The การเพิ่มกำลังการผลิตและห่วงโซ่อุปทานในการเพาะปลูกข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ ของจังหวัดตาก ด้วยการจัดการนวัตกรรม
คำสำคัญ:
การเพิ่มขีดความสามารถ , การผลิตและห่วงโซ่อุปทาน , ข้าวโพดเพื่อเป็นอาหารสัตว์บทคัดย่อ
การศึกษานี้ เน้นพัฒนาการเพาะปลูกข้าวโพดเพื่อเป็นอาหารสัตว์ในจังหวัดตาก ซึ่งถือเป็นแหล่งผลิตข้าวโพดหลักที่สำคัญ จากที่ผ่านมา จังหวัดตาก มีการเปลี่ยนแปลงเป้าหมายการผลิตเพื่อเพิ่มกำลังการผลิตโดยพัฒนาและส่งเสริมระบบห่วงโซ่อุปทาน ดังนั้น การศึกษานี้จึงเน้นการอธิบายนวัตกรรมด้านการจัดการและการใช้เทคโนโลยีที่สนับสนุนระบบห่วงโซ่อุปทานการผลิตข้าวโพดให้มีประสิทธิภาพและเกิดความยั่งยืน จังหวัดตากเป็นจังหวัดที่มีศักยภาพด้านการเกษตรสูง เนื่องจากมีที่ดินอุดมสมบูรณ์และเอื้อต่อการเพาะปลูกข้าวโพด ถึงแม้นว่า เกษตรกรและผู้ประกอบการต้องเผชิญต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ การขาดแคลนน้ำ และค่าใช้จ่ายจากการผลิตที่เพิ่มขึ้น การใช้กลยุทธ์การจัดการเชิงนวัตกรรมและความก้าวหน้าทางเทคโนโลยี ถือว่ามีบทบาทสำคัญช่วยให้เกษตรกรสามารถปลูกข้าวโพดได้อย่างมีประสิทธิภาพและเกิดความยั่งยืน โดยการนำเทคโนโลยีการเกษตรสมัยใหม่มาใช้ อันได้แก่ ระบบชลประทานอัตโนมัติ เครื่องวัดความชื้นในดินและอากาศ และการบูรณาการเทคโนโลยีสารสนเทศมาใช้ในการตัดสินใจทางการเกษตร สามารถเพิ่มประสิทธิภาพในการจัดการทรัพยากรและผลผลิตได้ นอกจากนี้ ยังนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาใช้ในการติดตามและจัดการระบบห่วงโซ่อุปทานตั้งแต่การผลิตจนถึงการจัดจำหน่าย ช่วยให้เกษตรกรสามารถรักษามาตรฐานคุณภาพและลดต้นทุนการผลิตได้ จากการพัฒนานวัตกรรมการจัดการและการประยุกต์เทคโนโลยีในการเพาะปลูกข้าวโพดในจังหวัดตาก ถือว่าเป็นปัจจัยสำคัญในการส่งเสริมการเจริญเติบโตและการพัฒนาที่ยั่งยืนภาคการเกษตรของภูมิภาค ส่งผลให้การผลิตมีประสิทธิภาพ ลดผลกระทบต่อสภาพแวดล้อม และก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจของประชาชนในท้องถิ่น
เอกสารอ้างอิง
กมล เลิศรัตน์ และ อารันต์ พัฒโนทัย. (2566). เกษตรดิจิทัล: ความก้าวหน้าและผลกระทบต่อการเกษตรด้านพืชของประเทศไทย. สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.).
กรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ. (2565). ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์. กระทรวงพาณิชย์.
กรมส่งเสริมการเกษตร. (2560). คู่มือนักวิชาการส่งเสริมการเกษตรข้าวโพดเลี้ยงสัตว์. กรุงเทพมหานคร : สำนักส่งเสริมและจัดการสินค้าเกษตรกรมส่งเสริมการเกษตร.
