รักแห่งสยาม : สัญญะ มายาคติ และเพศนอกกรอบในสังคมไทย
Main Article Content
บทคัดย่อ
ในปัจจุบันมีภาพยนตร์ ละครชุด (ซีรีส์) และมิวสิกวิดีโอจำนวนมากนำเสนอภาพที่มีเนื้อหาเกี่ยวข้องกับ เพศนอกกรอบ แต่มีการศึกษาสัญญะกับความหมายของภาพยนตร์ที่มีเนื้อหาเกี่ยวข้องกับเพศนอกกรอบ หรือมีเพศนอกกรอบร่วมแสดงจำนวนไม่มากนัก การศึกษาครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาสัญญะและเนื้อหา (Content/Message) ภาพยนตร์ที่มีเนื้อหาเกี่ยวข้องกับเพศนอกกรอบ ผ่านภาพยนตร์เรื่องรักแห่งสยาม โดยมีแนวคิดทฤษฎีความคิดสร้างสรรค์ สัญวิทยาและมายาคติ อีกทั้งแนวคิดเรื่องเพศนอกกรอบมาเป็นกรอบในการศึกษา โดยใช้วิธีวิเคราะห์เนื้อหา สัญญะในภาพยนตร์และการสัมภาษณ์เชิงลึกในการศึกษาและรวบรวมข้อมูล จากผลการวิจัยพบว่า เนื้อหาสัญญะที่ผู้กำกับสอดแทรกไว้ในภาพยนตร์นั้นสะท้อนเรื่องราวความรักในมุมต่าง ๆ ที่ปรากฏอยู่ในสังคมไทย ไม่ว่าจะเป็นความรักตนเอง ความรักครอบครัว มิตรภาพของกลุ่มเพื่อน หรือแม้กระทั่งความรักของกลุ่มเพศนอกกรอบ โดยมุมมองเนื้อหาสารผ่านสัญญะและการตีความทางมายาคติ ที่ทำให้ภาพยนตร์เรื่อง “รักแห่งสยาม”ซึ่งเป็นภาพยนตร์ที่มีเนื้อหาเกี่ยวข้องกับเพศนอกกรอบได้รับการยอมรับจากสังคมไทย แม้ในปัจจุบันภาพยนตร์เรื่องนี้ก็ได้รับการกล่าวถึง ทั้งเนื้อหาสาร รวมทั้งเพลงประกอบภาพยนตร์ และในปี พ.ศ. 2558 ภาพยนตร์เรื่อง“รักแห่งสยาม” ได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นมรดกภาพยนตร์แห่งชาติ จากหอภาพยนตร์แห่งชาติ
Article Details
เอกสารอ้างอิง
กนกวรรณ ธราวรรณ. (2555). รัฐไทยกับชีวิตคู่แบบเพศวิถีนอกขนบ. สืบค้นจากhttp://www2.ipsr.mahidol.ac.th/ConferenceVIII/ShowAbstract.php?article_id=7
กรัณย์ จิตธารารักษ์. (2559, 28 มกราคม). Senior Creative EFM และ พิธีกรรายการ Movie Seat GMM GRAMMY [บทสัมภาษณ์].
กาญจนา แก้วเทพ. (2542). การวิเคราะห์สื่อ: แนวคิดและเทคนิค (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: เอดิสัน เพรส โพรดักส์.
กาญจนา แก้วเทพ, กิตติ กันภัย, และปาริชาติ สถาปติ านนท ์ สโรบล. (2543). มองสือ่ ใหม่ มองสงั คมใหม่. กรงุ เทพฯ:เอดิสัน เพรส โพรดักส์.
กาญจนา แก้วเทพ และสมสุข หินวิมาน. (2553). สายธารแห่งนักคิดเศรษฐศาสตร์การเมืองกับสื่อสารศึกษา.กรุงเทพฯ: ภาพพิมพ์.
กิ่งรัก อิงคะวัต. (2542). รูปแบบการดำเนินชีวิต พฤติกรรมการบริโภค และพฤติกรรมการเปิดรับสื่อของกลุ่มชาย
รักชาย (เกย์) ในเขตกรุงเทพมหานคร (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.
ไกรวุฒิ จุลพงศธร. (2550). รักแห่งสยาม: ภาพยนตร์โดย ชูเกียรติ ศักดิ์วีระกุล. สารคดี, 23(273), 141-145.
ฉลองรัตน์ ทิพย์พิมาน. (2539). วิเคราะห์โครงสร้างการเล่าเรื่องในภาพยนตร์อเมริกันที่มีตัวเอกเป็นสตรี (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.
