อานาปานสติภาวนา: การพิจารณาลมหายใจจากปุถุชนสู่อริยชน

Main Article Content

สมบัติ สิริพัฒนากุล

บทคัดย่อ

อานาปานสติภาวนา เป็นการเจริญสติ และ เจริญสมาธิ ด้วยวิธีการพิจารณาลมหายใจ การกำหนดรู้ลมหายใจเข้า-ออก สั้น-ยาว หยาบ-ละเอียด เห็นและรับรู้สภาวะและสิ่งต่าง ๆ ที่จิต
ปรุงแต่งขึ้นจากการดูลมหายใจ เมื่อจิตตั้งมั่นได้มองเห็นสิ่งที่ปรากฎขึ้นได้ถูกต้อง ชัดเจน มีกำลัง
แน่นหนา ก็สามารถนำจิตมาใช้งานในด้านวิปัสสนา โดยน้อมนำจิตมาพิจารณาสภาวธรรม เพื่อให้เกิดปัญญาและยกระดับจิตสู่ความประเสริฐ การเจริญอานาปานสติมี ๑๖ ลำดับขั้นตอน การเจริญ
อานาปานสติภาวนาตามหมวดในหลักสติปัฏฐาน ๔ นั้น อานาปานสติที่บริบูรณ์แล้วทำให้สติปัฏฐาน ๔ และโพชฌงค์ ๗ บริบูรณ์ วิชชาและวิมุมติ ย่อมบริบูรณ์ไปด้วย ปุถุชนผู้เจริญอานาปานสติภาวนาด้วยวิธีการที่ถูกต้อง และมีความพอดีเหมาะสมแล้ว จิตย่อมยกระดับก้าวข้ามจากจิตปุถุชนไปสู่จิตที่เป็นอริยชน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สิริพัฒนากุล ส. (2022). อานาปานสติภาวนา: การพิจารณาลมหายใจจากปุถุชนสู่อริยชน. วารสารพุทธนวัตกรรมปริทรรศน์, 3(1), 11–20. สืบค้น จาก https://so05.tci-thaijo.org/index.php/JBIR/article/view/257401
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

เอกสารอ้างอิง

หนังสือ

คณาจารย์มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2559). ธรรมะภาคปฏิบัติ 2. พิมพ์ครั้งที่ 3. พระนครศรีอยุธยา: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

เทอดศักดิ์ คงเดช. (2556). ลมปราณและการหายใจ. พิมพ์ครั้งที่ 10. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์หมอชาวบ้าน.

แนบ มหานีรานนท์. (2553). แนะแนวทางการปฏิบัติวิปัสสนา. พิมพ์ครั้งที่7. กรุงเทพมหานคร: บริษัท เคล็ดไทย จำกัด.

ปิยทัสสี ภิกขุ. (2563). ขอบเขตการรับรู้ของจิตย่นระยะเวลาสังสารวัฏ การเดินทางสู่การเวลา. วัดถ้ำดอยโตน.

มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.(2539). พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย.

วิทยานิพนธ์

จุฑาภัค หริรักษ์ธำรง ผศ. (2560). รูปแบบการบรรลุธรรมในพุทธศาสนาเถรวาท. ดุษฎีนิพนธ์พุทธศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาพระพุทธศาสนา. บัณฑิตวิทยาลัย: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.