การศึกษาสภาวะปราศจากฟันน้ำนมผุในเด็กปฐมวัย ความรู้ ทัศนคติ แรงจูงใจของครูผู้ดูแลเด็ก และกิจกรรมสร้างเสริมสุขภาพช่องปากในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก จังหวัดอุบลราชธานี
คำสำคัญ:
สภาวะปราศจากฟันน้ำนมผุในเด็กปฐมวัย, ความรู้ ทัศนคติ แรงจูงใจของครูผู้ดูแลเด็ก, กิจกรรมสร้างเสริมสุขภาพช่องปากในศูนย์พัฒนาเด็กเล็กบทคัดย่อ
การศึกษาเชิงสำรวจนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อสำรวจสภาวะปราศจากฟันผุ และการดำเนินงานสร้างเสริมสุขภาพช่องปากของเด็กปฐมวัยในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก จังหวัดอุบลราชธานี เก็บข้อมูลจากครูผู้ดูแลเด็กในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก จังหวัดอุบลราชธานี จำนวน 279 คน และเจ้าหน้าที่ในหน่วยบริการสาธารณสุขที่เป็นพื้นที่ศึกษา จำนวน 136 คน เก็บข้อมูลด้วยแบบสอบถาม และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา
ผลการศึกษาพบว่า ศูนย์พัฒนาเด็กเล็กมีอัตราเด็กปราศจากฟันผุในระดับสูง ร้อยละ 50.2 ครูส่วนใหญ่มีความรู้ ทัศนคติและแรงจูงใจในระดับสูง (ร้อยละ 95.3, 69.9 และ 62.4 ตามลำดับ) แต่ยังมีความเข้าใจคลาดเคลื่อนบางประการเกี่ยวกับการดูแลฟันน้ำนม การตรวจช่องปาก และการใช้ยาสีฟันผสมฟลูออไรด์ ศูนย์ส่วนใหญ่ดำเนินกิจกรรมสร้างเสริมสุขภาพช่องปากได้ดีมาก (ร้อยละ 94.3) แต่มีข้อจำกัดด้านบุคลากร งบประมาณ และเทคโนโลยี การมีส่วนร่วมของครอบครัวและชุมชนอยู่ในระดับมาก (ร้อยละ 54.1) แต่ยังขาดบทบาทในการกำหนดนโยบายร่วมกัน หน่วยบริการสาธารณสุขมีการจัดบริการ
ที่ครอบคลุมทุกประเด็น (ร้อยละ 87.5–94.1) แต่กลับพบว่าสัดส่วนศูนย์ที่มีเด็กปราศจากฟันผุระดับต่ำมีมากกว่าระดับสูง สะท้อนถึงประสิทธิผลที่ยังไม่บรรลุเป้าหมาย ดังนั้น จึงควรให้ความสำคัญกับการยกระดับคุณภาพการดำเนินงานและพัฒนาความร่วมมือระหว่างหน่วยงาน เพื่อจัดสรรทรัพยากรและส่งเสริมแรงจูงใจของครูในการสร้างผลลัพธ์ด้านสุขภาพช่องปากที่ยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
Aksorn, W. (2016). Key success factors of the management of children development center: A case study of children development centers Nong Pling, Nakhon Sawan Province. Southeast Bangkok Journal (Humanities and Social Sciences), 2(1), 91–102.
Asawakun, W. (2019). Oral health services in primary care among specific target groups in the 5th health region. Srinakharinwirot University Dental Journal, 12(1), 65–80.
Auengpech, K., Thammasit, P., & Rujimethabhas, S. (2022). Factors affecting administrative success of the child development centers under the local administrative organizations in Sukhothai Province according to 2019 National Standard for Early Childhood Care, Development and Education. Journal of Roi Kaensarn Academi, 7(10), 411–429.
Baltacı, E., Baygın, Ö., Tüzüner, T., & Korkmaz, F. M. (2019). Evaluation of the knowledge, attitudes and behaviors of pre-school teachers on oral and dental health in the city center of Trabzon. European Oral Research, 53(1), 12-20. https://doi.org/10.26650/EOR.20199213
Bhuarbon, P., & Laohasiriwong, W. (2019). Family and community participation in oral health promotion system development of children in Nongphu Child Care Center, Khaowong District, Kalasin Province. Journal of the Office of DPC 7 Khon Kaen, 19(1), 11–26.
Bureau of Dental Health. (2018). The 8th national oral health survey 2017 of Thailand. Bangkok: Samcharoen Panich (Bangkok) Co., Ltd.
Bureau of Dental Health. (2024). The 9th national oral health survey 2023 of Thailand. Nonthaburi: Department of Health.
Densamut, W. (2017). Administrative factors affecting the standards-based implementation of child care centers under Nong Chok Office area, Bangkok. Journal of Rajanagarindra, 14(32), 37–48.
Department of Health, Ministry of Public Health. (2022). Strategic plan for developing health promotion and environmental health systems for a period of 5 years (2023–2027). Bangkok: Aksorn Graphic and Design Printing House.
Early Childhood Development Policy Office, Office of the Education Council Secretariat. (2019). National early childhood development standards (2nd ed.). Bangkok: Phrik Wan Graphic Co., Ltd.
Fernando, S., Kanthi, R. D., & Johnson, N. W. (2013). Preschool teachers as agents of oral health promotion: An intervention study in Sri Lanka. Community Dental Health, 30(3), 173–177.
