดที่ส่งผลต่อความสำเร็จของการสื่อสาร ขององค์การนอกภาครัฐคือ ลักษณะของผู้นำและอุปสรรคภายใน เนื่องจากผู้นำองค์การเป็นผู้กำหนดปัจจัยภายในอื่นๆ ทั้งหมด และอุปสรรคภายในคือแหล่งเงินทุน การวิจัยยังพบว่าการสื่อสารเชิงกลยุทธ์ ขององค์การนอกภาครัฐในประเทศไทยมี 8 ขั้นตอน ประกอบด้วย 1) การวิเคราะห์สถานการณ์ 2) การกำหนด ปรัชญา วิสัยทัศน์ และพันธกิจ 3) การกำหนดเป้าหมายและวัตถุประสงค์ 4) การกำหนดกลุ่มเป้าหมาย 5) การกำหนดแกนความคิดและสาร 6) การกำหนดกลยุทธ์และกลวิธีการสื่อสาร 7) การดำเนินการ และ 8) การประเมินผล การสื่อสารเชิงกลยุทธ์ขององค์การนอกภาครัฐทั้ง 8 ขั้นตอนนี้จะปรับเปลี่ยนไปตามปัจจัยภายในและปัจจัยภายนอก

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
พานแก้ว บ. . (2025). การสื่อสารเชิงกลยุทธ์ทางสิ่งแวดล้อมเพื่อความยั่งยืนขององค์การนอกภาครัฐในประเทศไทย. วารสารนิเทศสยามปริทัศน์, 24(1), 28–49. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/commartsreviewsiamu/article/view/281481
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

พีรยุทธ โอรพันธ์. (2565). การสื่อสารเชิงกลยุทธ์ของกิจการเพื่อสังคมในประเทศไทย. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์.

คณะวารสารศาสตร์และสื่อสารมวลชน.

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2546). การพัฒนาที่ยั่งยืนในบริบทไทย. เอกสารประกอบการประชุมประจำปี 2546. นนทบุรี.125 น.

Brereton, P. (2022). Essential concepts of environmental communication: an A-Z guide.

Abingdon, Oxon: Routledge.

Buechler, S.M. (2013). New Social Movements and New Social Movement Theory. https://doi.org/10.1002/9780470674871.wbespm143

Gaggin, K. C. (2024). Nonprofit Communications A Mission-Driven and Human-Centered

Approach. Routledge.

Harris, U. S. (2020). Participatory media in environmental communication: engaging communities in the periphery. London :Routledge. 182p.

Malena, C. (1995). Working With NGOs. A Practical Guide To Operational Collaboration

Between The World Bank And Non-Governmental Organization. NGO UNIT, OPRPG WORLD BANK. 136p.

Oliveira, E. (2019). Strategic communication and NGOs. In: The Instigatory Theory of NGO

Communication. Organisationskommunikation. Springer VS, Wiesbaden. https://doi.org/10.1007/978-3-658-26858-9_4

Pang, A., Jin, Y., & Cameron, G. T. (2010). Contingency Theory of Strategic Conflict Management:

Directions for the Practice of Crisis Communication from a Decade of Theory Development, Discovery, and Dialogue. In W. Timothy Coombs & Sherry J. Holladay (Eds.), Handbook of Crisis Communication. England: Wiley-Blackwell Publication.

Salamon, L. M. & Anheier, H. K. (1996). The International Classification of Nonprofit

Organizations: ICNPO-Revision 1. " Working Papers of the Johns Hopkins Comparative Nonprofit Sector Project, no. 19. Baltimore: The Johns Hopkins Institute for Policy Studies.

Servaes, J. & Patchanee M. (2004). Communication and Sustainable Development Background paper, to the 9th UN Roundtable on Communication for Development. FAO, in press

Silverman, D.A., & Smith, R.D. (2024). Strategic Planning for Public Relations (7th ed.). Routledge.

Wilson, L. J., Ogden, J. D., & Wilson, C. (2019). Strategic Communication Planning for

PR, Social Media and Marketing (7th ed.). Kendall Hunt Publishing Company:

Dubuque, IA.

Yearley S. (2017). Communication strategies of environmental NGOs and advocacy groups. In:

Nisbet MC, et al. (eds) Oxford Encyclopedia of Climate Change Communication. New York: Oxford University Press. DOI: 10.1093/acrefore/9780190228620.013.402.

สมาคมอนุรักษ์นกและธรรมชาติแห่งประเทศไทย (2567,21 พฤษภาคม). “ผู้ก่อตั้ง: นายแพทย์บุญส่ง เลขะกุล.”

สืบค้นจาก https://www.bcst.or.th/th/about-us_th/history/.

Open Development Thailand. (2018). ความพยายามของภาคประชาสังคมให้บรรลุเป้าหมายเพื่อการพัฒนา

ที่ยั่งยืน. กรุงเทพมหานคร. สืบค้นจากhttps://thailand.opendevelopmentmekong.net/th/stories/thai-civil-societys-efforts-to-achieve-sdgs/