พลวัตวิธีวิทยาวัฒนธรรมศึกษาภาคใต้ผ่านงานเขียนของ ศาสตราจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ เพื่อศึกษาพลวัตวิธีวิทยาวัฒนธรรมศึกษาภาคใต้ผ่านงานเขียนด้านวัฒนธรรมศึกษาภาคใต้ของศาสตราจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ เป็นวิจัยเชิงคุณภาพ ศึกษาเอกสาร และสัมภาษณ์ ข้อมูลที่นำมาศึกษามีด้านคติชนวิทยา ไทยศึกษา และวัฒนธรรมศึกษา ภาคใต้ วิธีดำเนินวิจัยมี 3 ขั้นตอน คือ ประมวลข้อมูล ดำเนินการวิจัย และ นำเสนอผลด้วยการพรรณนาวิเคราะห์ ผลการวิจัยพบว่า ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2500 - 2550 ศาสตราจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ มีงานเขียนด้านวัฒนธรรมศึกษาภาคใต้ ทั้งหมด 52 เรื่อง จำแนกเป็นหนังสือ 16 เรื่อง งานวิจัย 10 เรื่อง บทความ 26 เรื่อง นำมาศึกษาวิเคราะห์ ตีความ และสังเคราะห์ สามารถแบ่งได้ 4 ช่วง ช่วงแรก : จุดเริ่มต้นการศึกษาคติชน และการสร้างองค์ความรู้ (พ.ศ. 2500- 2519) เริ่มจากการศึกษารวบรวม และเรียบเรียงความรู้จากเอกสารตำรา จากผู้รู้ ช่วงที่ 2 : องค์กรกับการสร้างองค์ความรู้ (พ.ศ. 2520 - 2530) เริ่มด้วยการปริวรรตเอกสารเก่า ประชุมปฏิบัติการ และนำข้อมูลมาใช้ทั้งปฐมภูมิ และทุติยะภูมิ เก็บรวบรวมข้อมูลภาคสนาม วินิจฉัยข้อมูล สัมภาษณ์ วิเคราะห์ ตีความ ขยายความ แล้วมาสังเคราะห์เป็นองค์ความรู้ ช่วงที่ 3 : องค์ความรู้สู่การเผยแพร่ (พ.ศ. 2531-2541) เริ่มจากการใช้ฐานข้อมูลมาประมวลแล้วสังเคราะห์ ใช้ถ้อยคำ เรียบง่าย สละสลวย ประดิษฐ์คำใหม่มาใช้ สอดแทรกภูมิปัญญา ความรู้ ภาษาถิ่นใต้ ใช้การบรรยายโวหาร พรรณนาโวหาร และสาธกโวหาร ช่วงสุดท้าย : ผลงานสำคัญและการสร้างนักวิจัย (พ.ศ. 2542-2550) นำวิถีการบรรลุพระโพธิญาณ (มรรค วิธีการรู้แจ้ง) มาปรับใช้เป็นวิธีวิทยาของทฤษฏีการวิจัยทางสังคมศาสตร์ ใช้ปัจจัยในพุทธศาสนาเป็นระเบียบวิธี สาวหาเหตุของผล คือ การพิจารณาอย่างแยบคาย แนวคิด “สาวย่าน นับโยด”
Article Details
เอกสารอ้างอิง
ฉัตรทิพย์ นาถสุภา. (2548). ประวัติศาสตร์ความคิดไทยกับแนวคิดชุมชน. สร้างสรรค์.
นิธิ เอียวศรีวงศ์. (2540). ทีทรรศน์วัฒนธรรม. บริษัทอรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด (มหาชน).
ปราณี เพชรแก้ว. (2544). การอ่านอย่างมีวิจารณญาณ. สถาบันราชภัฏ สุราษฎร์ธานี.