นฤพนธ์ ด้วงวิเศษ. (2556). พื้นที่ของเพศนอกกรอบในสังคมไทย ในมิติการเมืองและวัฒนธรรม. สืบค้นจาก http://www.sac.or.th/main/content_detail.php?content_id=733
นัทธนัย ประสานนาม. (2559, 19 มกราคม). นักวิชาการด้านภาพยนตร์และอาจารย์ประจำภาควิชาวรรณคดี คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ [บทสัมภาษณ์].
นิสิตา อยู่อำไพ และอรชา ตุลานันท์. (2550). ความสัมพันธ์ระหว่างปัจจัยด้านครูกับการคิด สร้างสรรค์ของเด็กอนุบาลในโรงเรียนสังกัดสำนักงานคณะกรรมการศึกษาขั้นพื้นฐาน กรุงเทพมหานคร. วารสารคณะ ครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2(1), 378-387.
บริษัท Zocial inc. (2556). The Gayest Countries in The world ประเทศไทยขึ้นแท่น เกย์เยอะ มาก ที่สุดอันดับ 10 ของโลก. สืบค้นจาก http://www.zocialinc.com/?s=%E0%B9%80%E0%
B8%81%E0%B8%A2%E0%B9%8C
ปณิธี บราวน์. (2557). ความหลากหลายทางเพศกับพหุวัฒนธรรมใน สังคมไทย: การสำ?รวจองค์ความรู้. วารสารสังคมศาสตร์คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 44(2), 51-70.
ปาณิสรา มงคลวาที. (2550). การนำเสนอภาพกลุ่มชายรักชายในภาพยนตร์ไทยปี พ.ศ. 2550 (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์). มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, กรุงเทพฯ.
ผลวิจัย เผย คู่รักเกย์เเบ่งภาระงานบ้าน ได้ดีกว่าคู่รักต่างเพศ. (2558, มิถุนายน 18). ประชาชาติธุรกิจออนไลน์.สืบค้นจาก http://www.prachachat.net/news_detail.php?newsid=1434607316
พิสณฑ์ สุวรรณภักดี. (2555). ความเป็นประพันธกรในภาพยนตร์ของ อังเดร ทาร์คอฟสกี้ (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, กรุงเทพฯ.
รณภพ นพสุวรรณ. (2555). มุมมองของนักประชาสัมพันธ์ที่มีต่อเพศที่สามในงานประชาสัมพันธ์ (วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต ไม่ได้ตีพิมพ์). มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย, กรุงเทพฯ.
วันวิสาข์ เจริญนาน. (2555). เมโทรเซ็กส์ชวล (Metrosexual): สำรวจการดูแลบำรุงสุขภาพและความรักสวยรักงามของตนเอง ในกลุ่มชายไทยแห่งมหานคร: กรณีศึกษาตัวอย่างประชาชนในเขตกรุงเทพมหานคร. สืบค้นจาก http://www.isranews.org/about-us/72-2012-08-12-13-59-01/5239
วิเชียร ลัทธิพงศ์พันธ์. (2557). The Common Ground: Create, Innovate and Communicate. (เอกสารประกอบคำสอน). กรุงเทพฯ: สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์. (อัดสำเนา)
ไศลทิพย์ จารุภูมิ. (2558, 25 ธันวาคม). อาจารย์ประจำ?ภาควิชาภาควิชาภาพยนตร์ คณะนิเทศศาสตร์ จุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัย [บทสัมภาษณ์].
สุทธิพงษ์ นุกูลเอื้ออำ?รุง. (2559, 24 มกราคม). นักวิจารณ์ภาพยนตร์ในฉายา A-Bellamy และนักวิจารณ์ภาพยนตร์ ประจำนิตยสาร Starpic [บทสัมภาษณ์].
เสาวรินทร์ สายรังษี. (2548, มกราคม 14). เมโทรเซ็กช่วล: ผู้บริโภคน้องใหม่ในตลาดเครื่องสำอาง. มติชนรายวัน, 28(9806).
อภิรดา มีเดช. (2557). “มะเดี่ยว” ชูเกียรติ: Coming-of-age for all. สืบค้นจาก http://waymagazine.org/chukiat/
ภาษาอังกฤษ
Chandler, D. (1994). Semiotics for beginners. Csikszentmihalyi and Csikszentmihalyi. 1988 cited in Carr, Alan. (2004: 63-70). Positive psychology. NY: Brunner-Routledge.
Mcquillan, M. (2000). The Narrative Reader. London: Pearson.
Torrance, E. P., and Myers, R. E. (1962). Creative learning and teaching. NY: Good.
Vialle, W., Lysaght, P., and Verenikina, I. (2002). Handbook on child development. Katoomba, NSW: Social Science Press.