การจัดการความรู้การผลิตและการใช้สารชีวภัณฑ์เพื่อใช้ในการเกษตร กรณีศึกษา กลุ่มวิสาหกิจชุมชนออร์แกนิค

Main Article Content

ธีรศิลป์ กันธา
วาสนา จรูญศรีโชติกำจร
อังคณา ตาเสนา
มัลลิกา ทองเอม

บทคัดย่อ

งานวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อจัดการความรู้ และศึกษาปัญหารวมทั้งแนวทางการขับเคลื่อนขยายผลการผลิตและใช้สารชีวภัณฑ์ ของสมาชิกกลุ่มวิสาหกิจชุมชนออร์แกนิค ตำบลช่องแคบ  อำเภอพบพระ จังหวัดตาก โดยมีผู้ให้ข้อมูลหลัก ได้แก่ ผู้บริหารและสมาชิกจำนวน 20 คน เก็บข้อมูลโดยวิธีการสนทนากลุ่มและการสังเกตุ แล้ววิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา


ผลการวิจัยพบว่า กระบวนการจัดการความรู้มี 7 ขั้นตอน พบว่า องค์ความรู้ในเรื่องของชีวภัณฑ์แบ่งได้เป็น 3 กลุ่ม คือ กลุ่มป้องกันและกำจัดศัตรูพืช กลุ่มบำรุงพืช และกลุ่มพิเศษ การเรียนรู้ของสมาชิกในเรื่องชีวภัณฑ์ ควรจัดทำสื่อเป็นรูปแบบวิดีโอและจัดตั้งเป็นศูนย์การเรียนรู้ รวมทั้งจัดเวทีในการแลกเปลี่ยนและแบ่งปันองค์ความรู้ให้กับสมาชิก และ สำหรับปัญหาและแนวทางขับเคลื่อนนั้นพบว่า ระยะก่อนการใช้สารชีวภัณฑ์นั้นสมาชิกไม่มั่นใจในประสิทธิภาพและขาดองค์ความรู้เกี่ยวกับสารชีวภัณฑ์ ระยะหลังจากการใช้สารชีวภัณฑ์ควรเป็นปัญหาเกี่ยวกับทัศนคติในการใช้งาน การขับเคลื่อนขยายผลสมาชิกควรจัดทำแผนการผลิตและการใช้สารชีวภัณฑ์ และจัดทำ แอปพลิเคชันเพื่อใช้ในการติดต่อสื่อสาร และเผยแพร่องค์ความรู้เกี่ยวกับชีวภัณฑ์

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย (Research Articles)

เอกสารอ้างอิง

กรมส่งเสริมการเกษตร. (2559). มาตรฐานชีวภัณฑ์ที่ใช้ในการควบคุมศัตรูพืช. สืบค้นเมื่อ 22 พฤษภาคม 2566, จาก https://esc.doae.go.th/wpcontent/uploads/2018/12/มาตรฐานชีวภัณฑ์.pdf.

ณัฐธิดา จุมปา. (2566). การจัดการความรู้การบริหารจัดการกลุ่มตามแนวคิดเศรษฐกิจสร้างสรรค์เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่ม กลุ่มวิสาหกิจชุมชนสามัคคีเกษตรอินทรีย์ฟาร์ม ตำบลแม่ฟ้าหลวง อำเภอแม่ฟ้าหลวง จังหวัดเชียงราย. HRD Journal, 14(1), น. 23-39.

ปริยพัชร ทองมั่น และเบจมาศ อยู่ประเสริฐ. (2562). การส่งเสริมการใช้สารชีวภัณฑ์ในการปลูกพริกของเกษตรกรกลุ่มแปลงใหญ่พริก อำเภอพนา จังหวัดอำนาจเจริญ. ใน การประชุมเสนอผลงานวิจัยระดับชาติ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช ครั้งที่ 9 (น. 979-991). นนทบุรี: มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.

สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร. (2566). ข้อมูลเศรษฐกิจการเกษตร. สืบค้นเมื่อ 26 กรกฎาคม 2566, จาก https://www.oae.go.th/view/1/ปัจจัยการผลิต/TH-TH#

สำนักงานปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์. (2565). ข้อมูลพื้นฐานของจังหวัดตาก. สืบค้นเมื่อ 5 กันยายน 2566, จาก https://www.opsmoac.go.th/tak-dwl-files-441391791872.

สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาระบบราชการ. (ม.ป.ป.). การใช้กระบวนการจัดการความรู้พัฒนาองค์กรให้เป็นองค์การแห่งการเรียนรู้. สืบค้นเมื่อ 24 สิงหาคม 2566, จาก https://www.opdc.go.th/file/reader/dGwxfHwNjgyfHxmaWxlXVwbG9hZA.

สุพจน์ บุญแรง. (2562). วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เกษตรอินทรีย์ เล่มที่ 1 ดิน จุลินทรีย์ และชีวภัณฑ์. เชียงใหม่: ส.การพิมพ์.

สุจิตราพร โพธิ์ประดิษฐ์, นิสา พักตร์วิไล, ปัณณ์รภัส ถกลภักดี, อนัญญา โพธิ์ประดิษฐ์ และวีรศักดิ์ ทิชัย. (2565). สภาพและความต้องการนวัตกรรมการถ่ายทอดความรู้แบบจำลองการเกษตรเพื่อความยั่งยืนในการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ กรณีศึกษา: สถานีพัฒนาเกษตรที่สูงในสมเด็จพระนางเจ้านสิริกิติ์พระบรมราชินีนาถ บ้านป่าคา จังหวัดกำแพงเพชร. วารสารการบริหารนิติบุคคลและนวัตกรรมท้องถิ่น, 8(10), น. 91-101.

สุภาพร ภูมิเวียงศิริ, นฤมล สินสุพรรณ และอำนาจ ชนะวงษ์. (2564). การพัฒนารูปแบบการจัดการปัญหาสารเคมีกำจัดศัตรูพืชปนเปื้อนในผัก ผลไม้ และผลิตภัณฑ์ทางการเกษตรอย่างยั่งยืน โดยการมีส่วนร่วมของชุมชนและภาคีเครือข่าย อำเภอหนองนาคำ จังหวัดขอนแก่น. วารสารวิจัยและพัฒนาระบบสุขภาพ, 14(2), น. 36-56.

เสาวลักษณ์ ศักดิ์สกุลคุณากร, นารีรัตน์ สีระสาร และบำเพ็ญ เขียวหวาน. (2566). ความรู้และความต้องการการส่งเสริมควบคุมเพลี้ยแป้งมันสำปะหลังสีชมพูของเกษตรกรในอำเภอบ้านบึง จังหวัดชลบุรี. วารสารวิทยาศาสตร์เกษตรและการจัดการ, 6(3), น. 62-72.

อรพันธ์ อันติมานนท์, จุไรรัตน์ ศรีมณี, ขวัญนภา อุทัยทอง, ภัทรินทร์ คณะมี, ศศิธร ธนะภพ, จำนงค์ ธนะภพ และมงคล อักโข. (2565). การศีกษาผลกระทบจากการใช้สารเคมีอันตรายที่ใช้ในภาคเกษตร (ไกลโฟเสต) และค่าใช้จ่ายสำหรับการรักษาฟื้นฟูสุขภาพของกลุ่มเสี่ยงและกลุ่มผู้ป่วยจากการใช้สารเคมีทางการเกษตร. (รายงานผลการศึกษา). นนทบุรี: กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข.

อารีรัตน์ บุญเรือง และสุกัลยา เชิญขวัญ. (2565). การพัฒนาศักยภาพการผลิตผักเพื่อจำหน่ายร้านค้าปลีกสมัยใหม่ กลุ่มปลูกผักเพื่อการค้าตำบลสระแก้ว จังหวัดขอนแก่น. วารสารเพื่อการพัฒนาเชิงพื้นที่, 14(2), น. 103-121.