การประกวดวงกลองยาวโดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม กระทรวงวัฒนธรรม

บทคัดย่อ

งานวิจัยเรื่องการประกวดวงกลองยาวโดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม กระทรวงวัฒนธรรมเล่มนี้ เป็นการศึกษาการจัดการประกวดวงกลองยาวโดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม และการแสดงกลองยาวรูปแบบใหม่จากวงกลองยาวที่เข้าร่วมแข่งขัน เพื่อบันทึกข้อมูลเป็นลายลักษณ์อักษรเพื่อไม่ให้ข้อมูลสูญหายไป โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษารูปแบบการประกวดวงกลองยาวโดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม กระทรวงวัฒนธรรม ใช้วิธีการวิจัยโดยการสืบค้นข้อมูลจากหนังสือ เอกสาร และวิจัยที่เกี่ยวข้อง และการสัมภาษณ์ผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการศึกษาวิจัยเล่มนี้ รวมทั้งการสังเกตการณ์จากวีดิทัศน์การแสดงกลองยาวจากวงที่ผู้วิจัยทำการศึกษาจำนวน 2 วง ได้แก่ วงเอกทันต์และวงศิวบุตร โดยใช้ทฤษฎีนาฏยประดิษฐ์ ทฤษฎีสัญญะวิทยา แนวคิดการอนุรักษ์ และแนวคิดการคัดเลือกนักแสดงในการวิเคราะห์ข้อมูล ผลการวิจัยพบว่า รูปแบบการประกวดวงกลองยาวโดยกรมส่งเสริมวัฒนธรรม กระทรวงวัฒนธรรมมีรูปแบบดังนี้ 1) เป็นการจัดงานที่อนุรักษ์วัฒนธรรมโดยการส่งเสริมและสนับสนุน และการสร้างสรรค์ให้เกิดการพัฒนา 2) เกณฑ์การแข่งขันเป็นลักษณะการสร้างสรรค์การแสดงกลองยาวโดยต้องคงไว้ซึ่งอัตลักษณ์ของการแสดงกลองยาวมาตรฐานของกรมศิลปากร 3) ผู้แข่งขันต้องสร้างสรรค์การแสดงกลองยาวขึ้นใหม่ที่ยังคงความเป็นพื้นบ้านภาคกลาง และอยู่ในขนบธรรมเนียมประเพณีไทย 4) การแสดงกลองยาวของวงเอกทันต์และวงศิวบุตรผู้ได้รับรางวัลชนะเลิศ สามารถเป็นแบบอย่างในการสร้างสรรค์การแสดงกลองยาวเพื่อการประกวดได้ เนื่องจากการแสดงมีความโดดเด่นและแปลกใหม่ คือ การแสดงประกอบด้วย 3 ช่วง 1) ช่วงโหมโรง เป็นการอวดฝีมือของนักดนตรี และการเทิดพระเกียรติสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ 2) ช่วงการแสดงลีลาของผู้ตีฉาบและฉิ่ง มีการต่อตัว และตีลังกาเพิ่มความน่าสนใจ 3) ช่วงการแสดงของผู้รำชายและหญิง มีการนำท่ารำดั้งเดิมมาพัฒนาเป็นลีลาท่ารำใหม่ และการใช้รูปแบบการแปรแถวหลักที่พบ 9 แบบ มาสร้างสรรค์เพิ่มเติมโดยการผสมผสานกันทำให้เกิดรูปแบบแถวแบบใหม่ ส่งผลให้องค์รวมของการแสดงมีความเป็นเอกลักษณ์เกิดเป็นการแสดงกลองยาวในรูปแบบใหม่ขึ้น การวิจัยครั้งนี้เป็นประโยชน์ต่อเยาวชน และประชาชนทั่วไปสามารถใช้เป็นแนวทางในการสร้างสรรค์การแสดงกลองยาวเพื่อการประกวด อีกทั้งยังเป็นการกระตุ้นให้ประชาชนหรือกลุ่มคนที่สนใจแข่งขันกลองยาวมีความคิดสร้างสรรค์ในการพัฒนารูปแบบการแสดงกลองยาวต่อไป