ศิราพร ณ ถลาง. (2557). ทฤษฎีคติชนวิทยา วิธีวิทยาในการวิเคราะห์ตำนาน-นิทานพื้นบ้าน. ส.เอเชียเพรส.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2510). เพลงกล่อมเด็กปักษ์ใต้. (เอกสารอัดสำเนา).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2513). คติชาวบ้านปักษ์ใต้. ก้าวหน้า.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2513). มโนหรานิบาต ฉบับวัดมัชฌิมาวาส สงขลา. วิทยาลัยการศึกษาสงขลา.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2518ก, กรกฎาคม). ขนบธรรมเนียมประเพณีไทยปักษ์ใต้. วารสารรามคำแหง, 2(2).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2518ข). วรรณกรรมท้องถิ่นภาคใต้. สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ และคณะ. (2521ก). โลกทรรศน์ภาคใต้. ศูนย์ส่งเสริมภาษาและวัฒนธรรมภาคใต้ มศว สงขลา.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2521ข). เอกสารหัวเมืองปักษ์ใต้ พระราชพงศาวดาร ย่อลำดับกษัตริย์และเสด็จพระราช ดำเนินไปเมืองนครฯ สงขลา อ่านโดย สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. ศูนย์ส่งเสริมภาษาและวัฒนธรรมภาคใต้ มศว สงขลา.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2523ก). พุทธศาสนาแถบลุ่มทะเลสาบสงขลา ฝั่งตะวันออกสมัยกรุงศรีอยุธยา. สถาบันทักษิณ มศว.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2523ข). หนังตะลุง. ศูนย์ส่งเสริมและวัฒนธรรมภาคใต้ มศว.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2524ก, กรกฎาคม). ความเป็นมาของสถาบันทักษิณคดีศึกษา. วารสารทักษิณคดี. (1)1, 3-11.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2524ข, กรกฎาคม). วัฒนธรรมภาคใต้เกี่ยวกับไม้ไผ่. วารสารทักษิณคดี, 1(1), 22-25.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2524ค). รายงานการวิจัยวิเคราะห์สารัตถะ เพลงกล่อมเด็กภาคใต้. โครงการฝ่ายวิจัย สถาบันทักษิณคดีศึกษา.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2525ก). วัฒนธรรมพื้นบ้าน : แนวทางปฏิบัติในภาคใต้. สถาบันทักษิณคดีศึกษา มศว.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2525ข). 108 อบายอันตรายชาติ. มูลนิธิศาสตราจารย์สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ และคณะ (2528ก). การละเล่นพื้นเมืองภาคใต้. คณะกรรมการพัฒนาหนังสือ.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2528ข, เมษายน - มิถุนายน). บทบาทของหนังตะลุงในปัจจุบัน. วารสารทักษิณคดี, 2(1), 6-8.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2529). สารานุกรมวัฒนธรรมภาคใต้ พ.ศ. 2529. อัมรินทร์การพิมพ์.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2534ก). เหลียวหลัง แลหน้า สถาบันทักษิณคดีศึกษา. สถาบันทักษิณคดีศึกษา มศว.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2534ข, พฤศจิกายน-2536, เมษายน). เมืองไทยสู่สมัยวัฒนธรรมเฟื่องฟูและสับสน. วารสารทักษิณคดี, 6(2), 73-79.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2534ค). สถาบันทักษิณคดีศึกษา : พันธกิจต่อผู้คนและสังคมภาคใต้ในอดีต-ปัจจุบัน และอนาคต. ในพื้นบ้านพื้นเมือง ถิ่นไทยทักษิณ. อมรินทร์ พริ้นติ้งกรุ๊พ.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2535ก, ตุลาคม-2536, มีนาคม). ข้อจำกัดและปัจจัยทางวัฒนธรรมกับการพัฒนาชุมชนรอบลุ่มทางทะเลสาบสงขลา. วารสารทักษิณคดี, 3(1), 55-56.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2535ข). ความสัมพันธ์ระหว่างเมืองสงขลากับต่างเมืองที่ส่งผลต่อผู้คนและวัฒนธรรมในท้องถิ่น. ใน สงขลาศึกษา ประวัติศาสตร์ และโบราณคดีเมืองสงขลา. อัมรินทร์ พริ้นติ้งกรุ๊พ.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2536ก). กระแสวัฒนธรรมที่หยุดนิ่งและไหลหลาก. ใน งานส่งเสริมศิลปะและวัฒนธรรมไทย ครั้งที่ 16 มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ. (เอกสารอัดสำเนา).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2536ข, ตุลาคม-2537 มกราคม). ผู้คนและวัฒนธรรมฝั่งตะวันตก. วารสารทักษิณคดี, 3(3), 36-44.