การวิเคราะห์ข่าวปลอมด้วยหลักกาลามสูตร

Main Article Content

วิยดา พีรรัฐกุล

บทคัดย่อ

บทความวิชาการเรื่องการวิเคราะห์ข่าวปลอมตามหลักกาลามสูตรนี้ กล่าวถึงการนำหลักกาลามสูตร ๑๐ ประการมาใช้พิจารณาข่าวปลอม (Fake news) โดยใช้หลัก “อย่าปลงใจเชื่อ” คือหลักคิดอย่าเพิ่งปลงใจเชื่อเพราะฟังตามกันมา ลือสืบๆ กันมา การเล่าลือ การอ้างตำราหรือคัมภีร์ การใช้ตรรกะ อนุมาน คิดตามเหตุผล อย่าเชื่อเพราะเข้ากับทฤษฎี หรือมองเห็นรูปลักษณะที่เป็นไปได้หรือแม้แต่อย่าปลงใจเชื่อเพราะเป็นสมณะหรือครูของเรา โดยมีสติในการรับรู้ และปัญญาในการพิจารณาให้เห็นโทษที่เกิดขึ้น ผลกระทบทางจิตใจด้วยการพิจารณาว่าข้อเท็จจริงนั้นถูกต้องหรือไม่ หากถูกต้องให้คิดต่อว่าเชื่อแล้วมีประโยชน์หรือไม่ถ้าไม่มีประโยชน์ให้ละทิ้ง นอกจากพิจารณาว่าตนเองจะปลงใจเชื่อหรือไม่ สิ่งสำคัญคือการพิจารณาว่าควรส่งต่อความเชื่อนั้นให้เกิดประโยชน์ต่อตนเองและสังคมอย่างมีเหตุผลต่อไปอย่างไร เพื่อลดและตัดวงจรปัญหาการส่งต่อข่าวปลอมอย่างรู้ไม่เท่าทัน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
พีรรัฐกุล ว. (2022). การวิเคราะห์ข่าวปลอมด้วยหลักกาลามสูตร. วารสารพุทธนวัตกรรมปริทรรศน์, 2(2), 1–14. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/JBIR/article/view/253887
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

เอกสารอ้างอิง

หนังสือ

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัยกรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2564). พจนานุกรมพุทธศาสตร์ ฉบับประมวลธรรม. กรุงเทพมหานคร: ธรรมสภา.

เฉลิมชัย ก๊กเกียรติกุลและคณะ. (2561). ข่าวลวง: ปัญหาและความท้าทาย. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานคณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ.

สื่ออิเล็กทรอนิกส์

กฤตนัน ดิษฐบรรจง. (2564, 31 กรกฎาคม ) วารสารศาสตร์แห่งความจริง: บทเรียนของสื่อที่ต้องทำงานในยุคโควิด-19. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก https://blog.cofact.org/WPFD-COFACT-050321-01 (วันที่สืบค้น 19 มิถุนายน 2564)

การแพทย์แผนไทยประยุกต์ศิริราช. (2564,30 กรกฎาคม). บัญชียาหลักแห่งชาติ. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก http://kpo.moph.go.th/webkpo/tool/Thaimed2555.pdf. (วันที่สืบค้น 19 มิถุนายน 2564)

จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. ( 21 มิถุนายน 2564). ไทยดีไอแมชีน ชวนคิดตรวจสอบก่อนแชร์ข่าวปลอม. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก www.chula.ac.th. (วันที่สืบค้น 19 มิถุนายน 2564)

ไทยคู่ฟ้า. (31 กรกฎาคม 2465) ประสิทธิภาพวัคซีนซิโนแวค. [ออนไลน์].เข้าถึงได้จาก www.facebook.com/Thaigov Spokesman. (วันที่สืบค้น 19 มิถุนายน 2564)

ประยุทธิ์ จันทร์โอชา. (2564,31 กรกฎาคม) การจัดการข่าวปลอม. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก www.facebook.com/ prayutofficial (วันที่สืบค้น 19 มิถุนายน 2564)

วีรศักดิ์ จันทร์ส่องแสง. (20 มิถุนายน. 2564). กาลามสูตรพระไพศาล. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก www.budnet.org (;yomujln[8ho 19 มิถุนายน 2564)

สุชีพ ปุญญานุภาพ. ( 2564,19 มิถุนายน) คุณลักษณะพิเศษแห่งพระพุทธศาสนา.[ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก www.dharma-gateway.com. อเสข ขันธวิชัย. (วันที่สืบค้น 19 มิถุนายน 2564)

วิธีเช็คข่าวปลอม?? ปัญหาใหญ่ในโลกออนไลน์ สังเกต 3 จุด เพื่อเคลียร์ให้ชัด.[ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก www.appdisqus.com. (วันที่สืบค้น 19 มิถุนายน 2564)

ศูนย์ต่อต้านข่าวปลอมประเทศไทย.(20 มิถุนายน 2564). [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก www.antifakenews center.com. Donnaya Suvetwethin. ( วันที่สืบค้น 19 มิถุนายน 2564)

ข่าวเทียม ข่าวปลอม ข่าวลวง คืออะไร?. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก www.thaihealth.or.th. Plook Magazine. (วันที่สืบค้น 19 มิถุนายน 2564)

จุดรู้ทัน Fake News เพราะวัยรุ่นยุคใหม่ต้องรู้เท่าทันสื่อ. [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก www. Trueplookpanya.com. (วันที่สืบค้น 19 มิถุนายน 2564)