การฟื้นความทรงจำเรื่องเสรีไทยในนวนิยายสืบสวนสอบสวนเรื่อง คดีเปลนม ของวินทร์ เลียววาริณ
Article Sidebar
Main Article Content
บทคัดย่อ
บทความนี้ศึกษานวนิยายสืบสวนสอบสวนเรื่อง คดีเปลนม ของวินทร์ เลียววาริณ ในฐานะที่เป็นสื่อความทรงจำวัฒนธรรม โดยมุ่งพิจารณาความสัมพันธ์ระหว่างความทรงจำเรื่องเสรีไทยในวรรณกรรมกับบริบทสังคมและวัฒนธรรมที่แวดล้อมความทรงจำดังกล่าว รวมทั้งกลวิธีที่ใช้ในการนำเสนอความทรงจำนั้นด้วย ผลการศึกษาพบว่า นวนิยายเรื่องนี้นำเสนอภาพเสรีไทย 2 ลักษณะ คือ เสรีไทยเป็นขบวนการแก้ปัญหาวิกฤติชาติ และเสรีไทยเป็นผู้รับผลกระทบจากการแก้วิกฤติชาติ นอกจากนี้ การฟื้นความทรงจำเรื่องเสรีไทยดังกล่าวมีนัยสอดรับกับบริบทวิกฤติการเมืองไทยหลังทศวรรษ 2550 ด้วย
Article Details
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
ลิขสิทธิ์บทความเป็นของผู้เขียนและสงวนสิทธิ์ตามกฎหมาย
ข้อคิดเห็นใดๆ ที่ปรากฏในวารสารนี้เป็นของผู้เขียน คณะกรรมการวารสาร ภาควิชาประวัติศาสตร์ฯ กองบรรณาธิการ ตลอดจนกรรมการกลั่นกรองประจำฉบับ ไม่จำเป็นต้องเห็นพ้องกับข้อคิดเห็นเหล่านั้น
เอกสารอ้างอิง
“กระชับพื้นที่ชุมนุม ปชช.เสียชีวิต 17 ต่างชาติ 3 ราย เจ็บ 157 จนท.กู้ภัยถูกยิงตาย-สอยช่างภาพร่วงหลายราย.” Matichon Online. 15 พฤษภาคม 2563. http://www.matichon.co.th/news_detail.php?newsid=1273850021&grpid=00&catid=.
ชาตรี ประกิตนนทการ. สถาปัตยกรรมไทยหลังรัฐประหาร 19 กันยา 49. กรุงเทพฯ: อ่าน, 2558.
แถมสุข นุ่มนนท์. เมืองไทยสมัยสงครามโลกครั้งที่สอง. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์เรือนแก้วการพิมพ์, 2521.
ทนพร ตรีรัตน์สกุลชัย, และ Yusuke Tominaga. “ความทรงจำสงครามโลกครั้งที่ 2 ในนวนิยาย กระทิงป่าขุนยวม.” วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ 22, ฉ. 3 (กันยายน-ธันวาคม 2565): 182-201.
ทวี บุณยเกตุ. “ข้อเท็จจริงเพิ่มเติมเกี่ยวกับเหตุการณ์ในประเทศไทยในระหว่างมหาสงครามโลกครั้งที่ 2.” ใน ไทยกับสงครามโลกครั้งที่ 2. พิมพ์ครั้งที่ 4, บรรณาธิการโดย ดิเรก ชัยนาม, 269-297. นนทบุรี: ศรีปัญญา, 2549.
นพพร ประชากุล. “วรรณกรรมศึกษาในแนวนวประวัติศาสตร์.” ใน ยอกอักษร ย้อนความคิด เล่ม 2 ว่าด้วยสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์, 425-442. กรุงเทพฯ: อ่าน, 2552.
