กลยุทธ์การสื่อสารในการปรับตัวของสถาบันศาสนา กรณีศึกษา วัดปราสาท จังหวัดนนทบุรี

บทคัดย่อ

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ 2 ประการได้แก่ 1) เพื่อศึกษากลยุทธ์การสื่อสารที่เปลี่ยนแปลงตั้งแต่อดีตสู่ปัจจุบันของวัดปราสาท จังหวัดนนทบุรี 2) เพื่อศึกษาบทบาทหน้าที่วัดปราสาทในฐานะของสื่อสถานที่ตั้งแต่อดีตสู่ปัจจุบัน โดยมีระเบียบวิธีวิจัยคือ การวิจัยเชิงคุณภาพโดยใช้เครื่องมือ การสัมภาษณ์เชิงลึก การสัมภาษณ์แบบไม่เป็นทางการและการสังเกตการณ์ โดยใช้แนวคิดและทฤษฎีกระบวนการกลายเป็นโลกฆราวาส หน้าที่นิยม กลยุทธ์การสื่อสารและส่วนประสมการตลาดมาเป็นแนวทางในการวิจัยครั้งนี้

ผลวิจัย พบว่า เมื่อบริบททางสังคมและวัฒนธรรมรอบข้างเปลี่ยนแปลงไป ส่งผลทำให้วัดปราสาทที่ในอดีตเคยเป็นพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์ถูกลดบทบาทลง วัดจึงต้องพยายามปรับตัวจากเดิมที่ตนเองเป็นสื่อสถานที่ที่ให้ความหมายในด้านความศักดิ์สิทธิ์ ต้องปรับตัวให้กลายเป็นพื้นที่ทางโลกเพื่อที่จะตอบโจทย์กับคนรุ่นใหม่ผ่านกลยุทธ์การสื่อสารที่เปลี่ยนแปลงไปทั้งในด้านผู้ส่งสาร ผู้รับสาร สารและช่องทางการสื่อสาร โดยเน้นการสื่อสารกับบุคคลภายนอกให้มากนอกมากยิ่งขึ้นเพื่อเป็นการขยายกลุ่มเป้าหมายให้กว้างยิ่งขึ้นและเมื่อกลยุทธ์การสื่อสารของวัดเปลี่ยนแปลงไป ส่งผลทำให้บทบาทหน้าที่ของวัดในปัจจุบันมีลักษณะที่เป็นพลวัต มีความเปลี่ยนแปลงไปตามยุคสมัยปัจจุบันแต่ก็ยังคงบทบาทหน้าที่คงเดิมอยู่บ้างเพื่อที่จะรักษาสถานะความเป็นสถาบันศาสนาให้คงอยู่ต่อไป

กลยุทธ์การสื่อสารของวัดปราสาทในปัจจุบันเป็นการผสมผสานระหว่างการสื่อสารแบบทางธรรมและการสื่อสารด้วยการใช้กลยุทธ์ทางการตลาดเข้าด้วยกันและหากทางวัดนั้นมีการปรับตัวและมีการเลือกใช้กลยุทธ์ที่เหมาะสมในการถ่ายทอดเนื้อหาสารไปสู่ผู้บริโภคก็จะทำให้วัดในฐานะของสื่อสถานที่สามารถดึงคนเข้ามาร่วมกิจกรรมของทางวัดได้อย่างสม่ำเสมอและสามารถคงอยู่ภายใต้การเปลี่ยนแปลงของยุคสมัยได้อย่างลงตัว