การศึกษาองค์ประกอบของความรู้ของอาจารย์ ในการจัดการเรียนรู้ เรื่อง การพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์

Main Article Content

นฤเบศ ลาภยิ่งยง
ยุพิน พิพิธกุล
ชาญณรงค์ เฮียงราช

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาองค์ประกอบของความรู้ที่จำเป็นในการจัดการเรียนรู้เรื่องการพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์ของอาจารย์ระดับมหาวิทยาลัย โดยใช้การวิจัยเชิงพัฒนา การวิจัยแบ่งออกเป็น 3 ระยะ ระยะที่ 1 ศึกษาองค์ประกอบของความรู้ของอาจารย์ในการจัดการเรียนรู้เรื่องการพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์ โดยการสังเคราะห์แนวคิด ทฤษฎี จากเอกสาร ตำรา และงานวิจัยที่เกี่ยวข้อง ระยะที่ 2 พัฒนาองค์ประกอบของความรู้ของอาจารย์ในการจัดการเรียนรู้ เรื่องการพิสูจน์ โดยการสนทนากลุ่มและใช้วิธีฉันทามติแบบพหุลักษณะ ผู้เข้าร่วมสนทนากลุ่มประกอบด้วยผู้ทรงคุณวุฒิทางคณิตศาสตร์ จำนวน 4 ท่าน ผู้ทรงคุณวุฒิทางคณิตศาสตรศึกษา จำนวน 3 ท่าน และนักศึกษาวิชาเอกคณิตศาสตร์ที่เคยศึกษาเรื่องการพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์ จำนวน 5 ท่าน และระยะที่ 3 การยืนยันองค์ประกอบของความรู้ของอาจารย์ในการจัดการเรียนรู้เรื่องการพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์ ที่ได้จากระยะที่ 2 เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยคือ แบบสอบถามองค์ประกอบของความรู้ของอาจารย์ในการจัดการเรียนรู้เรื่องการพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์ โดยนำแบบสอบถามซึ่งประกอบด้วย 3 องค์ประกอบหลัก คือ ความรู้ด้านเนื้อหา ความรู้ด้านการจัดการเรียนรู้ และความรู้ด้านการเรียนรู้ของผู้เรียน มีทั้งหมด 56 ข้อ ไปทดสอบกับอาจารย์ที่สอนการพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์ ในมหาวิทยาลัยราชภัฏ จำนวน 260 คน ที่ได้จากการสุ่มแบบแบ่งชั้นในภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2556 แล้วนำผลที่ได้ไปวิเคราะห์องค์ประกอบเชิงยืนยัน (Confirmatory Factor Analysis)


ผลการวิจัยพบว่า องค์ประกอบหลักที่จำเป็นในการในการจัดการเรียนรู้เรื่องการพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์ ได้แก่ ความรู้ด้านการจัดการเรียนรู้ ประกอบด้วยองค์ประกอบรอง ได้แก่ ความรู้ในหลักสูตรคณิตศาสตร์ ความรู้ในการจัดการเรียนการสอนคณิตศาสตร์ และความรู้ในการวัดผลและประเมินผลการเรียนรู้คณิตศาสตร์ ความรู้ด้านเนื้อหา ประกอบด้วยองค์ประกอบรอง ได้แก่ ความรู้ในเนื้อหาร่วม ความรู้ในเนื้อหาเฉพาะ และความรู้ในขอบข่ายทางคณิตศาสตร์ และความรู้ด้านการเรียนรู้ของผู้เรียน ประกอบด้วยองค์ประกอบรอง ได้แก่ ความรู้ในการแสดงมโนทัศน์การพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์ และความรู้ในการสร้างมโนทัศน์

Article Details

ประเภทบทความ
บทความวิจัย (Research Articles)

เอกสารอ้างอิง

ขจรศรี วรรณสถิต. (2544). ปัญหาในการพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์ระดับปริญญาตรี. ปริญญานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาคณิตศาสตร์ บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช.
ประเวศ วะสี. (2543). ปฏิรูปการเรียนรู้ผู้เรียนสำคัญที่สุด. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.
ยุพิน พิพิธกุล. (2545). การเรียนการสอนคณิตศาสตร์ยุคปฏิรูปการศึกษา. กรุงเทพฯ : บพิธการพิมพ์.
วัชระ น้อยมี. (2551). การพัฒนาชุดการเรียนการสอนแบบสืบสวนสอบสวน เรื่อง การให้เหตุผลและการพิสูจน์ทางคณิตศาสตร์ เพื่อส่งเสริมทักษะการให้เหตุผลของผู้เรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4. ปริญญานิพนธ์การศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการมัธยมศึกษา บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2554). ครูคณิตศาสตร์มืออาชีพเส้นทางสู่ความสำเร็จ. กรุงเทพฯ : อรุณการพิมพ์.
สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี. (2555). การวัดผลและประเมินผลคณิตศาสตร์. กรุงเทพฯ : ซีเอ็ดยูเคชั่น.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาแห่งชาติ. (2542). พระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542. กรุงเทพฯ : พริกหวานกราฟฟิค.
สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา. (2555). “มาตรฐานคุณวุฒิระดับปริญญาตรี สาขาวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์ พ.ศ. 2554”. เอกสารแนบท้ายประกาศกระทรวงศึกษาธิการ. กรุงเทพฯ : สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา.
สุเทพ ทองอยู่. (2533). “ปัญหาทางคณิตศาสตร์” ใน เอกสารประกอบการอบรมครูคณิตศาสตร์ ครั้งที่ 6 วันที่ 9-10 พฤษภาคม 2533”. หน้า 1-23. กรุงเทพฯ : คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ.
Bittinger, M. L. (1972). Logic and Proof. Massachusette : Addison-Wesley.
Boyatzis, E. Richard. (1982). The Competent Manager : A Model for Effective Performance. New York : Wiley.
Fennema, E. and M. L. Franke. (1992). “Teachers’ Knowledge and Its Impact”. In Grouws, D.A., ed. Handbook of Mathematics Teaching and Learning. pp. 147-164. New York : Macmillan.
Hersh, R. (1993). “Proving is Convincing and Explaining”. Educational Studies in Mathematics. 24(4) : 389-399.
Markel, W. D. (1994). “The Role of Proof in Mathematics Education”. School Science and Mathematics. 94(6) : 291-295.
Moore, Robert Crumley. (1990). College Students’ Difficulties in Learning to Do Mathematical Proof. Athens : The University of Georgia.
National Council of Teachers of Mathematics. (2000). Principles and Standards for School Mathematics. Reston, VA : National Council of Teachers of Mathematics.
Solow, Daniel. (2002). How to Read and Do Proofs. 3rd ed. New York : John Wiley & Son.
Welder, M. Rachael. (2007). Preservice Elementary Teachers’ Mathematical Content Knowledge of Prerequisite Algebra Concepts. Doctoral Dissertation, Department of Mathematics, Montana State University.
Wendy, A. O’hanlo. (2010). Characterizing the Pedagogical Content Knowledge of Pre-service Secondary Mathematics Teacher. Doctoral Dissertation, Department of Mathematics, Illinois State University.