รูปแบบการเรียนการสอนธรรมบทเชิงวิเคราะห์ผ่านระบบออนไลน์

Main Article Content

พระมหาวัฒนา ปญฺญาทีโป, ป.ธ.๙, ดร.
พระศรีสุทธิเวที, ผศ.ดร.
รศ.ดร.วิโรจน์ คุ้มครอง
ว่าที่ ร.ท. ดร.ธีรธวัช ภูมิประมาณ

บทคัดย่อ

บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัจจุบัน หลักสูตร เนื้อหา วิธีการจัดการเรียนรู้ภาษาบาลี ธรรมบทเชิงวิเคราะห์ของคณะสงฆ์ไทย 2) เพื่อศึกษาหลักการจัดการเรียนรู้ในระบบออนไลน์ และพัฒนากระบวนการจัดการเรียนรู้ภาษาบาลี ธรรมบทเชิงวิเคราะห์ ตามแนวทางการปฏิรูปการจัดการศึกษา 3) เพื่อสร้างนวัตกรรมการเรียนรู้ภาษาบาลี ธรรมบทเชิงวิเคราะห์ในระบบออนไลน์ การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ใช้วิธีการวิจัยเชิงเอกสาร การวิจัยภาคสนาม และการวิจัยเชิงปฏิบัติการ เก็บข้อมูลจากผู้บริหารสำนักเรียน 2 รูป ครูสอนบาลี 10 รูป และนักเรียนบาลี 10 รูป


ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพการจัดการเรียนการสอนธรรมบทของคณะสงฆ์ไทยในปัจจุบันยังคงใช้หลักสูตรแบบดั้งเดิมที่เน้นการแปลภาษาบาลีเป็นภาษาไทย ขาดการบูรณาการด้านเนื้อหาและการประยุกต์ใช้ การวัดและประเมินผลยังไม่เป็นระบบ ส่งผลให้มีอัตราการสอบผ่านเพียงร้อยละ 10-20 2) การพัฒนารูปแบบการเรียนการสอนออนไลน์ควรบูรณาการสื่อมัลติมีเดีย การสร้างปฏิสัมพันธ์ และระบบการจัดการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพ 3) นวัตกรรมการเรียนรู้ที่พัฒนาขึ้นประกอบด้วยระบบการจัดการเรียนรู้ออนไลน์ที่ครอบคลุมทั้งด้านเนื้อหา การประเมินผล และการสื่อสาร โดยจัดกลุ่มเนื้อหาธรรมบทเป็น 6 หมวดหลักตามประเภทเนื้อหา ได้แก่ เรื่องกรรม-ผลกรรม การบำเพ็ญบารมี ไตรสิกขา สังสารวัฏ การปฏิบัติ-ละกิเลส และการบรรลุนิพพาน ผลการวิจัยนี้ชี้ให้เห็นความจำเป็นในการปฏิรูปการศึกษาพระปริยัติธรรมให้ทันสมัยและมีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยการนำเทคโนโลยีและนวัตกรรมการเรียนรู้มาประยุกต์ใช้ ข้อเสนอแนะสำคัญคือควรมีการพัฒนาระบบการเรียนการสอนธรรมบทออนไลน์ที่ครอบคลุมทั้งพระไตรปิฎก และควรมีการศึกษาวิจัยเพื่อพัฒนาแอปพลิเคชันสำหรับการเรียนรู้พระไตรปิฎกแบบครบวงจร

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
คำเคน พ., (ขวัญ แดงหน่าย) พ., คุ้มครอง ว. ., & ภูมิประมาณ ธ. (2025). รูปแบบการเรียนการสอนธรรมบทเชิงวิเคราะห์ผ่านระบบออนไลน์. วารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์ , 11(3), 994–1006. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/Palisueksabuddhaghosa/article/view/280208
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมการศาสนา. พระราชบัญญัติการศึกษาพระปริยัติธรรม พ.ศ. 2562. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์การศาสนา. (2562).

ดูรายละเอียดใน [ออนไลน์], แหล่งที่มา https://db.sac.or.th/inscriptions/inscribe/detail/76 [16 กรกฎาคม 2564]

พระมหาสมชาย กนฺตสีโล. การปฏิรูปการศึกษาของคณะสงฆ์ไทยในยุคดิจิทัล. วารสารพุทธศาสตร์ศึกษา, (2563).

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. แผนยุทธศาสตร์การพัฒนาการศึกษาพระปริยัติธรรม พ.ศ. 2563-2567. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2563).

สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง. (2564). รายงานผลการสอบบาลีสนามหลวง ประจำปี 2564. กรุงเทพฯ: สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง.

สำนักศาสนาศึกษาวัดเทพลีลา: คู่มือเปิดตำราเรียนบาลี. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย, 2545.