แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของบุคลากร: การบริหารเพื่อทางรอดของโรงเรียนขนาดเล็กคุณภาพ โรงเรียนบ้านทับกุมารทอง
คำสำคัญ:
ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลง, โรงเรียนขนาดเล็กคุณภาพ, การบริหารเพื่อทางรอดบทคัดย่อ
การวิจัยเรื่องแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของบุคลากร : การบริหารเพื่อทางรอดของโรงเรียนขนาดเล็กคุณภาพ โรงเรียนบ้านทับกุมารทอง มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาระดับภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของบุคลากร : การบริหารเพื่อทางรอดของโรงเรียนขนาดเล็กคุณภาพ โรงเรียนบ้านทับกุมารทอง 2) เพื่อศึกษาปัจจัยสำคัญที่มีผลต่อภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของบุคลากร : การบริหารเพื่อทางรอดของโรงเรียนขนาดเล็กคุณภาพ โรงเรียนบ้านทับกุมารทอง 3) เพื่อหาแนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของบุคลากร : การบริหารเพื่อทางรอดของโรงเรียนขนาดเล็กคุณภาพ โรงเรียนบ้านทับกุมารทอง ประชากรที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ ผู้บริหาร 1 คน ครู 8 คน และคณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน 7 คน ปีการศึกษา 2563 รวมทั้งสิ้น 16 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถาม และแบบบันทึกข้อมูลการสนทนากลุ่ม การวิเคราะห์ข้อมูลทางสถิติโดยหาค่าเฉลี่ย ค่าส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า
- ระดับภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของบุคลากร : การบริหารเพื่อทางรอดของโรงเรียนขนาดเล็กคุณภาพ โรงเรียนบ้านทับกุมารทอง ในภาพรวม อยู่ในระดับปานกลาง เมื่อพิจารณาเป็นรายด้านค่าเฉลี่ยด้านการมีอิทธิพลอย่างมีอุดมการณ์ การกระตุ้นทางปัญญา การคำนึงถึงความเป็นปัจเจกบุคคล อยู่ในระดับปานกลาง และการสร้างแรงบันดาลใจ อยู่ในระดับมาก
- ปัจจัยที่มีผลต่อภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของบุคลากร : การบริหารเพื่อทางรอดของโรงเรียนขนาดเล็กคุณภาพ โรงเรียนบ้านทับกุมารทอง ดังนี้ การเปิดโอกาสให้ผู้ร่วมงานได้แสดงความคิดเห็น จัดให้มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ในด้านความรู้ การปฏิบัติงานและประสบการณ์ซึ่งกันและกัน การได้แสดงความคิดเห็นอย่างมีเหตุผล การวางแผนและกำหนดแนวทางการดำเนินงานที่ชัดเจน สนับสนุนบุคลากรให้พัฒนาทักษะการปฏิบัติงาน มีการเอาใจใส่ผู้ร่วมงานเป็นรายบุคคลอย่างจริงใจ สร้างความวางใจซึ่งกันและกัน ส่งเสริมให้ผู้ร่วมงานได้พัฒนาศักยภาพตามความสนใจ
- แนวทางการพัฒนาภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของบุคลากร : การบริหารเพื่อทางรอดของโรงเรียนขนาดเล็กคุณภาพ โรงเรียนบ้านทับกุมารทอง ดังนี้ 1) พัฒนาวิสัยทัศน์ ต้องมีการพัฒนาวิสัยทัศน์ที่ดีสำหรับองค์กรในอนาคต และมีการกำหนดทิศทางหรือแนวทางในการดำเนินงาน สร้างสังคมการทำงานแบบมีส่วนร่วม 2) พัฒนาความผูกพันและศรัทธา ต้องมีการยอมรับฟังความคิดเห็นของผู้ร่วมงาน มีการประสานงานที่ดี สร้างความสัมพันธ์ระหว่างผู้ร่วมงาน ปฏิบัติตามหน้าที่อย่างสม่ำเสมอ และยอมรับค่านิยมของผู้ร่วมงาน 3) มีการสนับสนุนการเรียนรู้ขององค์การ ต้องมีพัฒนาทักษะและใช้สื่อนวัตกรรมใหม่ๆ ให้กับผู้ร่วมงานอย่างต่อเนื่อง มีการจัดอบรม ศึกษาดูงาน ศึกษาบุคคลต้นแบบที่มีพฤติกรรมภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงที่ดี ให้คำแนะนำกับผู้ร่วมงาน 4) ผู้นำต้องเป็นผู้ติดตามการตอบสนองของผู้ตาม ต้องมีการกระตุ้นให้เกิดการคิดค้น สื่อ นวัตกรรมใหม่ๆ มีการสังเกตผู้ร่วมงาน สร้างความเชื่อใจในการปฏิบัติงาน มีการนิเทศ ติดตาม และประเมินผลอย่างสม่ำเสมอ ใช้งานวิจัยเข้ามาช่วยในการแก้ปัญหาและการพัฒนาพฤติกรรมภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลง
5) สนับสนุนให้มีการจัดประชุมปฏิบัติการ ต้องมีเรียนรู้โดยการลงมือปฏิบัติจริง ส่งเสริมการพัฒนาศักยภาพของตนเอง ให้โอกาสผู้ร่วมงานได้เรียนรู้การทำงานเชิงรุกและเกิดความกระตือรือร้น มีทักษะตัดสินใจที่ดีได้ด้วยตัวเอง พัฒนาทักษะและประสบการณ์ในการวางแผนและการเรียนรู้สำหรับการเปลี่ยนแปลง
เอกสารอ้างอิง
กุลนรี ถนอมสุข. (2551). การวิเคราะห์อิทธิพลทางตรงและทางอ้อมของภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของครูที่มีต่อคุณภาพนักเรียน. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต). จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร.
