การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพของกลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง ตำบลฆ้องชัยพัฒนา อำเภอฆ้องชัย จังหวัดกาฬสินธุ์

บทคัดย่อ

          การวิจัยเชิงปฏิบัติการนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพของกลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง ตำบลฆ้องชัยพัฒนา อำเภอฆ้องชัย จังหวัดกาฬสินธุ์ โดยใช้แนวคิดความรอบรู้ด้านสุขภาพ กลุ่มเป้าหมายคือ กลุ่มเสี่ยงโรคความดันโลหิตสูง จำนวน 50 คน ภาคท้องถิ่น และภาควิชาการ เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ การสัมภาษณ์ การสนทนากลุ่ม และแบบสอบถาม การวิเคราะห์ข้อมูลเชิงปริมาณใช้สถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน และสถิติเชิงอนุมาน (paired t-test) และวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา

         ผลการวิจัยพบว่า จากการดำเนินการ ค่าเฉลี่ยคะแนนภาพรวมความรอบรู้ด้านสุขภาพเพิ่มขึ้นจาก 92.36 เป็น 113.06 และค่าเฉลี่ยของคะแนนพฤติกรรมสุขภาพเพิ่มขึ้นจาก 34.94 เป็น 41.36 โดยกลุ่มตัวอย่างมีการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมตามหลัก 3อ 2ส ได้แก่ การบริโภคอาหาร การออกกำลังกาย การจัดการอารมณ์ การลด/เลิกสูบบุหรี่ และการลดการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ส่งผลให้กลุ่มเสี่ยงสามารถจัดการสุขภาพของตนเองได้ดีขึ้น

       ปัจจัยแห่งความสำเร็จ ได้แก่ (1) การมีส่วนร่วมของภาคีเครือข่าย (2) กระบวนการเรียนรู้ที่เหมาะสมและการสื่อสารที่เข้าถึงบริบทของชุมชน (3) กิจกรรมสร้างสรรค์ต่อเนื่อง
(4) การติดตามเยี่ยมบ้าน และ (5) การสนับสนุนทางสังคม ซึ่งสามารถนำไปใช้เป็นแนวทางในการจัดกิจกรรมส่งเสริมการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพอย่างยั่งยืน