Hasadisevee, P., Pasittanon,J. Khamjun, K. & Bupphahorm, S. (2023). Oral Health Promotion Program in 0-2 years Old Children. Srinakharinwirot University Dental Journal (E-ISSN 2774-0811), 16(2), 43-56.
Homhual, N., & Bouphan, P. (2022). The Personal Characteristics and Motivation affecting the Performance according to the National Standard for Early Childhood Care, Development and Education Thailand of Child Care Teachers at Early Childhood Care in Udon Thani province, Thailand. Thailand Journal of Health Promotion and Environmental Health, 45(4), 46–62.
Hui, J. C. Y., Chu, C. H., & Chen, J. (2025). Evaluation of an oral health education training program for kindergarten teachers. Frontiers in oral health, 5, 1503221. https://doi.org/10.3389/froh.2024.1503221
Hunsrisakhun, J., Pithpornchaiyakul, S., & Yongstar, P. (2022). Factors associated with oral hygiene of young children in southern province of Thailand. Health Science Journal of Thailand, 4(3), 64–73.
Inpay, P. (2021). Operation according to the National Early Childhood Development Center Standards under the local administrative organizations, Saraburi Province [Independent study]. Thepsatri Rajabhat University.
Inpet, C., & Boonsong, K. (2016). The factors administration of child development center affecting the quality students under the local administrative organization, Prachuap Khiri Khan Province. Veridian E-Journal, Silpakorn University (Humanities, Social Sciences and Arts), 9(2), 479–493.
Jirojvanichakorn, S. (2023). The effectiveness of dental public health activities in accordance with the guidelines of the six building blocks of health system among dental personnel in Ministry of Public Health hospitals, health region 12. Thai Dental Public Health Journal, 28, 147–160.
Lee, E.Y., Abdulhadi, S., Alshawaf, R. et al. (2025). Knowledge, attitudes, and behaviours of Irish preschool teachers regarding the oral health of preschool children. Eur Arch Paediatr Dent, 26, 341–348. https://doi.org/10.1007/s40368-024-00983-7
Maithongngam, K. (2023). Factors related to prevention behaviors of hand-foot-mouth disease among teachers in kindergartens and child development centers, Surat Thani Province. Weekly Epidemiological Surveillance Report (WESR), 54(5), 69–76.
Matchiao, T., Boonsuya, C., & Evanovich, K. (2020). Oral health status and associated ecological factors in mixed dentition among early primary school students, Nonthaburi Province. Thai Journal of Public Health, 50(3), 306–322.
Naidu, R. S., Nunn, J. H., Pahel, B., & Niederman, R. (2021). Editorial: Promoting oral health in early childhood: The role of the family, community and health system in developing strategies for prevention and management of ECC. Frontiers in Public Health, 9, 716695. https://doi.org/10.3389/ fpubh.2021.716695
Phutiprawan,S. (2023). Oral Health Promotion Activities and Oral Health Status of Children in Child Care Centers, Chumphon Province. Journal of Health Science of Thailand, 32(2), 288–298. Retrieved from https://thaidj.org/index.php/JHS/article/view/13626
Promma, S., & Kosakul, Y. (2017). Oral health promotion operation situation in child development centers. Bureau of Dental Health, Department of Health.
Results of the National Early Childhood Development Center Standards Assessment Academic Year 2021. (2021). Retrieved June 18, 2023, from https://lookerstudio. google.com/reporting/ebcfd6c9 -a4ae-45c5-a823-e6d83fb52f12/page/PN4GD
Ubon Ratchathani Provincial Public Health Office. (2016). General information of Ubon Ratchathani Province. Retrieved June 30, 2023, from http://www.phoubon.in.th/data/data59/ datagen _59.pdf
Wiangdindam, W. (2021). Development of oral health promotion model for preschool children by family and community participation in Kham Pom Child Care Center, Phra Yuen District, Khon Kaen Province. Journal of Khon Kaen Provincial Health Office, 3(1), 117–130.
World Health Organization. (2010). Monitoring the building blocks of health systems: A handbook of indicators and their measurement strategies. Geneva: World Health Organization.
Yhaicharoen, T. (2021). Dental health management of child care teachers in the child development center, Pho Thale District, Phichit Province. Sawanpracharak Medical Journal, 18(1), 70–87.
Yuencheewit, S., & Poophayang, P. (2021). The problems of the administration of early childhood education in schools under Chaiyaphum Primary Education Service Area Office 1. Journal of MCU Nakhondhat, 8(1), 833–844.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
Disclaimer and Copyright Notice
เนื้อหาและข้อมูลในบทความที่ลงตีพิมพ์ในวารสารกฎหมายและนโยบายสาธารณสุข ถือเป็นข้อคิดเห็นและความรับผิดชอบของผู้เขียนบทความโดยตรงซึ่งกองบรรณาธิการวารสาร ไม่จำเป็นต้องเห็นด้วย หรือร่วมรับผิดชอบใด ๆ
บทความ ข้อมูล เนื้อหา รูปภาพ ฯลฯ ที่ได้รับการตีพิมพ์ในวารสารกฎหมายและนโยบายสาธารณสุข ถือเป็นลิขสิทธิ์ของวารสารฯ หากบุคคลหรือหน่วยงานใดต้องการนำทั้งหมดหรือส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อหรือเพื่อกระทำการใด ๆ จะต้องอ้างอิงเสมอ