ชาติชัย อุดมกิจมงคล. (2558). ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงกับประสิทธิผลการบริหารงานของผู้บริหารเทศบาลตำบลในเขตจังหวัดสกลนคร. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร. สกลนคร.
ทิพากร วรรณพฤกษ์. (2554). การศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษากับองค์การแห่งการเรียนรู้ของสถานศึกษาในสำนักงานเขตบางขุนเทียน สังกัดกรุงเทพมหานคร. (สารนิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ. กรุงเทพมหานคร.
นฤมล โยคานุกุล. (2556). ภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สังกัดองค์การบริหารส่วนจังหวัดนครราชสีมา. (สารนิพนธ์พุทธศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. กรุงเทพมหานคร.
เนตร์พัณณา ยาวิราช. (2556). การจัดการเปลี่ยนแปลงและการพัฒนาองค์การ : Managing Change and Organization Development. (พิมพ์ครั้งที่ 1). กรุงเทพฯ: ทริปเพิ้ล กรุ๊ป.
ผกาวดี สุวงศ์. (2558). การบริหารโรงเรียนขนาดเล็กแนวใหม่ : ทางรอดหรือทางเลือก. สืบค้นเมื่อ 23 ตุลาคม 2563, จาก http://gg.gg/mwg5w
ผกาพรรณ์ เชื้อเมืองพาน. (2553). ปัจจัยที่ส่งผลต่อภาวะผู้นาการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารโรงเรียนในจังหวัดลาปาง. (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช. สืบค้นจาก ฐานข้อมูลงานวิจัย ThaiLis Digital Collection
พรรณิภา เติมศักดิ์. (2552). การพัฒนาภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษานครราชสีมา เขต 1. (การศึกษาอิสระการศึกษามหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยมหาสารคาม. มหาสารคาม.
พระกฤศกร อัครภพเมธี. (2557). การศึกษาภาวะผู้นําการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารโรงเรียนประถมศึกษาสังกัดกรุงเทพมหานคร เขตคลองเตย. วารสารอิเล็กทรอนิกส์ทางการศึกษา, 9(3), 383 - 391.
พระมหาวุฒิชัย วชิรเมธี. (2552). ภาวะผู้นำจากเนลสัน มันเดลา ถึงโอบามาแห่งทำเนียบขาว. สงขลา: สำนักวิชาการ มหาวิทยาลัยหาดใหญ่.
วิเชียร โทกุล. (2552). ความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารโรงเรียนกับการพัฒนาบุคลากรของโรงเรียนประถมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาอุดรธานี. วิทยานิพนธ์ ค.ม. อุดรธานี: มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี.
สมคิด บางโม. (2544). หลักการบริหารการศึกษา. (พิมพ์ครั้งที่ 4). กรุงเทพมหานคร: สถาบันราชภัฏพระนคร.
สมศักดิ์ วิไลแก้ว. (2552). ปัจจัยที่ส่งผลต่อภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษาโรงเรียนสังกัดเทศบาลนครขอนแก่น. (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิยาลัยขอนแก่น. ขอนแก่น.
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (2554). แนวทางการประเมินคุณภาพตามมาตรฐานการศึกษาขั้นพื้นฐานเพื่อการประกันคุณภาพภายในของสถานศึกษา. กรุงเทพมหานคร: สำนักงานฯ.
สำนักงานสถาบันพัฒนาข้าราชการพลเรือน. (2553). หลักสูตรผู้นำทีมที่มีประสิทธิภาพ (Effective Team Leader). กรุงเทพมหานคร: สำนักงานฯ.
สิทธิพล พหลทัพ. (2552). ปัจจัยที่ส่งผลต่อภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาขอนแก่น เขต 3. (การศึกษาอิสระครุศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยขอนแก่น. ขอนแก่น.
Bass, B.M., & B.J. Avolio. (1994). Transformational Leadership Development. Pola Alto, California : Consulting Psychologists Press.
Crosswell, Leanne & Elliott, Robert. (2004). Committed Teachers, Passionate Teachers: The Dimension of Passion Associated with Teacher Commitment and Engagement. In Jeffrey, Ruth (Ed.) AARE Conference 2004. AARE, Australia, Vic. Melbourne, pp. 1-12.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2022 วารสารครุศาสตร์วิชาการ มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย

อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.