วิเคราะห์การเสริมสร้างความมั่นคงทางจิต ในการดำเนินชีวิตตามหลักอริยสัจ 4
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 3 ประการ คือ 1) เพื่อศึกษาหลักอริยสัจ 4 ตามแนวพระพุทธศาสนาเถรวาท 2) เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างหลักอริยสัจ 4 เพื่อเสริมสร้างความมั่นคงในการดำเนินชีวิต และ 3) เพื่อวิเคราะห์หลักอริยสัจ 4 เพื่อเสริมสร้างความมั่นคงในการดำเนินชีวิต การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้การศึกษาข้อมูลจากเอกสาร และการวิเคราะห์เชิงพรรณนา
ผลการวิจัยพบว่า หลักอริยสัจ 4 มีลักษณะเป็นระบบจัดการชีวิตและวงจรการแก้ปัญหาเชิงเหตุและผลที่สมบูรณ์ โดยทุกข์ทำหน้าที่เป็นกลไกตระหนักรู้สภาพปัญหาและความไม่สมบูรณ์ของชีวิต สมุทัยทำหน้าที่วิเคราะห์รากเหง้าของปัญหาอันเกิดจากตัณหาและความยึดมั่นถือมั่น นิโรธคือภาวะแห่งความสมดุลและความสงบภายในจากการปล่อยวาง และมรรคคือแนวทางปฏิบัติผ่านอริยมรรคมีองค์ 8 เพื่อพัฒนาความคิด พฤติกรรม และจิตใจ ความสัมพันธ์ระหว่างอริยสัจ 4 ในการดำเนินชีวิต พบบทบาทในระดับบุคคล ช่วยให้ยอมรับความจริง จัดการอารมณ์ ลดความเครียด และสร้างสุขภาวะทางจิต และระดับสังคม ช่วยส่งเสริมความเห็นอกเห็นใจ ลดความขัดแย้ง และสร้างความสัมพันธ์ที่เกื้อกูลกัน ซึ่งมีความสอดคล้องกับแนวคิดทางจิตวิทยาสมัยใหม่ในการสร้างความยืดหยุ่นทางจิตใจ การวิเคราะห์หลักอิทธิบาท 4 ในการดำเนินชีวิต พบว่าการเสริมสร้างความมั่นคงในการดำเนินชีวิตตามหลักอริยสัจ 4 ที่เชื่อมโยงกระบวนการเข้าด้วยกัน ส่งผลลัพธ์สู่ความมั่นคงยั่งยืน 4 ด้าน ได้แก่ มีสติรู้เท่าทันตนเอง มีปัญญาเข้าใจชีวิตตามจริง มีความสมดุลทั้งกายใจ และมีคุณภาพชีวิตที่สงบมั่นคง และได้ แผนภาพแบบจำลองการเสริมสร้างความมั่นคงในการดำเนินชีวิตตามหลักอริยสัจ 4
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรงซึ่งกองบรรณาธิการวารสาร ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องได้รับอนุญาตเป็นลายลักอักษรจากวารสาร มจร บาฬีศึกษาพุทธโฆสปริทรรศน์ก่อนเท่านั้น
เอกสารอ้างอิง
พระธรรมปิฎก (ป.อ. ปยุตฺโต), การพัฒนาที่ยั่งยืน, พิมพ์ครั้งที่ 6 (กรุงเทพมหานคร: มูลนิธิพุทธธรรม, 2546).
พระราชวรมุนี (ประยูร ธมฺมจิตฺโต), พุทธปรัชญา, พิมพ์ครั้งที่ 4 (กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 2557).
พระมหาสุทิตย์ อาภากโร, “พระพุทธศาสนากับการพัฒนาสังคมอย่างยั่งยืน,” วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร ปีที่ 5 ฉบับที่ 2 (2560): 185-198.
พระมหาหรรษา ธมฺมหาโส, “การประยุกต์หลักอริยสัจ 4 เพื่อการพัฒนาชีวิตและสังคม,” วารสารพุทธศาสตร์ศึกษา ปีที่ 8 ฉบับที่ 1 (2560): 59-74.
กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย, รายงานสถานการณ์สาธารณภัยของประเทศไทย พ.ศ. 2567 (กรุงเทพมหานคร: กระทรวงมหาดไทย, 2567).
กรมอุตุนิยมวิทยา, รายงานสภาวะภูมิอากาศประเทศไทย พ.ศ. 2567 (กรุงเทพมหานคร: กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม, 2567).
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต), พุทธธรรม ฉบับปรับขยาย (กรุงเทพมหานคร: ผลิธัมม์, 2559).
พระราชวรมุนี (ประยูร ธมฺมจิตฺโต), พุทธปรัชญา, พิมพ์ครั้งที่ 4 (กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย, 2557).
มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. 2539.
องค์การอนามัยโลก, “ไข้หวัดใหญ่ตามฤดูกาล (Seasonal Influenza),” เข้าถึงเมื่อ 5 มิถุนายน 2569, จาก https://www.who.int/health-topics/influenza-seasonal.
