จากความทุกข์สู่การดับทุกข์: การประยุกต์อริยสัจ 4 ในบริบทโลกยุค VUCA และ BANI
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความวิชาการนี้มุ่งวิเคราะห์และสังเคราะห์ความท้าทายในโลกยุคใหม่ภายใต้กรอบแนวคิด VUCA (Volatility, Uncertainty, Complexity, Ambiguity) และ BANI (Brittle, Anxious, Nonlinear, Incomprehensible) ซึ่งสะท้อนถึงสภาพแวดล้อมที่มีความผันผวน ไม่แน่นอน ซับซ้อน และเปราะบาง ผู้เขียนนำหลักพุทธธรรม “อริยสัจ 4” โดยเฉพาะการทำความเข้าใจ “ทุกข์” และ “นิโรธ” มาประยุกต์เพื่อเป็นแนวทางจัดการและดับทุกข์ในบริบทดังกล่าว โดยใช้การบูรณาการองค์ความรู้ทางพุทธศาสนากับแนวคิดจิตวิทยาสมัยใหม่ อาทิ การเจริญสติ (Mindfulness), ความคล่องแคล่วทางอารมณ์ (Emotional Agility) และการค้นหาความหมายในชีวิต (Meaning in Life) ผลการวิเคราะห์เสนอ “โมเดล VUCA–BANI–Ariyasacca” เป็นกรอบแนวคิดใหม่ที่เชื่อมโยงปัจจัยก่อทุกข์จากบริบทโลกยุคใหม่กับแนวทางดับทุกข์เชิงพุทธวิธี โมเดลนี้เน้นทั้งการปรับตัวต่อปัจจัยภายนอกและการพัฒนาภายในจิตใจ อันจะช่วยสร้างภูมิคุ้มกันทางจิตวิญญาณและเสริมสร้างศักยภาพในการเผชิญสถานการณ์ไม่แน่นอนได้อย่างมั่นคงและยั่งยืน ทั้งนี้ โมเดลดังกล่าวสามารถประยุกต์ใช้ได้ทั้งในระดับบุคคลและองค์กร เพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งและความสุขในระยะยาว
Article Details
เอกสารอ้างอิง
Bennett, N. and Lemoine, G. J. (2014). What a difference a word makes: Understanding threats to performance in a VUCA world.
Business Horizons, 57(3), 311-317. https://doi.org/10.1016/j.bushor.2014.01.001
Bodhi, B. (2000). The noble eightfold path: Way to the end of suffering. Kandy: Buddhist Publication Society.
Bodhi, B. (2013). In the Buddha’s words: An anthology of discourses from the Pali canon. Boston: Wisdom Publications.
Brahmapundit, P. (2019). Buddhist wisdom for solving global problems. Bangkok: Dhamma Literature Institute. (In Thai).
Buddhadasa Bhikkhu. (1967). Handbook for mankind. Bangkok: Dhammasapa. (In Thai).
Buddhadasa Bhikkhu. (1988). Heartwood of the Bodhi tree. Bangkok: Thammasapa. (In Thai).
Cascio, J. (2020). Facing the age of chaos. Medium. https://medium.com/@cascio/facing-the-age-of-chaos-b00687b1f51d
Cascio, W. F. (2020). Leading in a VUCA world. Human Resource Management Review, 30(2), 1-4. https://doi.org/10.1016/j.hrmr.2019.100686
David, S. (2016). Emotional agility: Get unstuck, embrace change, and thrive in work and life. New York: Avery.
Frankl, V. E. (2006). Man’s search for meaning. Boston: Beacon Press.
Hari, J. (2022). Stolen focus: Why you can’t pay attention. London: Bloomsbury Publishing.
Harari, Y. N. (2018). Why fascism is so tempting and how your data could power it. TED.
Isarapakdee, S. (2020). Digital stress among Thai youth. Journal of Social Sciences, 12(3), 85-94. (In Thai).
Johannsen, A. (2021). Managing anxiety in an age of instability. Global Leadership Review, 5(1), 15-21.
Kabat-Zinn, J. (2013). Full catastrophe living. New York: Bantam Books.
Limwattana, M. (2021). Social media and mental health: A Thai perspective. Thai Journal of Psychology, 38(2), 110-123. (In Thai).
Niyom, P. (2021). Education in the BANI world: Inner skills for the 21st century. Journal of Research for Local Development, 13(2), 45-60. (In Thai).
Piamphongsarn, P. (2022). Organizational adaptation in the era of digital disruption. Journal of Business Administration, 45(2), 76-83. (In Thai).
Piamsong, P. (2022). Gen Z mental health in Thailand: Social and family pressures. Journal of Behavioral Studies, 14(1), 39-47. (In Thai).
Rahula, W. (1974). What the Buddha taught. New York: Grove Press.
Senge, P. M. (2006). The fifth discipline: The art & practice of the learning organization. New York: Doubleday.
Thich Nhat Hanh. (2013). You are here: Discovering the magic of the present moment. Boston: Shambhala.
Visalo, P. (2020). The truth of suffering and living with it. Journal of Buddhist Philosophy and Psychology, 7(1), 40-55. (In Thai).
Visalo, P. (2022). The changing world and inner transformation. Journal of Buddhist Philosophy and Psychology, 9(1), 1-15. (In Thai).
Wachiramedhi, V. (2018). Dhamma with wings. Bangkok: Amarin Publishing. (In Thai).
