จากความทุกข์สู่การดับทุกข์: การประยุกต์อริยสัจ 4 ในบริบทโลกยุค VUCA และ BANI
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มุ่งวิเคราะห์และสังเคราะห์ความท้าทายในโลกยุคใหม่ภายใต้กรอบแนวคิด VUCA (Volatility, Uncertainty, Complexity, Ambiguity) และ BANI (Brittle, Anxious, Nonlinear, Incomprehensible) ซึ่งสะท้อนถึงสภาพแวดล้อมที่มีความผันผวน ไม่แน่นอน ซับซ้อน และเปราะบาง ผู้เขียนนำหลักพุทธธรรม “อริยสัจ 4” โดยเฉพาะการทำความเข้าใจ “ทุกข์” และ “นิโรธ” มาประยุกต์เพื่อเป็นแนวทางจัดการและดับทุกข์ในบริบทดังกล่าว โดยใช้การบูรณาการองค์ความรู้ทางพุทธศาสนากับแนวคิดจิตวิทยาสมัยใหม่ อาทิ การเจริญสติ (Mindfulness), ความคล่องแคล่วทางอารมณ์ (Emotional Agility) และการค้นหาความหมายในชีวิต (Meaning in Life) ผลการวิเคราะห์เสนอ “โมเดล VUCA–BANI–Ariyasacca” เป็นกรอบแนวคิดใหม่ที่เชื่อมโยงปัจจัยก่อทุกข์จากบริบทโลกยุคใหม่กับแนวทางดับทุกข์เชิงพุทธวิธี โมเดลนี้เน้นทั้งการปรับตัวต่อปัจจัยภายนอกและการพัฒนาภายในจิตใจ อันจะช่วยสร้างภูมิคุ้มกันทางจิตวิญญาณและเสริมสร้างศักยภาพในการเผชิญสถานการณ์ไม่แน่นอนได้อย่างมั่นคงและยั่งยืน ทั้งนี้ โมเดลดังกล่าวสามารถประยุกต์ใช้ได้ทั้งในระดับบุคคลและองค์กร เพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งและความสุขในระยะยาว
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Bennett, N. and Lemoine, G. J. (2014). What a difference a word makes: Understanding threats to performance in a VUCA world. Business Horizons, 57(3), 311-317. https://doi.org/10.1016/j.bushor.2014.01.001
Bodhi, B. (2000). The noble eightfold path: Way to the end of suffering. Kandy: Buddhist Publication Society.
Bodhi, B. (2013). In the Buddha’s words: An anthology of discourses from the Pali canon. Boston: Wisdom Publications.
Brahmapundit, P. (2019). Buddhist wisdom for solving global problems. Bangkok: Dhamma Literature Institute. (In Thai).
Wachiramedhi, V. (2018). Dhamma with wings. Bangkok: Amarin Publishing. (In Thai).
Buddhadasa Bhikkhu. (1967). Handbook for mankind. Bangkok: Dhammasapa. (In Thai).
Buddhadasa Bhikkhu. (1988). Heartwood of the Bodhi tree. Bangkok: Thammasapa. (In Thai).
Cascio, J. (2020). Facing the age of chaos. Medium. https://medium.com/@cascio/facing-the-age-of-chaos-b00687b1f51d
Cascio, W. F. (2020). Leading in a VUCA world. Human Resource Management Review, 30(2), 1-4. https://doi.org/10.1016/j.hrmr.2019.100686
David, S. (2016). Emotional agility: Get unstuck, embrace change, and thrive in work and life. New York: Avery.
Frankl, V. E. (2006). Man’s search for meaning. Boston: Beacon Press.
Hari, J. (2022). Stolen focus: Why you can’t pay attention. London: Bloomsbury Publishing.
Harari, Y. N. (2018). Why fascism is so tempting and how your data could power it. TED. https://www.ted.com/talks/yuval_noah_harari_why_fascism_is_so_tempting_and_how_your_data_could_power_it
Isarapakdee, S. (2020). Digital stress among Thai youth. Journal of Social Sciences, 12(3), 85-94. (In Thai).
Johannsen, A. (2021). Managing anxiety in an age of instability. Global Leadership Review, 5(1), 15-21.
Kabat-Zinn, J. (2013). Full catastrophe living. New York: Bantam Books.
Limwattana, M. (2021). Social media and mental health: A Thai perspective. Thai Journal of Psychology, 38(2), 110-123. (In Thai).
Niyom, P. (2021). Education in the BANI world: Inner skills for the 21st century. Journal of Research for Local Development, 13(2), 45-60. (In Thai).
Piamphongsarn, P. (2022). Organizational adaptation in the era of digital disruption. Journal of Business Administration, 45(2), 76-83. (In Thai).
Piamsong, P. (2022). Gen Z mental health in Thailand: Social and family pressures. Journal of Behavioral Studies, 14(1), 39-47. (In Thai).
Rahula, W. (1974). What the Buddha taught. New York: Grove Press.
Saenghan, P. (2018). Employment of the elderly in the hotel business in the eastern region of Thailand. Mahanakorn Technology Business Administration Journal, 15(2), 131-157. (In Thai).
Senge, P. M. (2006). The fifth discipline: The art & practice of the learning organization. New York: Doubleday.
Thich Nhat Hanh. (2013). You are here: Discovering the magic of the present moment. Boston: Shambhala.
Visalo, P. (2020). The truth of suffering and living with it. Journal of Buddhist Philosophy and Psychology, 7(1), 40-55. (In Thai).
Visalo, P. (2022). The changing world and inner transformation. Journal of Buddhist Philosophy and Psychology, 9(1), 1-15. (In Thai).
