หนังตะลุงกายนคร มหรสพเงาจากวรรณกรรมคัมภีร์บุด เมืองนครศรีธรรมราช

บทคัดย่อ

        หนังตะลุงเรื่องกายนคร มหรสพเงาจากวรรณกรรมคัมภีร์บุดเมืองนครศรีธรรมราช เป็นผลงานสร้างสรรค์ ภายใต้วัตถุประสงค์ 1. เพื่อศึกษาองค์ความรู้ในวรรณกรรมคัมภีร์บุดเรื่องกายนคร สำนวนฉบับจังหวัดนครศรีธรรมราช 2. เพื่อสร้างสรรค์หนังตะลุง เรื่องกายนคร ขึ้นจากวรรณกรรมคัมภีร์บุด เรื่องกายนคร สำนวนฉบับจังหวัดนครศรีธรรมราช โดยใช้ขนบแบบแผนการแสดงหนังตะลุงตามรูปแบบของมหรสพเงา จังหวัดนครศรีธรรมราช และจากการดำเนินการพบว่า

        1. วรรณกรรมคัมภีร์บุดเมืองนครศรีธรรมราช เรื่องกายนคร เป็นวรรณกรรมศาสนาในลักษณะนิทานธรรม เขียนขึ้นด้วยวิธีคัดลอก เสร็จสิ้นในปีพุทธศักราช 2442 ตัวหนังสืออักษรไทย ใช้กาพย์ยานี 11 และ กาพย์สุรางคนางค์ 28 เป็นฉันทลักษณ์ บรรยายโวหารเป็นภาษาท้องถิ่นปักษ์ใต้ โครงเรื่องแบ่งออกเป็น 3 ช่วง ได้แก่ 1) ท้าวจิตราชครองเมืองกายนคร 2) พระยามัจจุราชปล่อยท้าวจิตราชเป็นอิสระ 3) ท้าวจิตราชเข้าสู่เมืองนิพพาน โดยสรุปคือการอุปมาอุปไมยร่างกายมนุษย์เป็นเมืองสมมุติ มีดวงจิตเป็นกษัตริย์ มีโรคภัยไข้เจ็บเป็นข้าศึก และศีลธรรม สมาธิ พุทธิปัญญาเป็นอาวุธในการทำศึกสงคราม ด้านผลงานสร้างสรรค์ มีขั้นตอนวิธีการจัดทำบทหนังตะลุงเรื่องกายนคร เพื่อนำมาสู่ออกแบบตัวละครและจัดทำต้นแบบรูปหนังตะลุง พร้อมทั้งการออกแบบทำนองดนตรีเพื่อให้เหมาะสมกับการแสดง ตลอดจบบันทึกเสียงดนตรีประกอบการแสดงจัดเป็นองค์ความรู้

         2. ผลการสร้างสรรค์ประกอบด้วย รูปหนังตะลุงเฉพาะเรื่องกายนคร ดนตรีบรรเลงประกอบการแสดง และบทประพันธ์ (บทขับหนังบทเจรจา) การแสดง แบ่งออกเป็น 3 องคาพยพ ประกอบด้วยองก์ที่ 1 เบิกโรง องก์ที่ 2 ดำเนินเรื่อง และองก์ที่ 3 ลาโรง การขับบทลาโรงหรือหนังลาจอ เป็นอันเสร็จสิ้นการแสดงโดยสมบูรณ์