การพัฒนาการให้บริการสุขภาพในคลินิกโรคเรื้อรังของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบล บ้านหนองขาม ตำบลหนองขาม อำเภออาจสามารถ จังหวัดร้อยเอ็ด

บทคัดย่อ

        โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง เป็นปัญหาสุขภาพสำคัญของระบบบริการปฐมภูมิ แม้คลินิกโรคเรื้อรังของโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลบ้านหนองขามจะดำเนินงานตามเกณฑ์ NCD คุณภาพครบถ้วน แต่ผลลัพธ์ด้านสุขภาพของผู้ป่วยยังไม่ผ่านเกณฑ์ NCD Clinic Plus การวิจัยนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาการให้บริการสุขภาพในคลินิกโรคเรื้อรัง โดยใช้ตัวแบบการดูแลผู้ป่วยโรคเรื้อรัง (Chronic Care Model: CCM) เป็นกรอบแนวคิดหลัก

           การศึกษานี้ใช้การวิจัยเชิงปฏิบัติการ ดำเนินการเป็นระยะเวลา 6 เดือน กลุ่มเป้าหมายประกอบด้วยผู้ป่วยโรคเบาหวานและความดันโลหิตสูง 86 คน ญาติผู้ดูแล 86 คน และทีมพัฒนาระบบ 39 คน เก็บรวบรวมข้อมูลเชิงปริมาณด้วยแบบสอบถาม และข้อมูลเชิงคุณภาพจากการสังเกตและการสะท้อนผล วิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติพรรณนา การทดสอบ paired t-test และการวิเคราะห์เนื้อหา

           ผลการศึกษาพบว่า การบูรณาการองค์ประกอบของ CCM เข้ากับการดำเนินงาน ส่งผลให้เกิดรูปแบบการให้บริการสุขภาพเฉพาะเรียกว่า NONGKHAM MODEL หลังการพัฒนา ผู้ป่วยมีความรู้และพฤติกรรมการดูแลตนเองดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ และมีผลลัพธ์ทางคลินิก ได้แก่ ระดับน้ำตาลในเลือดและความดันโลหิต ดีขึ้นอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (p < .05)

           การใช้ CCM ร่วมกับกระบวนการวิจัยเชิงปฏิบัติการ สามารถยกระดับคุณภาพการดูแลผู้ป่วยโรคเรื้อรังในระบบบริการปฐมภูมิได้ สามารถนำรูปแบบการพัฒนาที่ได้ไปประยุกต์ใช้เป็นต้นแบบในหน่วยบริการที่มีบริบทใกล้เคียงในเชิงนโยบายและการปฏิบัติได้