นัทธนัย ประสานนาม. ประพันธศาสตร์ของความหลัง: ความทรงจำวัฒนธรรมกับวรรณกรรมศึกษา. กรุงเทพฯ: ชุดโครงการเวทีวิจัยมนุษยศาสตร์ไทย สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย, 2562.
นัทธนัย ประสานนาม. เขียนด้วยเงา เล่าด้วยแสง: วรรณกรรมกับการดัดแปลงศึกษา. กรุงเทพฯ: แสงดาว, 2564.
บัณฑิต จันทร์โรจนกิจ. การเมืองไทยร่วมสมัย. กรุงเทพฯ: สถาบันพระปกเกล้า, 2560.
“ประกาศสำนักพระราชวัง พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชสวรรคต.” Thai PBS. 13 ตุลาคม 2559. https://www.thaipbs.or.th/news/content/256630?.
ประคอง เจริญจิตรกรรม. “วรรณกรรมไทยกับสงครามโลกครั้งที่ 2.” วารสารธรรมศาสตร์ 17, ฉ. 2 (มกราคม 2534): 6-13.
ปรีดี พนมยงค์. “การก่อตั้งขบวนการต่อต้านญี่ปุ่นและเสรีไทย.” ใน อนุสรณ์นายปราโมทย์ พึ่งสุนทร นักอภิวัฒน์, เสรีไทย, นายสนามมวยเวทีราชดำเนินคนแรก, 46-77. กรุงเทพฯ: ไทยวัฒนาพานิช, 2525. https://digital.library.tu.ac.th/tu_dc/frontend/Info/item/dc:311995.
ปรีดี พนมยงค์. ชีวประวัติย่อของนายปรีดี พนมยงค์. กรุงเทพฯ: โครงการ “ปรีดี พนมยงค์กับสังคมไทย”, 2526.
ป๋วย อึ๊งภากรณ์. “ทหารชั่วคราว.” ใน เบื้องแรกประชาธิปตัย, 340-381. พระนคร: มิตรนราการพิมพ์, 2516.
ป๋วย อึ๊งภากรณ์. “ทหารชั่วคราว.” ใน ไทยกับสงครามโลกครั้งที่ 2. พิมพ์ครั้งที่ 4, บรรณาธิการโดย ดิเรก ชัยนาม, 298-337. นนทบุรี: ศรีปัญญา, 2549.
ปาจรีย์ สุทัศน์ ณ อยุธยา. หลักการวิเคราะห์นวนิยายฝรั่งเศส. เชียงใหม่: สำนักพิมพ์มหาวิทยาลัยเชียงใหม่, 2559.
ผาสุก พงษ์ไพจิตร, และ คริส เบเกอร์. เศรษฐกิจการเมืองไทยสมัยกรุงเทพฯ. พิมพ์ครั้งที่ 5, ปรับปรุงเพิ่มเติม. เชียงใหม่: ซิลค์เวอร์ม, 2546.
“ผลการเลือกตั้ง ส.ส. 500 ที่นั่งและคะแนน ส.ส. บัญชีรายชื่อ.” The Standard. 25 พฤษภาคม 2566. https://election2566.thestandard.co/.
พระพิศาลสุขุมวิท. “การปฏิบัติงานในระหว่างและหลังสงครามในแคนดี ในนิวเดลฮี และในสหรัฐอเมริกา.” ใน ไทยกับสงครามโลกครั้งที่ 2. พิมพ์ครั้งที่ 4, บรรณาธิการโดย ดิเรก ชัยนาม, 338-365. นนทบุรี: ศรีปัญญา, 2549.
“มติรัฐสภา 482:165 โหวต เศรษฐา ทวีสิน นั่งนายกฯ 100 วันหลังเลือกตั้ง.” BBC News ไทย. 22 สิงหาคม 2566. https://www.bbc.com/thai/articles/cjjzl7119zqo.
รชฏ นุเสน. การลืมรวมหมู่เกี่ยวกับคุณูปการของคณะราษฎรในนวนิยายอิงประวัติศาสตร์หลัง พ.ศ. 2489. กรุงเทพฯ: มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 2566.
