“การเปลี่ยนแปลงทางความหมายของคำ”: สาเหตุและผลที่เกิดขึ้นบางประการเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงทางความหมายในคำภาษาไทยโดยพิจารณาเปรียบเทียบความหมายใหม่ที่เกิดขึ้นกับความหมายเดิม

บทคัดย่อ

ความหมายของคำเป็นส่วนของภาษาที่มีการเปลี่ยนแปลงได้ เพราะความหมายของคำไม่ได้ มีเพียงความหมายเดียว จึงทำให้เกิดความหมายใหม่ขึ้นมาเมื่อเทียบกับความหมายเดิม บทความนี้  จึงเสนอ 2 ประเด็น ได้แก่ 1) สาเหตุที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงทางความหมาย และ 2) ผลที่เกิดขึ้นบางประการเมื่อเกิดการเปลี่ยนแปลงทางความหมายในคำภาษาไทยโดยพิจารณาเปรียบเทียบความหมายใหม่ที่เกิดขึ้นกับความหมายเดิม พบว่า สาเหตุของการเปลี่ยนแปลงความหมายมาจาก 6 สาเหตุ คือ 1) สาเหตุทางด้านภาษา 2) สาเหตุด้านประวัติศาสตร์และความก้าวหน้าทางวิทยาการ   3) สาเหตุทางด้านสังคม 4) สาเหตุทางจิตวิทยา 5) สาเหตุจากอิทธิพลจากภาษาต่างประเทศ และ 6) สาเหตุจากความจำเป็นที่จะต้องมีชื่อใหม่ ส่วนผลที่เกิดขึ้นบางประการเมื่อเปลี่ยนแปลงความหมายในคำ พบว่า มี 2 ด้าน คือ 1) ผลที่เกิดกับขอบเขตของการเปลี่ยนแปลงทางความหมาย ได้แก่ ความหมายแคบลงและความหมายกว้างออก โดยมีปัจจัยด้านเวลาเป็นสิ่งที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงความหมาย นอกจากนี้ ขอบเขตของการเปลี่ยนแปลงความหมายยังเกิดการขยายออกด้วยการใช้ในเชิงเปรียบเทียบที่เรียกว่า “การขยายความหมายเชิงอุปลักษณ์” 2) ผลที่เกิดกับ การเปลี่ยนแปลงในการประเมินทางความหมาย ได้แก่ การเปลี่ยนแปลงความหมายเชิงบวกและเชิงลบ โดยเฉพาะความหมายเชิงลบเกิดจากคำศัพท์นั้นมีความหมายไม่สุภาพหรือแย่ลงกว่าเดิม ซึ่งอาจทำให้คำศัพท์นั้นกลายเป็นคำต้องห้าม