กุสุมาภรณ์ สมพงษ์ และคณะ. (ม.ป.ป.). Precision Farming เทคโนโลยีผสมผลานการเกษตรยุคดิจิทัล. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก https://www.nectec.or.th/news/news-article/precision-farming.html
คิดค้า.com. (2023). [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก https://xn--42ca1c5gh2k.com/%E0%B8% 9C%E0%B8%A5%E0%B8%9E%E0%B8%A2%E0%B8%B2%E0%B8%81% E0%B8%A3%E0%B8%93%E0%B9%8C%E0%B8%9C%E0%B8%A5%E0%B8%9C%E0%B8%A5%E0%B8%B4%E0%B8%95-%E0%B8%82%E0%B9%89%E0%B8%B2%E0%B8%A7%E0%B9%82%E0%B8%9E%E0%B8%94/
ฐาปกรณ์ ทองคำนุช. (2564). “บริการในจังหวัดพระนครศรีอยุธยา”. วารสารศิลปศาสตร์ ราชมงคลสุวรรณภูมิ. ปีที่ 3 ฉบับที่ 2. หน้า 118-132.
ณัฐพล พจนาประเสริฐ และคณะ. (2558). “การจัดการโซ่อุปทานเพื่อพัฒนาคุณภาพข้าวโพดเลี้ยงสัตว์”. รายงานวิจัยฉบับสมบูรณ์. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.) และสถาบันคลังสมองของชาติ. หน้า 2.
ธนาคารกสิกรไทย. (2021). Smart Agriculture การเกษตรที่ขับเคลื่อด้วยนวัตกรรม. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก https://katalyst.kasikornbank.com/th/blog/ Pages/smart-agriculture-the-agriculture-driven-by-innovation.html
เบญจพรรณ เอกะสิงห์. (2566). “แนวโน้มและความท้าทายของการเกษตรระดับนานาชาติในทศวรรษหน้า”. มูลนิธิสถาบันศึกษานโยบายสาธารณะ (Public Policy Studies Institute Foundation: PPSI). [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: https://www.khonthai4-0.net/index.php
มูลนิธิชีวิตไทย. (ม.ป.ป.). ข้อเสนอเชิงนโยบายต่อการแก้ไขปัญหาหนี้สินเกษตรกร. [ออนไลน์].เข้าถึงได้จาก: https://www.landactionthai.org/images/Brochure /FarmDebtPolicyRecommendation2023.pdf
ยุพิน มีใจเจริญ และ สรินยา สุภัทรานนท์. (2563). “ความสามารถในการทำกำไรจากการปลูกข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ กรณีศึกษาไร่อุทัย ตำบลแม่จะเรา อำเภอแม่ระมาด จังหวัดตาก”. วารสารวิชาการนอร์ทเทิร์น. ปีที่ 7 ฉบับที่ 1. หน้า 79–87.
รัตนศิริ กิตติก้องนภางค์. (2566). ชนพื้นเมือง ไร่หมุนเวียน และข้าวโพดเลี้ยงสัตว์: คุยกับจำเลยการเผา พฤ โอโดเชา. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: https://www.greenpeace.org/ thailand/story/ 25946/food-maize-shifting-cultivation/
ระบบข้อมูลสารสนเทศเชิงลึกด้านเศรษฐกิจการค้า. (2565). สินค้าข้าวโพดเลี้ยงสัตว์. กระทรวงพาณิชย์.
วีระศักดิ์ สมยานะ. (2562). “การเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตรบนฐานเศรษฐกิจพอเพียง”. วารสารวิจัยราชภัฏเชียงใหม่. ปีที่ 20 ฉบับที่ 2. หน้า 14-27.
_______. (2562). “การวิจัยเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการผลิตสินค้าเกษตรของชุมชนจังหวัดเชียงใหม่ ให้มีศักยภาพการแข่งขันในประชาคมอาเซียน”. รายงานวิจัยทุนสาขาวิชาเศรษฐศาสตร์ คณะวิทยาการจัดการ. มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่.
ศศิพิมพ์มาศ หงษ์สมบัติ. (2565). “การจัดการห่วงโซ่อุปทานอ้อย การจัดการห่วงโซ่อุปทานอ้อยเพื่อเพิ่มขีดความสามารถทางด้านการแข่งขันในอำเภอด่านช้าง จังหวัดสุพรรณบุรี”. Journal of Kanchanaburi Rajabhat University. ปีที่ 11 ฉบับที่ 1. หน้า 53-65.
สฤดี อาชวานันทกุล และคณะ. (2556). การวิเคราะห์การจัดการห่วงโซ่อุปทานของข้าวโพดอาหารสัตว์ เพื่อส่งเสริมการจัดการลุ่มน้ำอย่างยั่งยืนในจังหวัดน่าน. น่าน : ป่าสาละ.