รุ่งมณี เมฆโสภณ. อำนาจ 2 ต่อสู้กู้ชาติ เอกราษฎร์ อธิปไตย. กรุงเทพฯ: บ้านพระอาทิตย์, 2555.
วรุณี อุดมศิลป. “จาก ‘บริบท’ สู่ ‘ปริวารบท’: กรณีศึกษาบทกวี ‘พรุ่งนี้’ ของโรแบรต์ เดสโนส.” วารสารอักษรศาสตร์ 52, ฉ. 2 (กรกฎาคม-ธันวาคม 2566): 31-44.
วินทร์ เลียววาริณ. “ผู้อ่านหลายคนถามว่า จริงไหมที่ผมเป็นพวกอนุรักษ์นิยมสุดขั้ว.” เฟซบุ๊ก, 20 มีนาคม 2562. https://www.facebook.com/winlyovarin/posts/2288730201402933?ref=embed_post.
วินทร์ เลียววาริณ. คดีเปลนม. กรุงเทพฯ: 113, 2568.
ศูนย์ข้อมูลมติชน. มติชนบันทึกประเทศไทย ปี 2553. กรุงเทพฯ: มติชน, 2553.
สมภพ มานะรังสรรค์. “พลวัตเศรษฐกิจและการเงินหลังปี 1997: จากโรคต้มยำกุ้งสู่โรคแอนแทรกซ์.” ใน 2540 จุดเปลี่ยนประเทศไทย, บรรณาธิการโดย กนกศักดิ์ แก้วเทพ และ นวลน้อย ตรีรัตน์, 47-120. กรุงเทพฯ: ศูนย์ศึกษาเศรษฐศาสตร์การเมือง คณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์ทหาวิทยาลัย, 2544.
สรศักดิ์ งามขจรกุลกิจ. “ขบวนการเสรีไทยกับการเมืองภายในของไทยระหว่าง พ.ศ. 2481-2492.” วารสารไทย-ญี่ปุ่นศึกษา 5, ฉ. 1 (2531): 40-64.
สรศักดิ์ งามขจรกุลกิจ. “ขบวนการเสรีไทยกับความขัดแย้งทางการเมืองภายในประเทศไทย ระหว่าง พ.ศ. 2481-2492.” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, ภาควิชาประวัติศาสตร์ บัณฑิตวิทยาลัย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2531.
สิรินทร์ พัธโนทัย. มุกมังกร. กรุงเทพฯ: เดอะเนชั่น, 2538.
สุธาชัย ยิ้มประเสริฐ. สายธารประวัติศาสตร์ประชาธิปไตยไทย. กรุงเทพฯ: พีเพรส, 2551.
สุพิชญา ขัตติยะมาน. “อาชญนิยายในฐานะวรรณกรรมวิพากษ์สังคม: กรณีศึกษาเรื่องชุด พุ่มรัก พานสิงห์ ของวินทร์ เลียววาริณ.” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, สาขาวิชาภาษาไทย ภาควิชาภาษาไทย คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2563.
สุรเดช โชติอุดมพันธ์. ทฤษฎีวรรณคดีวิจารณ์ตะวันตกในคริสต์ศตวรรษที่ 20. กรุงเทพฯ: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2559.
เสนีย์ ปราโมช, ม.ร.ว. ประชุมปาฐกถาและคำอธิบายของ ม.ร.ว.เสนีย์ ปราโมช. พระนคร: โรงพิมพ์เฟื่องอักษร, 2509.
ไสว สุทธิพิทักษ์. ดร.ปรีดี พนมยงค์. พิมพ์ครั้งที่ 2. กรุงเทพฯ: บพิธการพิมพ์, 2526.