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2537, มิถุนายน-กันยายน). นรกในเรือกับวัฒนธรรมโจร. วารสารทักษิณคดี, 4(1), 111-115.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2539). คราบน้ำตาบนทางชีวิตและงาน ของ สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. อัมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พลับลิชชิ่ง.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2540). เอกสารประกอบการประชุมสัมมนากำหนดแนวทางการพัฒนาการเรียนการสอนให้สอดคล้องกับสภาพท้องถิ่น เรื่องภูมิปัญญาชาวบ้านภาคใต้และนามสถาน. โรงเรียนสตรีพัทลุง.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2541). ท้องถิ่นศึกษากับการพัฒนา. ( 21 ธันวาคม 2541). (เอกสารอัดสำเนา).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2542ก). ทฤษฎีการวิจัยทางสังคมศาสตร์ ตามแนวพุทธศาสตร์.ภาพพิมพ์.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2542ข, มกราคม). โครงสร้างและพลังวัฒนธรรมทางการเมืองและการปกครองในภาคใต้. วารสารทักษิณคดี, 2(2).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2543, กรกฎาคม). ทิศทางของท้องถิ่นศึกษาและสถาบันทักษิณคดี. วารสารทักษิณคดี, 5(3), 72-79.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2544ก). กะเทาะสนิมกริชและวิถีชีวิตชาวใต้ตอนล่าง. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2544ข, กันยายน). บางบริบทของการแพทย์ไทยในภาคใต้. วารสารศิลปะศาสตร์สำนึก, 1(5).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2544ค). คราบน้ำตาบนหนทางชีวิตและงาน ของ สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. สุขภาพใจ.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2544ง). โครงสร้างและพลวัตวัฒนธรรมภาคใต้กับการพัฒนา. สำนักกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์, ดิลก วุฒิพาณิชย์ และประสิทธิ์ ชิณการณ์. (2544ฉ). จีนทักษิณ : วิถีและพลัง. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2545). ความขัดแย้งเชิงโครงสร้าง รัฐ ทุน ท้องถิ่น และทางออก. ( 21 กันยายน 2545). (เอกสารอัดสำเนา).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2546ก). จากใจหัวหน้าโครงการถึงใจนักวิจัย. 1,3 (3 กรกฎาคม 2546). (เอกสารอัดสำเนา).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2546ง). ปาฐกถาพิเศษ เรื่องสถานภาพและบทบาทของไทยศึกษาภายใต้ในกระแสโลกาภิวัตน์. วารสารทักษิณคดี, (เอกสารอัดสำเนา).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2546จ). เปิดปกบุดขาวสาวดูผู้หลวกของผ่านวรรณกรรม เรื่องพระปรมัตถ์ คำกาพย์. สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2546ฉ). วัฒนธรรมการสร้างวรรณกรรมในภาคใต้. (4-5 กันยายน 2546). (เอกสารอัดสำเนา).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2546ช). วิถีและพลังวรรณกรรมทักษิณ. (4-5 กันยายน 2546). (เอกสารอัดสำเนา).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2546ซ). สิ่งสำแดงถึงความเป็นท้องถิ่นของวรรณกรรมทักษิณ. (4-5 กันยายน 2546). (เอกสารอัดสำเนา).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2547ก). ทางสายวัฒนธรรม : รวมบทความพิเศษในรอบทศวรรษ. สุขภาพใจ.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ และชวน เพชรแก้ว. (2547ข). วรรณกรรมทักษิณ : วรรณกรรมพินิจ.บริษัท อัมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด (มหาชน).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์ และคณะ. (2549). วรรณกรรมทักษิณ : วรรณกรรมคัดสรร.บริษัท อัมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พับลิชชิ่ง จำกัด (มหาชน).
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2549). คนที่มีความดี คือ คนที่มีทุน. ใน เวทีสาธารณะมหาวิทยาลัยมหิดล ครั้งที่ 4 การมีส่วนร่วมในการสร้างองค์ความรู้แก่นแท้ของหลักการ เข้าใจ เข้าถึง และพัฒนา. สหมิตรพริ้นติ้ง.
สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. (2558). คราบน้ำตาบนทางชีวิตและงาน ของ สุธิวงศ์ พงศ์ไพบูลย์. อัมรินทร์พริ้นติ้งแอนด์พลับลิชชิ่ง.