สถาบันวิจัยพืชไร่ และพืชทดแทนพลังงาน. (2563). เทคโนโลยีการผลิตข้าวโพดเลี้ยงสัตว์. กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์. หน้า 1. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: https://www.doa.go.th/fcri/wp-content/uploads/2020/tachno/E-Book-4.pdf
สมบัติ บวรพรเมธี และ นิลุบล ทวีกุล. (2562). การจัดการความรู้ เทคโนโลยีการผลิตข้าวโพดเลี้ยงสัตว์หลังนาในเขตพื้นที่ภาคกลาง. สำนักวิจัยและพัฒนาการเกษตร เขตที่ 5. กรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์.
สำนักงานพัฒนาการวิจัยการเกษตร (องค์การมหาชน). [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: https://www.arda.or.th/detail/6182
สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ. (2563). Smart Farming การเกษตรอัจฉริยะ. กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม.
สำนักงานปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์. (2567). ข้อมูลพื้นฐานจังหวัดตาก. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: https://www.opsmoac.go.th/tak-dwl-files-461091791206
สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. (2566). สถิติการเกษตรของประเทศไทย ปี 2566. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: https://www.oae.go.th/assets/portals/1/files/jounal /2567/statistic2566.pdf
_______. (2566). รายงานประจำปี 2565 สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: https://www.oae.go.th/assets/portals/1/files/jounal /2567/statistic2566.pdf
_______. (2567). ผลพยากรณ์ผลผลิต ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ ปี 2567 (ปีเพาะปลูก 2567/68). [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก. https://www.oae.go.th/assets/portals/1/fileups /forecastdata/files/forecast/situation/3S_MZ.pdf
สิทธิเดช พงศ์กิจวรสิน. (2558). ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์กับการสูญเสียพื้นที่ป่า: ปัญหาและทางออก. สถาบันคลังสมองของชาติ. กรุงเทพมหานคร : กระทรวงศึกษาธิการ.
สุริยนต์ สูงคำ. (2565). “การจัดการห่วงโซ่อุปทานสินค้าเกษตรปลอดภัยของ บริษัท เชียงใหม่วิสาหกิจเพื่อสังคม จำกัด”. RMUTL Journal of Business Administration and Liberal Arts. ปีที่ 10 ฉบับที่ 2. หน้า 1-18.
องค์การกองทุนสัตว์ป่าโลกสากล (WWF). (2561). บทสรุปผู้บริหาร (Executive Summary) โครงการศึกษาสถานการณ์การบริโภคและการผลิตที่ยั่งยืนของห่วงโซ่อุปทานข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ของประเทศไทย. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: https://d2ouvy59p0dg6k. cloudfront.net/downloads/executive_summary_1.pdf
อภิเดช ชัยพิริยะกิจ และคณะ. (2562). “ปัจจัยที่มีผลต่อการยอมรับเทคโนโลยีการปลูกข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ของเกษตรกรในพื้นที่ตำบลพะวอ อำเภอแม่สอด จังหวัดตาก. วารสารผลิตกรรมการเกษตร. ปีที่ 1 ฉบับที่ 1 (มกราคม-เมษายน 2562). หน้า 43-53.
อาทิตยา พองพรหม. (2561). ความรู้เบื้องต้นด้านนิเวศเกษตรเพื่อการประยุกต์ใช้ในระบบเกษตรกรรมยั่งยืน. สำนักพัฒนาและถ่ายทอดเทคโนโลยี สำนักงานการปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม.
Kamble, S. S., Gunasekaran, A., & Gawankar, S. A. (2020). “Achieving sustainable performance in a data-driven agriculture supply chain: A review for research and applications”. International Journal of Production Economics. Vol. 219. pp. 179-194.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2024 ณัชชิยา โม้ฟู

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความที่ได้รับการตีพิมพ์เป็นลิขสิทธิ์ของวารสารมหาวิทยาลัยปทุมธานี
ข้อความที่ปรากฎในบทความแต่ละเรื่อง เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้เขียน กองบรรณาธิการไม่จำเป็นต้องเห็นด้วยเสมอไป และไม่มีส่วนรับผิดชอบใด ๆ ถือเป็นความรับผิดชอบของผู้เขียนแต่เพียงผู้เดียว