อัญชลี สุขดี. “ขบวนการต่อต้านญี่ปุ่นของไทยในระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2 (พ.ศ. 2484-2488).” วิทยานิพนธ์ปริญญามหาบัณฑิต, ภาควิชาประวัติศาสตร์ บัณฑิตวิทยาลัย จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2525.
อิงอร สุพันธุ์วณิช. “สังคมไทยสมัย จอมพล ป. พิบูลสงคราม ในวรรณกรรมประวัติศาสตร์.” ใน ร.ศ.160 ไขรหัสลับเสรีไทยที่ศาลายา, บรรณาธิการโดย จิราธร ชาติศิริ, 47-63. นครปฐม: คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล, 2559.
thailandemocracy. “ชัด ๆ บุกปราบ 19 พฤษภาคม 2553.” Youtube. 22 พฤษภาคม 2553. https://www.youtube.com/watch?v=lC-gjPQPk7E&rco=1.
Areesilp, Hattakarn. “Life during wartime and memories of World War II in the Thai novel, Chungking Sexpress,” Asian Review 29, no. 1 (2016): 29-54.
Erll, Astrid. Memory in Culture. Translated by Sara B. Young. London and New York: Palgrave Macmillan, 2011.
Genette, Gérard. Palimpsests: Literature in the Second Degree. Translated by Channa Newman and Claude Doubinsky. Lincoln: University of Nebraska Press, 1997.
Gorrara, Claire. “Reflections on Crime and Punishment: Memories of the Holocaust in Recent French Crime Fiction.” Yale French Studies 108 (2005): 131-145.
Haseman, John B. The Thai Resistance Movement During the Second World War. Illinois: Center for Southeast Asian Studies, 1978.
Kim, Hyung-Jin, and Mari Yamaguchi. “Why Japan ‘rising sun’ flag provokes Olympic ire.” The Associated Press, July 23, 2021. https://apnews.com/article/2020-tokyo-olympics-sports-japan-japan-olympic-team-south-korea-olympic-team-5a50f35230a3330226cdc92bf4abc66d.
MacKinnon, Ian, and Damien McElroy. “Ten killed in Thailand as police join Red Shirt protest.” The Telegraph. May 14, 2010. https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/thailand/7725645/Ten-killed-in-Thailand-as-police-join-Red-Shirt-protest.html/.
Martin, James V. Jr. “Thai-American Relations in World War II.” The Journal of Asian Studies 22, no. 4 (August 1963): 451-467.
MediaCorp. “16 dead, “141 injured in Bangkok violence.” Channel News Asia. May 15, 2010. http://www.channelnewsasia.com/stories/afp_asiapacific/view/1056754/1/.html.
Nora, Pierre. “Between Memory and History: Les Lieux de Mémoire.” Representations 26 (1989): 7-24.
Prasannam, Natthanai. “Mnemonic Communities: Politics of World War II Memory in Thai Screen Culture.” PhD diss., University of St Andrews, 2017.
Quinn, Kate M. “Crime Fiction and Memory.” In The Routledge Companion to Crime Fiction, edited by Janice Allan, Jesper Gulddal, Stewart King, and Andrew Pepper, 310-317. London and New York: Routledge, 2020.
Rigney, Ann. “Cultural Memory Studies: Mediation, narrative, and the aesthetic.” In Routledge International Handbook of Memory Studies, edited by Anna Lisa Tota and Trever Hagen, 65-76. London and New York: Routledge, 2016.
Rigney, Ann. “The Dynamics of Remembrance: Texts between Monumentality and Morphing.” In Cultural Memory Studies: An International and Interdisciplinary Handbook, edited by Astrid Erll and Ansgar Nünning, 345-353. Berlin: Walter de Gruyter, 2008.
Santaputra, Charivat. Thai Foreign Policy 1932-1946. Bangkok: Charoen Wit Press, 1985.
Todorov, Tzvetan. “The Typology of Detective Fiction.” In Modern Criticism and Theory: A Reader, edited by David Lodge, 137-144. London and New York: Longman, 1988.
