แนวทางการสืบทอดประเพณีฮีตสิบสองเพื่อการเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชน

บทคัดย่อ

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้เพื่อศึกษา 1)ความสัมพันธ์เชื่อมโยงของบริบทชุมชน ประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมประเพณีของบ้านสามหมื่น เมืองเฟือง แขวงเวียงจันทน์ สปป.ลาว กับบ้านนาเวียง อำเภอทรายมูล จังหวัดยโสธร 2) บทบาทและคุณค่าของประเพณีฮีตสิบสองต่อการเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชนนาเวียง 3) แนวทางการสืบทอดประเพณีฮีตสิบสองของบ้านนาเวียง เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพโดยใช้วิธีสัมภาษณ์เชิงลึกและการสนทนากลุ่ม วิเคราะห์ข้อมูลแล้วนำเสนอโดยการพรรณนาวิเคราะห์

            ผลการวิจัยพบว่า

      1.  หมู่บ้านทั้งสองมีประวัติศาสตร์ลักษณะสังคมวัฒนธรรมแบบลาวพวนที่เชื่อมโยงสัมพันธ์กันหลักฐานสำคัญคือรายการสิ่งของวัตถุโบราณ พระพุทธรูปเสี่ยงทาย เป็นไปได้ว่าบ้านสามหมื่น คือบรรพบุรุษของบ้านนาเวียงที่ยังคงยึดมั่นในขนบประเพณีฮีตสิบสอง

     2. ประเพณีฮีตสิบสองมีบทบาทต่อการเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชนด้านการสืบทอดพระพุทธศาสนาด้านการสร้างความมั่นคงแก่ระบบครอบครัวและเครือญาติ และด้านการพัฒนาระบบความสัมพันธ์ของคนในชุมชนและต่างชุมชน ประเพณีฮีตสิบสองมีคุณค่าต่อการพัฒนาในระดับบุคคลได้แก่ ด้านจิตใจ ด้านสติปัญญาและความฉลาดทางอารมณ์ ความรู้ความสามารถ ส่วนการพัฒนาในระดับสังคมได้แก่ การสร้างความเชื่อมั่นศรัทธาต่อวัฒนธรรมท้องถิ่น การสร้างความเข้มแข็งในการบริหารจัดการงบประมาณและช่วยสร้างความภาคภูมิใจ ส่วนคุณค่าต่อการพัฒนาชุมชนได้แก่ การพัฒนา        ด้านเศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม การศึกษา การปกครอง การสื่อสารและเทคโนโลยี สุขภาพและสาธารณสุข

     3. แนวทางการสืบทอดประเพณีฮีตสิบสองได้แก่ การกำหนดระยะเวลาการปฏิบัติประเพณีแต่ละเดือนให้ชัดเจนสอดคล้องกับสภาพสังคม เพิ่มช่องทางการประชาสัมพันธ์ให้หลากหลายและทันสมัย ส่งเสริมให้เด็กและเยาวชนได้มีส่วนร่วมในการสืบทอดประเพณี