การท่องเที่ยวชุมชนบ้านขุนสมุทรจีน

บทคัดย่อ

บทความนี้มุ่งเน้นศึกษาการท่องเที่ยวชุมชนบ้านขุนสมุทรจีน จังหวัดสมุทรปราการ ในบริบทของการเปลี่ยนแปลงของสังคมไทยในยุคโลกาภิวัตน์ ซึ่งเก็บรวบรวมข้อมูลโดยใช้ระเบียบวิจัยเชิงคุณภาพ จากการสัมภาษณ์ 3 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มผู้นำชุมชน จำวน 2 คน กลุ่มผู้ให้ข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับการท่องเที่ยวชุมชนของบ้านขุนสมุทรจีน จำนวน 10 คน และกลุ่มผู้ให้ข้อมูลที่เป็นประชาชนในพื้นที่ชุมชนบ้านขุนสมุทรจีน จำนวน 3 คน และการสังเกตการณ์แบบมีส่วนร่วม ผลการศึกษาแสดงให้ทราบว่าการท่องเที่ยวเป็นอุตสาหกรรมที่มีการเจริญเติบโตอย่างต่อเนื่องทุก ๆ ปี จนกลายมาเป็นอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ของประเทศที่ทำรายได้มหาศาลให้กับประเทศไทย ทำให้แนวโน้มของการท่องเที่ยวมีโอกาสที่จะเติบโตขึ้นในทุก ๆ ปี และการท่องเที่ยวยังมีผลต่อวิถีชีวิตของคนในแหล่งท่องเที่ยว นอกจากนี้การท่องเที่ยวไม่ใช่แค่การเที่ยวเพื่อพักผ่อนแต่เพียงอย่างเดียวแต่การท่องเที่ยวยังทำให้เกิดปฏิสัมพันธ์ระหว่างนักท่องเที่ยวและคนในแหล่งท่องเที่ยวเองทำให้เสริมสร้างความสัมพันธ์ที่ดี ดังนั้นหลาย ๆ ประเทศจึงนิยมสนับสนุนการท่องเที่ยวในรูปแบบต่าง ๆ เพราะการท่องเที่ยวไม่ใช่แค่สร้างรายได้ให้กับประเทศแต่ยังเสริมสร้างการเรียนรู้การเข้าใจในวัฒนธรรมนั้น ๆ และบทบาทของการท่องเที่ยวโดยเฉพาะการท่องเที่ยวโดยชุมชนอาจจะมีผลต่อสังคม วัฒนธรรม และวิถีชีวิตของชุมชนท้องถิ่นนั้น ๆ โดยชุมชนบ้านขุนสมุทรจีนได้มีการนำรูปแบบหนึ่งของการท่องเที่ยววัฒนธรรม อาทิ การท่องเที่ยวโฮมสเตย์มาเพื่อพลิกฟื้นคุณภาพชีวิตและสิ่งแวดล้อมภายในชุมชน ซึ่งอาจกล่าวได้ว่าการท่องเที่ยวได้กลายมาเป็นส่วนที่ช่วยทำให้ตัวตนและการสร้างอัตลักษณ์ของชุมชนบ้านขุนสมุทรจีนเป็นที่รู้จักในสังคมภายนอกได้เป็นที่รู้จักมากยิ่งขึ้น นอกจากนี้ จากผลการศึกษาพบว่าการจัดการความรู้ของการท่องเที่ยวเพื่อสร้างอัตลักษณ์และตัวตนของชุมชนทำให้การท่องเที่ยวกลายมาเป็นส่วนที่ช่วยให้อัตลักษณ์และตัวตนของชุมชนบ้านขุนสมุทรจีนมีความชัดเจนและโดดเด่นเป็นที่รู้จักต่อสังคมภายนอกชุมชน ทั้งนี้งานวิจัยจะไม่สามารถสำเร็จลุร่วงไปได้ด้วยดีถ้าไม่ได้รับความร่วมมือและความช่วยเหลือในให้ข้อมูลเพื่อทำวิจัยจากคนในชุมชน