การเพิ่มมูลค่า วัสดุเหลือใช้จากการเกษตร: ภูมิปัญญาท้องถิ่นสำหรับการพัฒนา ผลิตภัณฑ์ตกแต่งภายในด้วยเชือกจากเปลือกฝักข้าวโพด

Main Article Content

ภัทราวดี ธงงาม
จุรีพร เลือกหา
ปิยะนุช เจดีย์ยอด
วันชัยยุทธ วงษ์เทพ
ติร บัวใบ
กิตติกุล ศิริเมืองมูล
ณภดล เจนวินิจฉัย
อำนาจ ใจคำฟู
มานิตย์ อินทร์คำเชื้อ

บทคัดย่อ

บทความนี้เป็นส่วนหนึ่งของงานบริการวิชาการโครงการยกระดับคุณภาพชีวิตหมู่บ้าน ชุมชน กรณีศึกษา หมู่บ้านแม่กาษา อำเภอแม่สอด จังหวัดตาก โดยมีวัตถุประสงค์ (1) เพื่อศึกษาถึงปัญหาและการจัดการ ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมของชุมชนบ้านแม่กาษา อำเภอแม่สอด (2) เพื่อเพิ่มมูลค่าวัสดุเหลือใช้ จากการเกษตรโดยใชภู้มิปัญญาท้องถิ่นสู่การผสมผสานเส้นใยเชือกข้าวโพดสำหรับผลิตภัณฑ์งานตกแต่งายใน โดยใช้วิธีการศึกษาครอบคลุมการเก็บรวบรวมข้อมูลด้วยวิธีการสัมภาษณ์เจาะลึกและวิธีการสุ่มตัวอย่าง แบบการเลือกอาสาสมัครการจัดการทรัพยากรธรรมชาติ และกลุ่มถักสาน ซึ่งผลการศึกษาพบว่ากลุ่ม เกษตรกรในหมู่บ้านแม่กาษา อำเภอแม่สอด มีการปลูกข้าวโพดเพื่อส่งโรงงานเป็นจำนวนมาก ซึ่งเมื่อหลัง การเก็บเกี่ยวผลผลิตทางเกษตรได้มีการเผาต้นข้าวโพดทิ้งเพื่อปรับพื้นที่ก่อนการปลูกพืชชนิดอื่นตามฤดูกาล ทำให้เกิดปัญหามลพิษทางอากาศ และผลกระทบต่อสภาพแวดล้อมภายในชุมชน คณะผู้ศึกษาจึงได้นำเอาปัญหาจากเศษวัสดุทางการเกษตรมาเป็นแนวทางในการพัฒนา ผลิตภัณฑ์ หัตถกรรมจากเปลือกฝักข้าวโพด ซึ่งคุณสมบัติทางกายภาพพบว่า เส้นใยจากเปลือกข้าวโพด มีความแข็งแรงและความยืดหยุ่น สามารถรับนํ้าหนักได้มาก โดยมีการทดสอบแรงดึงของเส้นเชือก ที่ผ่านการพันเป็นเส้นเชือกด้วยมือซึ่งใช้แรงดึงเริ่มต้น 1 N. เชือกจะเริ่มยืดตัวออกจนถึงระยะ 18 mm. เชือกเสน้ ที่ 1 จะขาดออกจากกัน ณ แรงดึง 927 N. และจากนั้นเส้น ที่ 2 และ 3 ขาดออกจากกัน ตามลำดับ ด้วยคุณสมบัติดังกล่าวจึงเป็นประโยชน์เพื่อใช้ในการใช้เป็นวัสดุทดแทนในการตกแต่ง เช่น โต๊ะ เก้าอี้ โคมไฟ หรือผลิตภัณฑ์ตกแต่งภายในอื่น ๆ ซึ่งเป็นกลยุทธ์ในการสร้างความแตกต่าง เพิ่มมูลค่าของผลิตภัณฑ์ จากวัสดุเหลือใช้และเพิ่มช่องทางเศรษฐกิจของหมู่บ้านแม่กาษา อำเภอแม่สอด จังหวัดตากได้อีกด้วย

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ธงงาม ภ., เลือกหา จ., เจดีย์ยอด ป., วงษ์เทพ ว., บัวใบ ต., ศิริเมืองมูล ก., เจนวินิจฉัย ณ., ใจคำฟู อ., & อินทร์คำเชื้อ ม. (2018). การเพิ่มมูลค่า วัสดุเหลือใช้จากการเกษตร: ภูมิปัญญาท้องถิ่นสำหรับการพัฒนา ผลิตภัณฑ์ตกแต่งภายในด้วยเชือกจากเปลือกฝักข้าวโพด. วารสาร มทร.อีสาน ฉบับมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 5(2), 140–149. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/RMUTI_SS/article/view/189568
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

เขมรัฐ เถลิงศรี และสิทธิเดช พงศ์กิจวรสิน. (2555). ข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ กลไกความเหลื่อมลํ้าในระดับท้องถิ่นกรณีศึกษา: ห่วงโซ่การผลิตข้าวโพดเลี้ยงสัตว์ อำเภอเวียงสา จังหวัดน่าน. คณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

จรรยาวรรณ จรรยาธรรม และประทับใจ สิกขา. (2555). การพัฒนาเส้นใยของต้นจากเพื่อใช้ในการออกแบบผลิตภัณฑ์. วารสารวิชาการศิลปะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร. ปีที่ 3, ฉบับที่ 1, หน้า 94-104

โชคชัย เอกทัศนาวรรณ และเกตุอร ทองเครือ. (2560). การปลูกข้าวโพด. เข้าถึงเมื่อ (30 พฤศจิกายน 2560). เข้าถึงได้จาก (https:// www.eto.ku.ac.th/neweto/e-book/plant/herb_gar/corn2.pdf)

ผกามาศ ชูสิทธิ์ และภาณุเดช ขัดเงางาม. (2556). การพัฒนาแผ่นใยไม้อัดซีเมนต์จากการประยุกต์ใช้เส้นใยธรรมชาติจากกากมะพร้าวและต้นข้าวโพด. คณะครุศาสตร์อุตสาหกรรม มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลพระนคร

เว็บเพื่อพืชเกษตรไทย. (2560). ข้าวโพดหวาน และการปลูกข้าวโพดหวาน. เข้าถึงเมื่อ (24 มิถุนายน 2560). เข้าถึงได้จาก (https://puechkaset.com/ข้าวโพดหวาน)

เครือข่ายความร่วมมือเพื่อการถ่ายทอดเทคโนโลยีสู่ชุมชน. (2560). การแปรรูปเศษวัสดุเหลือทิ้งจากข้าวโพด. เข้าถึงเมื่อ (30 มิถุนายน 2560). เข้าถึงได้จาก (https://www.clinictech.most.go.th/online/pages/techlist_display.asp?tid=940)

สันทนา อมรไชย. (2552). ผลิตภัณฑ์สีเขียวเพื่อสิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืน. วารสารกรมวิทยาศาสตร์บริการ. ปีที่ 57, ฉบับที่ 179, เข้าถึงเมื่อ (18 มิถุนายน 2560). เข้าถึงได้จาก (https://lib3.dss.go.th/fulltext/dss_J/2552_57_179_P29_36.pdf)

สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. (2558). เปลี่ยนขยะข้าวโพด เป็นเห็ดฟางปลอดสารพิษ. เข้าถึงเมื่อ (24 มิถุนายน 2560). เข้าถึงได้จาก (https://www.thaihealth.or.th/Content/29404-เปลี่ยนขยะข้าวโพดเป็นเห็ดฟางปลอดสารพิษ.html)

สถาบันพัฒนาสิ่งทอ. (2557). เส้นใยจากลำต้นและใบข้าวโพด (Corn stover). เข้าถึงเมื่อ (12 มิถุนายน 2560). เข้าถึงได้จาก (https://www.thaitextile.org/index.php/blog/2016/08/59plant10.1)

อญัชนา สิงห์รัตนพันธุ์. (2559). เฟอร์นิเจอร์เพื่อการพักผ่อนจากโครงสร้างแรงดึง. วิทยานิพนธ์สาขาวิชาการออกแบบผลิตภัณฑ์ คณะมัณฑนศิลป์ มหาวิทยาลัยศิลปากร

Jame B. Harris, and Kevin Pui K Li. (1996). Masted Structure in Architecture. London: Pinpoint Group Inc

Linda, U. (2004). Turning Husk Into Textiles Could Boost Corn’s Value. Access (16 June 2017). Available (https://ianrnews.unl.edu/static/0403160.shtml)

M. Sfiligoj Smole, S. Hribernik, K. Stana Kleinschek and T. Kreže (2013). Plant Fibres for Textile and Technical Applications. Advances in Agrophysical Research, Prof. Stanisław Grundas (Ed.), InTech, DOI: 10.5772/52372. Available (https://www.intechopen.com/books/advances-inagrophysical-research/plant-fibres-for-textile-and-technical-applications)

Nani, H. A., Norwani, Md. N., and Sarina, M. (2015). Innovation of Corn Husk Fiber into Songket Weaving Towards Sustainability of Cottage Industry. Access (30 November 2017). Available (https://www.researchgate.net/profile/Norwani_Md_Nawawi/publication/273381382_Innovation_of_Corn_Husk_Fiber_into_Songket_Weaving_Towards_Sustainability_of_Cottage_Industry/links/5513aede0cf2eda0df302861/Innovation-of-Corn-Husk-Fiber-into-Songket-Weaving-Towards-Sustainability-of-Cottage-Industry.pdf)

Save OurSea. (2558). สรุปข่าวทะเลและสิ่งแวดล้อม. เข้าถึงเมื่อ (24 มิถุนายน 2560). เข้าถึงได้จาก (https://www.saveoursea.net/forums /showthread.php?t=3495)